અમદાવાદ તા. ૨૮ : સાત વર્ષ પહેલા ગુડ્‍સ એન્‍ડ સર્વિસ ટેક્‍સ લાગુ કરવામાં આવ્‍યો ત્‍યારથી નવા કરદાતાઓની સંખ્‍યામાં ૧૩૪% નો નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. રાજયના વાણિજિયક કર વિભાગના ડેટા દર્શાવે છે કે ૧ જુલાઈ, ૨૦૧૭ના રોજ સક્રિય કરદાતાઓની સંખ્‍યા ૫.૦૮ લાખથી વધીને હાલમાં ૧૧.૯૫ લાખ થઈ ગઈ છે.

ઉદ્યોગના નિષ્‍ણાતો અને કરવેરા વ્‍યાવસાયિકો અર્થતંત્રના વધુ ઔપચારિકકરણ અને નવા રોકાણોને આ વધારાનું કારણ ગણાવે છે.

‘સ્‍પષ્ટ કારણ બિઝનેસ વૃદ્ધિમાં સુધારો છે જે દર વર્ષે જારી કરાયેલ GSTIN ની સંખ્‍યામાં વધારો કરવામાં ફાળો આપે છે. જો કે, નવી કર વ્‍યવસ્‍થા કરદાતા-મૈત્રીપૂર્ણ છે જેના કારણે નવી નોંધણીઓ વધુ ઉદારતાપૂર્વક મંજૂર કરવામાં આવી હતી,' એસજીએસટી વિભાગના એક સૂત્રએ જણાવ્‍યું હતું. રસપ્રદ વાત એ છે કે, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૩ દરમિયાન ૧૧.૯૦ લાખ નોંધણીઓની સરખામણીએ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૪માં નોંધણીઓમાં માત્ર ૦.૫%નો વધારો થયો હતો.

‘કરચોરી માટે બોગસ બિલિંગ કૌભાંડોના વધતા જતા જોખમને રોકવા માટે, નવી નોંધણીઓ મેળવવા માટેની પ્રક્રિયામાં ફરજિયાત બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન સાથે નમૂનારૂપ ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યો હતો. આનાથી નવી GSTIN અરજીઓમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો. નવી સિસ્‍ટમ ઓક્‍ટોબર ૨૦૨૩ માં લાગુ કરવામાં આવી હતી અને તે પછીના મહિને ફેરફાર સ્‍પષ્ટ થઈ ગયો હતો, નામ જાહેર નહી કરવાની શરતે SGSTના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ TOIને જણાવ્‍યું.

બોગસ અરજદારોને બાયોમેટ્રિક ઓથેન્‍ટિકેશન સિસ્‍ટમથી દૂર રાખવાથી, નવેમ્‍બર ૨૦૨૩ અને મે ૨૦૨૪ વચ્‍ચે નવી નોંધણીમાં લગભગ ૨૫%નો ઘટાડો થયો છે.

નવેમ્‍બર ૨૦૨૨-૨૩ની સરખામણીમાં નવેમ્‍બર ૨૦૨૩-૨૪માં અરજીઓમાં ૫૫%થી વધુનો ઘટાડો થયો છે.

સક્રિય કરદાતાની સંખ્‍યામાં કપટપૂર્ણ નોંધણીઓનો સમાવેશ થતો નથી અને રદ કરાયેલી નોંધણીઓને બાદ કર્યા પછી તેની ગણતરી કરવામાં આવે છે.

ઉદ્યોગના સૂત્રોએ  એમ પણ જણાવ્‍યું હતું કે સેમિકન્‍ડક્‍ટર અને અન્‍ય ક્ષેત્રોમાં નવા રોકાણથી પણ નવી GSTIN એપ્‍લિકેશન્‍સમાં વધારો થયો છે. ઉદ્યોગો દ્વારા વિસ્‍તરણ એ સ્‍પાઇકનું બીજું કારણ છે.