વિપક્ષનો ‘ફુગ્ગો' ફુટયો : ‘ઇન્ડિયા' ગઠબંધનના ફુરચા : રાહુલનું સપનું તુટયું
ભાજપ વિરૂધ્ધ ગયા વર્ષે રચાયેલા વિપક્ષી ગઠબંધનમાં હવે માત્ર કોંગ્રેસ જ બચી : મમતા - અખિલેસ - કેજરીવાલ - ઉધ્ધવ - શરદ પવાર છુટા પડયા : બાકી હતું તે લાલુપુત્ર તેજસ્વીએ પુરૂ કર્યુ : ઇન્ડિયા ગઠબંધન માત્ર લોકસભાની ચૂંટણી પુરતું જ હોવાનો કર્યો ધડાકો
નવી દિલ્હી, તા.૯: ઇન્ડિયા બ્લોક એક જ ઝાટકે તૂટી ગયો. આ વર્ષની લોકસભા ચૂંટણીમાં બહુમતીથી દુર રહ્યાં પછી અને હરિયાણા અને મહારાષ્ટ્ર વિધાનસભા ચૂંટણીમાં NDA સામે હાર્યા પછી, I.N.D.I.A. નું માળખું તૂટી પડવા લાગ્યું છે. સૌ પ્રથમ, બંગાળના મુખ્યમંત્રી અને ટીએમસીના વડા મમતા બેનર્જીએ રાહુલ ગાંધીના નેતળત્વને પડકાર ફેંકયો. ત્યારબાદ એક પછી એક આરજેડી સુપ્રીમો લાલુ પ્રસાદ યાદવ, સમાજવાદી પાર્ટીના વડા અખિલેશ યાદવ, એનસીપી નેતા શરદ પવાર અને ઉદ્ધવ ઠાકરેએ મમતા બેનર્જીના પક્ષનું નેતળત્વ કરવાના પ્રસ્તાવ પર સંમતિ આપી. આમ આદમી પાર્ટી (AAP) એ મમતા બેનર્જીની જેમ દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસને પોતાનો દુશ્મન માન્યો છે. હવે, લાલુ યાદવના પુત્ર અને બિહારમાં મહાગઠબંધનના મુખ્યમંત્રી ચહેરા તેજસ્વી યાદવે ઇન્ડિયા બ્લોકનો અંત જાહેર કરતા કહ્યું છે કે તે ફક્ત લોકસભા ચૂંટણી માટે કરવામાં આવેલી વ્યવસ્થા હતી .
૨૦૧૯ થી, દેશમાં ભાજપ વિરોધી મોરચો બનાવવાના પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે. ૨૦૧૯ માં પહેલીવાર, આંધ્ર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી અને તેલુગુ દેશમ પાર્ટી (TDP) ના નેતા ચંદ્રબાબુ નાયડુએ ભાજપ વિરોધી મોરચો બનાવવાની પહેલ કરી. પછી તેઓ NDAમાંથી બહાર થઈ ગયા. ૨૦૨૧ માં બંગાળ જીત્યા પછી મમતા બેનર્જીએ બીજી વાર પ્રયાસ કર્યો. નિરાશ થયા પછી બંને ચૂપ રહ્યા. ત્રીજો પ્રયાસ બિહારના મુખ્યમંત્રી નીતિશ કુમારે મહાગઠબંધનમાં હતા ત્યારે કર્યો હતો. તેમને ચોક્કસ સફળતા મળી, પરંતુ ૨૦૨૪ની લોકસભા ચૂંટણી પહેલા તેઓ અલગ થઈ ગયા. તેમણે ફરીથી ભાજપ સાથે જવાનું પસંદ કર્યું. બાકીનું કાર્ય જનતા દ્વારા પૂર્ણ કરવામાં આવ્યું, જ્યારે વિપક્ષી ગઠબંધન ‘ભારત' બહુમતીથી દૂર રહયું.
ઈન્ડિયા બ્લોકમાં વિઘટનના બીજ સૌપ્રથમ મમતા બેનર્જીએ વાવ્યા હતા. દેશભરના વિરોધ પક્ષોએ ઇન્ડિયા બ્લોકના બેનર હેઠળ ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા હતા, પરંતુ મમતા બેનર્જીએ બંગાળમાં તેમ કર્યું નહીં. તેમણે કોંગ્રેસ અને ડાબેરી પક્ષોને ભાજપની જેમ જ દુશ્મન કહીને તેમની પાસેથી પોતાને દૂર રાખ્યા. ટીએમસી, કોંગ્રેસ અને ડાબેરી પક્ષોએ અલગ અલગ ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા હતા. મમતાએ એ પણ સાબિત કર્યું કે બંગાળમાં ભાજપનો સામનો કરવા માટે તેઓ એકલા જ પૂરતા છે. સંસદીય ચૂંટણીમાં ૨૨ બેઠકો જીતીને ટીએમસી લોકસભામાં ચોથો સૌથી મોટો પક્ષ બન્યો. કોંગ્રેસ અને સમાજવાદી પાર્ટી પછી ટીએમસી ઇન્ડિયા બ્લોકમાં ત્રીજો સૌથી મોટો પક્ષ છે.
