<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Sunday, 15th December 2024

વન્ય પ્રાણીઓથી પાકને થયેલા નુકસાનના આંકડા નથી પરંતુ વળતર આપવામાં આવે છે.

રાષ્ટ્રીય સ્તરે આવી અનેક યોજનાઓ જેની મદદથી જંગલી પ્રાણીઓ દ્વારા થતા નુકસાનની ભરપાઈ કરવામાં આવે છે. માનવ નુકસાન માટે વળતર પણ આપવામાં આવે છે.સંસદમાં આ અંગે સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી

કેન્દ્ર સરકારે સંસદમાં જણાવ્યું છે કે મંત્રાલય પાસે જંગલી પ્રાણીઓ દ્વારા પાકને થયેલા નુકસાનનો કોઈ ડેટા નથી. કેન્દ્ર સરકારે કહ્યું છે કે સામાન્ય લોકો અને ખેતીને વન્યજીવો દ્વારા થતા નુકસાનથી બચાવવાની જવાબદારી રાજ્ય સરકારોની છે. એટલું જ નહીં, વન્યજીવોના સંરક્ષણ અને વ્યવસ્થાપનનું કામ પણ રાજ્ય સરકારો પાસે છે. જો કે, કેન્દ્ર સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે રાષ્ટ્રીય સ્તરે આવી ઘણી યોજનાઓ છે, જેની મદદથી વન્યજીવોને થતા નુકસાનની ભરપાઈ કરવામાં આવે છે. માનવ નુકસાન માટે વળતર પણ આપવામાં આવે છે.

દેશમાં વન્યજીવો અને તેમના રહેઠાણોના વ્યવસ્થાપન માટે 'વન્યજીવ આવાસનો સંકલિત વિકાસ', 'પ્રોજેક્ટ ટાઈગર' અને 'પ્રોજેક્ટ એલિફન્ટ'ની કેન્દ્રિય પ્રાયોજિત યોજનાઓ. આમાં પશુઓનો નાશ, પાકને નુકસાન, જાન-માલના નુકસાન સહિત જંગલી પ્રાણીઓ દ્વારા થતા દુષ્કર્મ માટે વળતરનો સમાવેશ થાય છે.
અન્ય બાબતોની સાથે સાથે યોજનાઓ હેઠળ સમર્થિત પ્રવૃત્તિઓમાં જંગલી પ્રાણીઓને ખેતરોમાં પ્રવેશતા અટકાવવા માટે કાંટાળા તારની વાડ, સૌર સંચાલિત ઇલેક્ટ્રિક વાડ, કેક્ટસનો ઉપયોગ કરીને કાર્બનિક વાડ વગેરેનો સમાવેશ થાય છે; વન વિસ્તારોમાં ખોરાક અને પાણીની ઉપલબ્ધતા વધારીને વન્ય પ્રાણીઓના વન્યજીવન નિવાસસ્થાનમાં સુધારો કરવો, જંગલોમાંથી પ્રાણીઓનો વસવાટમાં પ્રવેશ ઓછો કરવો અને સમસ્યાવાળા પ્રાણીઓને ભગાડવા માટે ઉપદ્રવ વિરોધી ટુકડીઓની સ્થાપના કરવી. વન્ય પ્રાણીઓ દ્વારા પાકને નુકસાન થવાના કિસ્સામાં રાજ્ય સરકારો તેમના પોતાના ભંડોળમાંથી પણ રાહત આપે છે.

મંત્રાલયે ડિસેમ્બર 2023 દરમિયાન જંગલી પ્રાણીઓના હુમલાને કારણે મૃત્યુ અથવા કાયમી અપંગતાના કિસ્સામાં રાહત તરીકે આપવામાં આવતી એક્સ-ગ્રેશિયાની રકમમાં વધારો કર્યો છે. હાલમાં કેન્દ્રીય પ્રાયોજિત યોજનાઓ - 'વન્યજીવ આવાસનો વિકાસ', 'પ્રોજેક્ટ ટાઇગર એન્ડ એલિફન્ટ' હેઠળ રાહત તરીકે એક્સ-ગ્રેશિયા આપવામાં આવે છે.
વન્યપ્રાણી (સંરક્ષણ) અધિનિયમ મુખ્ય વન્યજીવન વાર્ડનને વન્ય પ્રાણીઓને પકડવા અને તેમને વૈકલ્પિક યોગ્ય રહેઠાણોમાં સ્થાનાંતરિત કરવાની સત્તા આપે છે

(8:03 PM IST)