News of Saturday, 8th June 2024
ધારની ઐતિહાસિક ભોજશાળામાં ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ વિભાગનું સર્વે 78માં દિવસે પણ યથાવત
30 કાર્યકરો સાથે 10 ASI અધિકારીઓની ટીમ સવારે 6 વાગ્યે ભોજશાળા પરિસરમાં પહોંચી અને બપોરે 12 વાગ્યે બહાર આવી

મધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટની ઈન્દોર બેંચના આદેશ પર, ધારની ઐતિહાસિક ભોજશાળામાં ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ (ASI) વિભાગનું સર્વેક્ષણ શુક્રવારે 78માં દિવસે પણ ચાલુ રહ્યું.
30 કાર્યકરો સાથે 10 ASI અધિકારીઓની ટીમ સવારે 6 વાગ્યે ભોજશાળા પરિસરમાં પહોંચી અને બપોરે 12 વાગ્યે બહાર આવી. અહીં ટીમે આધુનિક સાધનો અને વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરીને લગભગ છ કલાક કામ કર્યું હતું. ગોપાલ શર્મા, હિંદુ તરફથી આશિષ ગોયલ અને મુસ્લિમ પક્ષ તરફથી અબ્દુલ સમદ ખાન પણ સર્વે ટીમ સાથે હાજર હતા.
જ્ઞાનવાપીની તર્જ પર ચાલી રહેલા ASI સર્વેના 78મા દિવસે, ભોજશાળાના ઉત્તર અને પશ્ચિમ ભાગોમાં ખોદકામ કરવામાં આવ્યું હતું. ઉત્તરીય ભાગમાંથી ખોદકામ દરમિયાન, નાના કદના પથ્થરના અવશેષો મળી આવ્યા હતા, તેમના પર કોતરવામાં આવેલી આકૃતિઓ હતી. તેમને હજુ પણ સાફ કરવાની જરૂર છે. સાથે સાથે પશ્ચિમ વિસ્તારમાં ખેતરોમાં પણ ખોદકામ કરવામાં આવ્યું છે. આ ઉપરાંત વિડીયોગ્રાફી, ફોટોગ્રાફી અને ડ્રોઈંગનું કામ પણ ચાલુ રાખ્યું. જે અવશેષો મળ્યા છે તેને સાફ કરવાની કામગીરી શરૂ કરી દેવામાં આવી છે.
સર્વે ટીમ સાથે હાજર હિન્દુ પક્ષના આશિષ ગોયલે જણાવ્યું હતું કે સર્વેના ભાગરૂપે માટી કાઢવાની કામગીરી પણ કરવામાં આવી રહી છે. ઉપરાંત બેંકવેટ હોલના બ્યુટીફીકેશનની કામગીરી પણ ચાલી રહી છે. અનેક જગ્યાએ લેવલિંગ થવાથી ભોજશાળાની સુંદરતા વધી છે. પૂર્વીય ભાગ, જે બાહ્ય વિસ્તાર છે, તે વધુ સારી સ્થિતિમાં જણાય છે. તેમણે કહ્યું કે આજે પણ સર્વેમાં કેટલાક અવશેષો મળી આવ્યા છે. તેમને સાફ કર્યા પછી, તે સ્પષ્ટ થશે કે ત્યાં કયા પ્રકારના આકાર છે. એક દિવસ પહેલા, માટી હટાવવા દરમિયાન, 11 વધુ પ્રાચીન વસ્તુઓ મળી આવી હતી, જે પક્ષકારોએ મંદિરના સ્તંભોના ટુકડા હોવાનો દાવો કર્યો હતો. હવે ટીમ તેમને પરીક્ષણ માટે મોકલશે, જેથી સ્થિતિ સ્પષ્ટ થઈ શકે. બીજી દિવાલ જેવી રચના મળી આવી છે, જ્યાં હવે આગળનું કામ હાથ ધરાશે.
અત્રે ઉલ્લેખનીય છે કે શુક્રવારે મુસ્લિમ સમુદાયના લોકો ભોજશાળા પરિસરમાં બપોરે 1 વાગ્યાથી 3 વાગ્યાની વચ્ચે નમાઝ અદા કરે છે. ASI દ્વારા મુસ્લિમોને નમાઝ અદા કરવાની છૂટ છે. હિન્દુઓને મંગળવારે પૂજા કરવાની છૂટ છે. આ અંતર્ગત આજે ASIની ટીમે બપોરે 12 વાગ્યે સર્વે પૂર્ણ કર્યો હતો. આ પછી મુસ્લિમ સમુદાયના લોકોએ બપોરે 1 થી 3 વાગ્યા સુધી અહીં શુક્રવારની નમાજ અદા કરી હતી
. શુક્રવારે ભોજશાળામાં સર્વેનો 78મો દિવસ હતો. 22મી માર્ચે અહીં સર્વેની કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી હતી, ત્યારથી અઢી મહિનાથી વધુ સમય વીતી ગયા બાદ એક પણ દિવસની રજા વગર સતત સર્વેની કામગીરી ચાલી રહી છે. ભોજશાળામાં ખોદકામ દરમિયાન અનેક નાના-મોટા અવશેષો મળી આવ્યા છે. તેમની સંખ્યા હવે 1450ની આસપાસ પહોંચી ગઈ છે.
(12:45 AM IST)









છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