પહેલા લાલુ યાદવે ઈન્ડિયા બ્લોકના નેતળત્વ માટે મમતા બેનર્જીને ટેકો આપ્યો અને હવે તેમના પુત્ર તેજસ્વી યાદવનું એવું નિવેદન કે ઈન્ડિયા બ્લોક ફક્ત લોકસભા ચૂંટણી સુધી જ રચાયો છે તે આશ્ચર્યજનક છે. કારણ કે લાલુના પરિવાર અને સોનિયા ગાંધીના પરિવાર વચ્ચેના સંબંધોના પ્રકારને ધ્યાનમાં લેતા, આવી બાબતો ચોક્કસ આશ્ચર્ય પેદા કરશે. જો આપણે પહેલાની નિકટતાને બાજુ પર રાખીએ તો પણ, છેલ્લા દોઢ વર્ષમાં એવા ઘણા પ્રસંગો બન્યા છે જ્યારે લોકોએ બંને પરિવારો વચ્ચેની નિકટતા જોઈ છે. જ્યારે રાહુલ ગાંધીને માનહાનિ કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટમાંથી રાહત મળી, ત્યારે તેમણે સૌથી પહેલું કામ લાલુ યાદવને મળવા માટે દિલ્હી સ્થિત મીસા ભારતીના નિવાસસ્થાને ગયા. લાલુએ તેમના માટે બિહારી મટનની મિજબાની પણ ગોઠવી. જ્યારે રાહુલ ભારત જોડો ન્યાય યાત્રાના ભાગ રૂપે બિહાર આવ્યા, ત્યારે તેજસ્વી યાદવ તેમના માર્ગદર્શક અને સારથી બન્યા. એટલું જ નહીં, પટણામાં યોજાયેલી વિપક્ષી પાર્ટીઓની પહેલી બેઠકમાં લાલુએ પોતે રાહુલ ગાંધીને વિપક્ષી વર બનવાનો પ્રસ્તાવ મૂકયો હતો. તો પછી રાહુલ અને ઈન્ડિયા બ્લોક પ્રત્યે લાલુ પરિવારની આવી ઉદાસીનતા ચોક્કસ આશ્ચર્ય પેદા કરશે.
દિલ્હીમાં આમ આદમી પાર્ટી (AAP) એ કોંગ્રેસને કોઈ મહત્વ આપ્યું નહીં. હરિયાણામાં ગઠબંધન અંગે કોંગ્રેસના વલણથી નારાજ થઈને, AAP એ કોઈપણ ગઠબંધન વિના બધી બેઠકો પર પોતાના ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા છે. બિહારમાં પણ આરજેડી ગયા વખતની જેમ કોંગ્રેસને મહત્વ આપવાના મૂડમાં નથી. ૨૦૨૦ માં, કોંગ્રેસે ય્થ્ઝ પાસેથી ૭૦ બેઠકો લીધી હતી, પરંતુ ફક્ત ૧૯ બેઠકો જીતી શકી હતી. તેજસ્વી યાદવ અને લાલુ યાદવને હજુ પણ અફસોસ છે કે જો કોંગ્રેસને આટલી બધી બેઠકો ન મળી હોત તો તેજસ્વી કદાચ મુખ્યમંત્રી હોત. તેજસ્વીએ એક ડઝન બેઠકોથી તક ગુમાવી દીધી.
પ્રદેશ કોંગ્રેસ પ્રમુખ અને રાજ્યસભા સભ્ય અખિલેશ સિંહ પહેલાથી જ કહી ચૂકયા છે કે પાર્ટી ઓછામાં ઓછી ગત વખત જેટલી જ બેઠકો પર પોતાના ઉમેદવારો ઉભા રાખવા માંગે છે. બિહારના રાષ્ટ્રીય સચિવ અને પ્રભારી હોવાનો દાવો કરતા એક નેતાએ તો બે નાયબ મુખ્યમંત્રીઓની નિમણૂક કરવાની વાત પણ કરી છે, જેમાંથી એક લઘુમતી સમુદાયમાંથી હશે. કોંગ્રેસને લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા બનવાની તક મળી ત્યારથી આરજેડી આ દબાણથી ડરી રહી હતી. જો લાલુ રાહુલને છોડીને મમતા બેનર્જીના સમર્થનમાં ઉભા રહ્યા તો તેની પાછળનું સાચું કારણ આ છે. હવે તેજસ્વીએ ઈન્ડિયા બ્લોકના અસ્તિત્વ પર જ સવાલો ઉઠાવ્યા છે.
આરજેડી સુપ્રીમો લાલુ યાદવે ૧૮ જાન્યુઆરીએ પાર્ટીની રાષ્ટ્રીય કાર્યકારિણીની બેઠક બોલાવી છે. રાહુલ ગાંધી પણ એ જ દિવસે પટના આવી રહ્યા છે. તેઓ કોંગ્રેસના કાર્યકરોને સંબોધિત કરશે. કદાચ તેજસ્વીને કોંગ્રેસના ઇરાદા વિશે માહિતી મળી ગઈ હશે કે તે બેઠકો પર અડગ રહી શકે છે. કોંગ્રેસે પણ પોતાની છબી સુધારવી પડશે કે તે આરજેડીની કઠપૂતળી નથી. એ પણ સાચું છે કે આરજેડીના ટેકાથી કોંગ્રેસ ૧૯૯૦ થી બિહારમાં સત્તામાં છે. બેઠકોના મુદ્દા પર રાહુલ ગાંધીને મોં ખોલતા અટકાવવા માટે, તેજસ્વીએ તેમના નિવેદનથી તેમનું મોં બંધ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે.
(10:56 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
