નવી દિલ્હી : ભારત અને પાકિસ્તાનના સંબંધો લાંબા સમયથી ખરાબ હોવા છતાં ક્રિકેટ ડિપ્લોમસી દ્વારા તેમને પાટા પર લાવવાના પ્રયાસો અલગ-અલગ સમયે કરવામાં આવ્યા છે. દેશના પૂર્વ વડાપ્રધાન ડો. મનમોહન સિંહે પણ પોતાના 10 વર્ષના લાંબા કાર્યકાળ દરમિયાન અનેક વખત આ પ્રયાસો કર્યા હતા. જો કે પાકિસ્તાને હંમેશની જેમ છેતરપિંડી કરી અને આતંકવાદને સમર્થન આપવાનું ચાલુ રાખ્યું, તેમ છતાં મનમોહન સિંહે પ્રયત્નો કર્યા. તેમની મુત્સદ્દીગીરી અને વ્યૂહરચનાનું પરિણામ એ આવ્યું કે પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાને પોતાની ભારતની ધરતી પર આવીને ટીમ ઈન્ડિયાના હાથે પોતાના દેશની કારમી હાર જોવી પડી. .

દેશના પૂર્વ વડાપ્રધાન મનમોહન સિંહનું ગુરુવારે 26 ડિસેમ્બરે 92 વર્ષની વયે અવસાન થયું હતું. ડૉ. સિંહ મુખ્યત્વે અર્થશાસ્ત્રી અને રાજકારણી હોવા છતાં, રમતગમત પ્રત્યેનો તેમનો જુસ્સો પણ ઓછો નહોતો. આ જોડાણનું પરિણામ એ આવ્યું કે તેણે 2011ના વર્લ્ડ કપમાં ભારત-પાકિસ્તાનની મેચને ખૂબ જ ખાસ બનાવી, જ્યાં રમતગમતના બહાને તેણે પાકિસ્તાનના તત્કાલિન વડાપ્રધાન યુસુફ રઝા ગિલાનીને ખાસ આમંત્રણ આપ્યું અને ત્યાર બાદ ટીમ ઈન્ડિયાએ આ મેચનું આયોજન કર્યું. આરામ

2011માં ભારત, શ્રીલંકા અને બાંગ્લાદેશમાં ODI વર્લ્ડ કપનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. ટીમ ઈન્ડિયા અને પાકિસ્તાન આ વર્લ્ડ કપની સેમીફાઈનલમાં પહોંચી ગયા હતા. આ મેચ મોહાલીમાં યોજાવાની હતી. ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેની કોઈપણ મેચ ખાસ હોય છે અને વર્લ્ડ કપ સાથે તે વધુ ખાસ બની જાય છે. આવા સમયે પીએમ મનમોહન સિંહે પાકિસ્તાની પીએમ ગિલાનીને મોહાલીમાં એકસાથે મેચ જોવા માટે આમંત્રણ આપ્યું હતું, જે તેમણે સ્વીકાર્યું હતું.

આવી સ્થિતિમાં, આ મેચ વધુ હાઈ-પ્રોફાઈલ બની ગઈ હતી, જે રાજદ્વારી દૃષ્ટિકોણથી બંને દેશો વચ્ચેનું અંતર ઘટાડવાનું સાધન પણ બની ગઈ હતી. મેચ પહેલા બંને વડાપ્રધાનો તમામ ખેલાડીઓને મળ્યા હતા અને ત્યાર બાદ શરૂ થયેલી એક્શન આખી દુનિયાએ જોઈ હતી. એમએસ ધોનીના નેતૃત્વ હેઠળની ટીમ ઈન્ડિયાએ શાનદાર પ્રદર્શન કર્યું અને પીએમ મનમોહન સિંહને ગર્વથી માથું ઉંચુ રાખીને આખી મેચ જોવાની તક આપી. ડૉ.સિંઘ અને પાકિસ્તાનના પીએમ બેસીને મેચ જોઈ રહ્યા હતા અને પાકિસ્તાની ટીમ હારના અંધકારમાં જઈ રહી હતી. ટીમ ઈન્ડિયાએ તે મેચ 29 રને જીતીને ફાઈનલમાં જગ્યા બનાવી લીધી છે. ટીમ ઈન્ડિયાની તે જીતનો સ્ટાર સચિન તેંડુલકર હતો, જેણે ધોનીની સાથે યુવરાજ સિંહે પીએમ સિંહ અને સમગ્ર દેશને જીતની ભેટ આપી હતી.

જો કે, પીએમ સિંહને ટીમ ઈન્ડિયા તરફથી ભેટ મળી ચૂકી છે, તે પણ તેમના જન્મદિવસના માત્ર 2 દિવસ પહેલા. આ T20 વર્લ્ડ કપ 2007ની ભેટ હતી. 24 સપ્ટેમ્બર 2007ના રોજ ટીમ ઈન્ડિયાએ જોહાનિસબર્ગમાં રમાયેલી ફાઇનલમાં પાકિસ્તાનને 5 રનથી હરાવીને પ્રથમ T20 વર્લ્ડ કપનો ખિતાબ જીત્યો હતો. તેના બે દિવસ પછી એટલે કે 26મી સપ્ટેમ્બરે મનમોહન સિંહનો જન્મદિવસ હતો. આ રીતે ટીમ ઈન્ડિયાએ પીએમ અને દેશને એક ખાસ ભેટ આપી હતી.

જોકે, મનમોહન સિંહના 2004 થી 2014ના કાર્યકાળ દરમિયાન ટીમ ઈન્ડિયાએ 2007માં T20 વર્લ્ડ કપ અને 2011માં ODI વર્લ્ડ કપ જીત્યો હતો. 2010માં ટીમ ઈન્ડિયા પ્રથમ વખત ટેસ્ટ રેન્કિંગમાં નંબર વન બની હતી. ત્યારબાદ 2013માં ટીમ ઈન્ડિયાએ ચેમ્પિયન્સ ટ્રોફી જીતી હતી, જે આગામી 11 વર્ષ માટે ટીમ ઈન્ડિયાનું છેલ્લું આઈસીસી ટાઈટલ હતું. 2024માં T20 વર્લ્ડ કપ સાથે આ ઈતિહાસ બદલાઈ ગયો.