<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Sunday, 15th December 2024

સૌથી જૂના માનવીય ડીએનએ માનવ કુટુંબના વૃક્ષની ખોવાયેલી શાખા દર્શાવે છે

નેચર જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા અભ્યાસ મુજબ, 45,000 વર્ષ પહેલાં.જર્મનીના રેનિશમાં મધ્યયુગીન કિલ્લાની નીચે એક ગુફામાં ખોદવામાં આવેલા 13 હાડકાના ટુકડાઓમાંથી ક્રમાંકિત પ્રાચીન જિનોમ્સ આ વિસ્તારમાં રહેતા હતા, જેમાં એક માતા, પુત્રી અને એક દૂરના પિતરાઈનો સમાવેશ થાય છે.

એક ચિત્રમાં પ્રારંભિક યુરોપિયનો દર્શાવવામાં આવ્યા છે જેઓ લગભગ 45,000 વર્ષ પહેલાં, જર્મનીના રાઈનલેન્ડ-પેલેટિનેટમાં રહેતા હતા અને સંભવતઃ ખુલ્લા મેદાનોમાં સાથે પ્રવાસ કરતા હતા.વૈજ્ઞાનિકો કહે છે કે તેઓએ યુરોપમાં મળેલા માનવ અવશેષોમાંથી સૌથી જૂના જાણીતા હોમો સેપિયન્સ ડીએનએને પુનઃપ્રાપ્ત કર્યા છે અને આ માહિતી નિએન્ડરથલ્સ સાથેની આપણી પ્રજાતિઓના શેર કરેલા ઇતિહાસને ઉજાગર કરવામાં મદદ કરી રહી છે.

નેચર જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા અભ્યાસ મુજબ, 45,000 વર્ષ પહેલાં.જર્મનીના રેનિશમાં મધ્યયુગીન કિલ્લાની નીચે એક ગુફામાં ખોદવામાં આવેલા 13 હાડકાના ટુકડાઓમાંથી ક્રમાંકિત પ્રાચીન જિનોમ્સ આ વિસ્તારમાં રહેતા હતા, જેમાં એક માતા, પુત્રી અને એક દૂરના પિતરાઈનો સમાવેશ થાય છે.

જીનોમમાં નિએન્ડરથલ વંશના પુરાવા મળ્યા છે. સંશોધકોએ નિર્ધારિત કર્યું કે રાનીસ અને આસપાસના વિસ્તારમાં રહેતા તે પ્રારંભિક માનવોના પૂર્વજો લગભગ 80 પેઢીઓ અથવા 1,500 વર્ષ પહેલાં નિએન્ડરથલ્સ સાથે મળ્યા હતા અને બાળકો થયા હતા, જો કે આ ક્રિયાપ્રતિક્રિયા એ જ સ્થાને થાય તે જરૂરી નથી.

2010 માં પ્રથમ નિએન્ડરથલ જિનોમ ક્રમાંકિત કરવામાં આવ્યો ત્યારથી વૈજ્ઞાનિકો જાણતા હતા કે પ્રારંભિક માનવીઓ નિએન્ડરથલ્સ સાથે આંતરછેદ કરે છે, એક આઘાતજનક ઘટસ્ફોટ જેણે આનુવંશિક વારસો છોડ્યો જે આજે પણ મનુષ્યોમાં શોધી શકાય છે.

જો કે, માનવ ઇતિહાસમાં આ મહત્વપૂર્ણ અને રહસ્યમય વળાંક ક્યારે, કેટલી વાર અને ક્યાં આવ્યો તે બરાબર નક્કી કરવું મુશ્કેલ છે. વિજ્ઞાનીઓ માને છે કે મધ્ય પૂર્વમાં ક્યાંક આંતરલગ્ન થયા હશે જ્યારે હોમો સેપિયન્સની લહેર આફ્રિકા છોડીને 250,000 વર્ષોથી યુરેશિયામાં રહેતા નિએન્ડરથલ્સ સાથે અથડાઈ હતી. ગુફા જ્યાં પ્રાચીન માનવ અવશેષો મળી આવ્યા હતા તે જર્મનીના રેનિશમાં એક કિલ્લાની નીચે આવેલી છે

સાયન્સ જર્નલમાં પ્રકાશિત નિએન્ડરથલ વંશ પર વ્યાપક અભ્યાસ, જેમાં 59 પ્રાચીન માનવો અને 275 જીવંત માનવીઓના જિનોમમાંથી માહિતીનું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું હતું, વધુ સચોટ સમયરેખાની પુષ્ટિ કરી હતી, જેમાં જાણવા મળ્યું હતું કે આધુનિક માનવીઓમાં મોટાભાગની નિએન્ડરથલ વંશજો " જનીનને "સિંગલ, વહેંચાયેલ વિસ્તરિત પ્રવાહના સમયગાળા" માટે જવાબદાર ગણી શકાય.

