ગાંધીનગર, ગુજરાત: વર્તમાન સમયમાં મેદસ્વિતા એક ગંભીર વૈશ્વિક સમસ્યા તરીકે ઉભરી રહી છે, જે અનેક જીવલેણ બીમારીઓનું મૂળ બની શકે છે. શરીરમાં વધારાનું વજન માત્ર શારીરિક જ નહીં, પરંતુ માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર પણ નકારાત્મક અસર કરે છે. આ પડકારને ઝીલી લેવા માટે, વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્રભાઈ મોદીએ શરૂ કરેલી *'ઓબેસિટી મુક્તિ'ની રાષ્ટ્રવ્યાપી પહેલ વર્તમાન સમયની અનિવાર્ય જરૂરિયાત છે. આ દૂરંદેશી અભિયાનના મહત્વને સમજીને, ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્રભાઈ પટેલે **'સ્વસ્થ ગુજરાત - મેદસ્વિતા મુક્ત ગુજરાત'*ની ઝુંબેશ શરૂ કરીને રાજ્યને સ્વસ્થતાના પથ પર આગળ ધપાવ્યું છે.
ગાંધીનગર સિવિલનું સીમાચિહ્ન: રાજ્યનું પ્રથમ ઓબેસિટી ક્લિનિક
આ ભગીરથ ઝુંબેશના ભાગરૂપે, ગાંધીનગર સિવિલ હોસ્પિટલમાં મે મહિનાના પ્રથમ અઠવાડિયામાં રાજ્યનું પ્રથમ ઓબેસિટી ક્લિનિક શરૂ કરવામાં આવ્યું છે, જે ગુજરાતના સ્વાસ્થ્ય ક્ષેત્રે એક ઐતિહાસિક કદમ છે. ગાંધીનગર સિવિલ ખાતે વોર્ડ નં. ૧૪ માં આ આધુનિક ક્લિનિક કાર્યરત થયું છે, જ્યાં મેદસ્વિતા સામેની લડાઈ માટે નિષ્ણાત તબીબો અને અનુભવી નર્સિંગ સ્ટાફની ટીમ નિયુક્ત કરવામાં આવી છે. ક્લિનિક શરૂ થયાના ટૂંકાગાળામાં જ અત્યાર સુધીમાં ૫૬૯ દર્દીઓને તેમના વધારે વજન અને મેદસ્વી કેટેગરી અંગે તપાસીને જરૂરી સારવાર અને સચોટ માર્ગદર્શન પૂરું પાડવામાં આવ્યું છે.
વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિથી નિદાન અને સંપૂર્ણ માર્ગદર્શન
ક્લિનિકમાં સારવાર માટે આવતા દરેક દર્દીનું વૈજ્ઞાનિક રીતે સ્ક્રીનિંગ કરવામાં આવે છે. તેમના વજન અને ઊંચાઈ માપીને બોડી માસ ઇન્ડેક્સ (BMI) ગણવામાં આવે છે. આ BMI ના આધારે દર્દીઓને ૨૫ થી નીચે (તંદુરસ્ત), ૨૫ થી ૩૦ (વધારે વજનવાળા), ૩૦ થી ૩૫ (મેદસ્વી) અને ૩૫ થી વધુ (અતિ મેદસ્વી) એમ જુદી જુદી કેટેગરીમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
જે દર્દીઓનો BMI ૨૫ થી વધુ હોય, તેમને કાઉન્સિલર દ્વારા તેમની મેડિકલ હિસ્ટ્રી તપાસીને મેદસ્વિતાના કારણો અને તેનાથી થતી અસરો વિશે સાચી સમજ આપવામાં આવે છે. ડાયેટિશિયન દ્વારા વ્યક્તિગત જરૂરિયાત મુજબ યોગ્ય, સંતુલિત અને પૌષ્ટિક આહાર યોજના (ડાયટ પ્લાન) પણ બનાવી આપવામાં આવે છે. મેડિકલ ઓફિસર દ્વારા દર્દીની ઝીણવટભરી તપાસ, હિસ્ટ્રીનું વિશ્લેષણ અને જરૂરી રિપોર્ટ્સ બાદ, જરૂરિયાત મુજબ ફિઝિશિયન, પીડિયાટ્રિશિયન, જનરલ સર્જરી વિભાગ, સાયકિયાટ્રિસ્ટ અને ગાયનેકોલોજિસ્ટ જેવા વિવિધ વિભાગના નિષ્ણાતો દ્વારા પણ તપાસ અને માર્ગદર્શન પૂરું પાડવામાં આવે છે. આ સંકલિત અભિગમથી દર્દીને મેદસ્વિતા સંબંધિત દરેક પાસાનું સંપૂર્ણ નિવારણ મળી રહે છે.
જીવનશૈલીમાં પરિવર્તનથી રોગમુક્તિનો સંદેશ
ઓબેસિટી એ બ્લડ પ્રેશર (બીપી), ડાયાબિટીસ, હૃદયરોગ સહિતની અનેક ગંભીર બીમારીઓમાં મહત્વનો ભાગ ભજવે છે. આથી, ઓબેસિટી ક્લિનિકમાં આવા દર્દીઓની ખાસ સારવાર કરવામાં આવે છે. નિષ્ણાત તબીબો અને નર્સિંગ સ્ટાફ દ્વારા દર્દીઓને તેમની જીવનશૈલીમાં જરૂરી ફેરફારો લાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે. નિયમિત કસરત, યોગાસન અને માનસિક તણાવ મુક્તિ માટે પણ યોગ્ય માર્ગદર્શન અપાય છે.
તાજેતરમાં યુવાનોમાં વધતા હાર્ટ એટેકના કિસ્સાઓમાં મેદસ્વીપણું પણ એક મુખ્ય કારણ હોવાનું સામે આવ્યું છે, જે ચિંતાનો વિષય છે. આ ગંભીર સમસ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને, રાજ્ય સરકાર દ્વારા સ્વસ્થ ગુજરાત ઝુંબેશ હેઠળ રાજ્યની અન્ય હોસ્પિટલોમાં પણ ઓબેસિટી ક્લિનિક્સ શરૂ કરવાની યોજના છે.
ચાલો, આપણે સૌ સાથે મળીને આ વૈશ્વિક પડકાર સામે એક નવો દ્રષ્ટિકોણ અપનાવીએ. મેદસ્વિતાનો મુકાબલો માત્ર દવાઓથી નહીં, પરંતુ દ્રઢ ઈચ્છાશક્તિ, શિસ્ત, નિયમિત કસરત અને સ્વસ્થ આહાર જેવી આદતો અપનાવીને જ શક્ય છે. આપણે સૌ સ્વસ્થ અને નિરોગી જીવન માટે એક કદમ આગળ વધીએ અને સ્વસ્થ ગુજરાતના નિર્માણમાં સહભાગી બનીએ.