નવી દિલ્‍હી, તા., ર૪: બજેટ ૨૦૨૪ માં, નાણા પ્રધાન નિર્મલા સીતારમણે તમામ બિન-નાણાકીય સંપત્તિઓમાં ઇન્‍ડેક્‍સેશનને સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરી દીધું છે. આ બિન-નાણાકીય સંપત્તિઓમાં મિલકત, સોનું, ચાંદી જેવી વસ્‍તુઓનો સમાવેશ થાય છે. જો કે, ૨૦૦૧ સુધી ખરીદેલી મિલકતો પર ઇન્‍ડેક્‍સેશનની મંજૂરી છે.

દરમિયાન, LTCG દર ૨૦ ટકાથી ઘટાડીને ૧૨.૫ ટકા કરવામાં આવ્‍યો છે. જ્‍યારે હવે છૂટની મર્યાદા પણ ૧ લાખ રૂપિયાથી વધારીને ૧.૨૫ લાખ રૂપિયા કરવામાં આવી છે.

હકીકતમાં, ઇન્‍ડેક્‍સેશનમાં, કોઈપણ સમયગાળાની ફુગાવાની સાથે, મિલકતના સમારકામ અથવા વિકાસમાં ખર્ચવામાં આવેલા નાણાં માટે કપાત પણ ઉપલબ્‍ધ હતી.

ઇન્‍ડેક્‍સેશન શું છે? ઉદાહરણ સાથે સમજો

ઉપર જણાવ્‍યા મુજબ, ફુગાવો અને જાળવણી-વિકાસ શુલ્‍ક સૂચકાંકમાં ગણવામાં આવે છે. આ તમારી સંપત્તિ ખરીદી મૂલ્‍યમાં વધારો કરે છે અને કર જવાબદારી ઘટાડે છે.

ઉદાહરણ તરીકે, તમે ૧૦ લાખ રૂપિયાની પ્રોપર્ટી ખરીદી છે. ૫ વર્ષ પછી તમે તેને ૨૦ લાખ રૂપિયામાં વેચો છો. આ રીતે તમે રૂ. ૧૦ લાખનો નફો કર્યો છે અથવા કેપિટલ ગેઇન કહો. આ મૂડી લાભ પર LTCG (લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન) ટેક્‍સ વસૂલવામાં આવે છે.

પરંતુ ઇન્‍ડેક્‍સેશનને કારણે તમારી ખરીદ કિંમત રૂ. ૧૦ લાખ વધી જશે. કેવી રીતે? વાસ્‍તવમાં, ૫ વર્ષ માટે ફુગાવાનો દર ઇન્‍ડેક્‍સેશન હેઠળ ગણવામાં આવશે. જો ફુગાવાનો દર ૬ ટકા છે, તો ૫ વર્ષમાં તમારું ખરીદ મૂલ્‍ય ૧૦ લાખ રૂપિયાથી વધીને ૧૩,૩૮,૦૦૦ રૂપિયા થઈ જશે.

મતલબ કે તે સમયે ૧૦ લાખ રૂપિયાની કિંમત ૫ વર્ષ પછી ૧૩,૩૮,૦૦૦ રૂપિયા જેટલી થાય છે. હવે તમારો મૂડી લાભ ૬,૪૨,૦૦૦ રૂપિયા થશે. આ કિસ્‍સામાં પણ, તમે મિલકત વિકસાવવા માટે જે રકમ ખર્ચી છે તે પણ કુલ લાભ કરતાં ઓછી હશે. ઉદાહરણ તરીકે, જો તમે તમારી મિલકતના સમારકામ અને સુધારણામાં રૂ. ૧ લાખનો ખર્ચ કરો છો, તો તમારે રૂ. ૫,૪૨,૦૦૦ના મૂડી લાભ પર ટેક્‍સ ચૂકવવો પડશે.

ઇન્‍ડેક્‍સેશન નાબૂદ થવાને કારણે મોટી ચર્ચા શરૂ થઈ છે. લોકો સોશિયલ મીડિયા પર પણ ઉગ્ર વિરોધ કરી રહ્યા છે.