વડોદરા:  ગુજરાતીઓના હૈયાના હાર સમાન ઉત્તરાયણ પર્વને હવે ગણતરીના દિવસો જ બાકી છે, પરંતુ આ વર્ષે પતંગ રસિકોના ખિસ્સા પર મોંઘવારીનો મોટો 'ઘા' પડવા જઈ રહ્યો છે. પતંગ બનાવવા માટે વપરાતા કાચા માલની કિંમતોમાં અસહ્ય વધારો થતા પતંગોના ભાવમાં 30 થી 40 ટકાનો તોતિંગ ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. ગયા વર્ષે જે સામાન્ય પતંગ 5 રૂપિયામાં મળતી હતી, તે હવે 7 થી 8 રૂપિયામાં વેચાઈ રહી છે. આ ભાવવધારાને કારણે મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે ઉત્તરાયણનો આનંદ થોડો ફિક્કો પડી શકે છે, જોકે પતંગબાજોના ઉત્સાહને જોતા બજારમાં ગરમાવો યથાવત છે.

પતંગના ભાવ વધવા પાછળનું મુખ્ય કારણ કાચા માલના ભાવમાં થયેલો તોતિંગ વધારો છે. વડોદરાના અગ્રણી પતંગ ઉત્પાદક અબ્બાસભાઈના જણાવ્યા મુજબ, પતંગ માટે વપરાતા કાગળના એક રિમનો ભાવ 900 થી વધીને 1100 રૂપિયા સુધી પહોંચ્યો છે. સૌથી મોટો ફટકો પતંગના 'ઢઢ્ઢા' અને 'કમાન' માટે વપરાતી વાંસની લાકડીઓમાં પડ્યો છે. અગાઉ 1000 વાંસની લાકડીઓનું બંડલ 1050 રૂપિયામાં મળતું હતું, જે હવે સીધું 2000 રૂપિયાએ પહોંચ્યું છે. ખાસ કરીને કલકત્તાથી આવતી લાકડીઓની આવકમાં ઘટાડો થતા બજારમાં અછત અને મોંઘવારી બંને એકસાથે જોવા મળી રહ્યા છે.

વડોદરા શહેર પતંગ ઉત્પાદનનું એક મોટું હબ છે, જ્યાં શહેરની જરૂરિયાતની 80 ટકા પતંગો સ્થાનિક કારીગરો દ્વારા જ તૈયાર કરવામાં આવે છે. યાકુતપુરા, બાવામાનપુરા અને મચ્છીપીઠ જેવા વિસ્તારોમાં સેંકડો પરિવારો પેઢીઓથી પતંગ બનાવીને ગુજરાન ચલાવે છે. અહીંની પતંગોની ગુણવત્તા એટલી ઉત્તમ હોય છે કે ભરૂચ, વાપી અને નવસારી જેવા શહેરોમાંથી પણ પતંગોના ઓર્ડર મળે છે. જોકે, આ વર્ષે વધતી જતી પડતર કિંમતને કારણે કારીગરો માટે પણ નફાનું માર્જિન ઘટી રહ્યું છે, જે એક ચિંતાનો વિષય બન્યો છે.

બીજી તરફ, રાજ્ય સરકારે પ્રોપર્ટી દસ્તાવેજની પ્રક્રિયામાં એક મોટો અને ક્રાંતિકારી ફેરફાર કર્યો છે. હવે દસ્તાવેજની નોંધણી માટે સાક્ષીઓને રૂબરૂ કચેરીએ લાવવાની ઝંઝટમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે. જો દસ્તાવેજ કરનારનું આધાર ઈ-કેવાયસી (e-KYC) સફળ થાય, તો સાક્ષીની જરૂર રહેશે નહીં. આ નિર્ણયથી લોકોનો સમય અને નાણાં બંને બચશે. આમ, એક તરફ ઉત્તરાયણની મોંઘવારીનો માર છે, તો બીજી તરફ વહીવટી પ્રક્રિયામાં મળેલી આ મોટી રાહત મિલકત ખરીદનારાઓ માટે ખુશીના સમાચાર લઈને આવી છે.