વિજ્ઞાન અભ્યાસના વરિષ્ઠ લેખિકા અને યુનિવર્સિટી ઓફ કેલિફોર્નિયા, બર્કલે ખાતે મોલેક્યુલર અને સેલ બાયોલોજી વિભાગના આસિસ્ટન્ટ પ્રોફેસર પ્રિયા મુરજાનીએ એક ન્યૂઝ બ્રીફિંગમાં જણાવ્યું હતું કે, "અમે અલગ હતા તેના કરતાં વધુ એકસરખા હતા." "અમે માનતા હતા કે આ જૂથો વચ્ચેના તફાવતો ખરેખર ખૂબ જ નાના હતા. એવું લાગે છે કે તેઓ લાંબા સમયથી એકબીજા સાથે ભળી ગયા હતા અને લાંબા સમય સુધી એકબીજા સાથે રહેતા હતા." ક્રેપિના, ક્રોએશિયામાં નિએન્ડરથલ મ્યુઝિયમ ખાતે ગુફામાં નિએન્ડરથલ પારિવારિક જીવન દર્શાવતું પ્રદર્શન. સંબંધિત લેખો નિએન્ડરથલ્સ કેવી રીતે અદૃશ્ય થઈ ગયા? નવા ડીએનએ પૃથ્થકરણે રહસ્ય પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. સંશોધને એક નિર્ણાયક સમયગાળા તરફ ધ્યાન દોર્યું હતું જે લગભગ 50,500 વર્ષ પહેલાં શરૂ થયું હતું અને લગભગ 43,500 વર્ષ પહેલાં સમાપ્ત થયું હતું - હવે લુપ્ત થઈ ગયેલા નિએન્ડરથલ્સ પુરાતત્વીય રેકોર્ડમાંથી અદૃશ્ય થઈ ગયા તેના થોડા સમય પહેલાં. આ 7,000-વર્ષની સમયમર્યાદામાં, પ્રારંભિક માનવીઓએ નિએન્ડરથલ્સનો સામનો કર્યો, સેક્સ કર્યું અને નિયમિત ધોરણે બાળકોને જન્મ આપ્યો. અભ્યાસ સૂચવે છે કે આ પ્રવૃત્તિ લગભગ 47,000 વર્ષ પહેલાં ટોચ પર હતી.

સંશોધનમાં એ પણ દર્શાવવામાં આવ્યું છે કે આપણા નિએન્ડરથલ પૂર્વજો પાસેથી વારસામાં મળેલા કેટલાક આનુવંશિક પ્રકારો, જે આજે આપણા જિનોમના 1% થી 3% છે, સમય જતાં બદલાયા છે. કેટલાક, જેમ કે રોગપ્રતિકારક શક્તિ સાથે સંબંધિત, માનવો માટે ફાયદાકારક હતા કારણ કે તેઓ છેલ્લા હિમયુગ દરમિયાન રહેતા હતા, જ્યારે તાપમાન ખૂબ ઠંડુ હતું, અને તેઓ આજે પણ લાભો પ્રદાન કરે છે.

કેલિફોર્નિયા યુનિવર્સિટી, સાન ફ્રાન્સિસ્કો ખાતે બેકર કોમ્પ્યુટેશનલ હેલ્થ સાયન્સ ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં રોગશાસ્ત્ર અને બાયોસ્ટેટિસ્ટિક્સના પ્રોફેસર, ઉત્ક્રાંતિ આનુવંશિક વિદ્વાન ટોની કેપરાએ જણાવ્યું હતું કે બંને અભ્યાસો એ સમય વિશે "નોંધપાત્ર વિશ્વાસ" પ્રદાન કરે છે જ્યારે માનવ અને નિએન્ડરથલ્સ જનીનોનું વિનિમય કરે છે.

"આપણા ઉત્ક્રાંતિના આ મહત્વપૂર્ણ સમયગાળાના આનુવંશિક ડેટા ખૂબ જ દુર્લભ છે," કેપરા, જે સંશોધનમાં સામેલ ન હતા, તેમણે ઇમેઇલ દ્વારા જણાવ્યું હતું. "આ અભ્યાસો દર્શાવે છે કે કેવી રીતે કેટલાક પ્રાચીન જિનોમ્સ પણ એક શક્તિશાળી પરિપ્રેક્ષ્ય પ્રદાન કરે છે, જે લેખકોને માનવ સ્થળાંતર અને નિએન્ડરથલ ઇનબ્રીડિંગ વિશેની અમારી સમજને સુધારવામાં મદદ કરે છે."

(6:18 PM IST)