<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Tuesday, 14th January 2025

પ્રયાગરાજમાં 45 દિવસ સુધી ચાલનારા મહાકુંભમાં લાખો ઋષિ-મુનિઓ ભાગ લેશેઃ ક્યાં છે હિન્દુઓના 4 મઠ જાણો

શૃંગેરી મઠ રામેશ્વરમાં છે: ગોવર્ધન મઠ: શારદા મઠ: જ્યોતિર્મથ આ ૪ મઠનું પર સાધુઓનું શક્તિ કેન્દ્ર

નવી દિલ્‍હીઃ  પ્રયાગરાજમાં 45 દિવસ સુધી ચાલનારા મહાકુંભમાં લાખો ઋષિ-મુનિઓ ભાગ લેશે. તેમાંથી મોટાભાગના કોઈને કોઈ અખાડા સાથે સંકળાયેલા છે. હાલમાં 13 અખાડાઓ માન્ય છે. તેમાંથી 7 શૈવ, 3 વૈષ્ણવ અને 4 ઉદાસીન અખાડા છે. ઘણી વાર લોકોને આશ્ચર્ય થાય છે કે સાધુ સમાજનું નિયંત્રણ ક્યાંથી આવે છે. એવી કઈ વ્યવસ્થા છે જે આટલી મોટી વસ્તીને શિસ્તબદ્ધ રાખી શકે? આગળ જાણો આ 13 અખાડા અને સમગ્ર સાધુ સમાજ ક્યાંથી નિયંત્રિત થાય છે...

 

આદિ શંકરાચાર્યએ હિંદુ ધર્મને સંગઠિત કરવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે 4 મઠો તેમજ દશનમી અખાડાઓની સ્થાપના કરી. આજે પણ આ ચારેય મઠોને સંત સમુદાયમાં ખૂબ જ આદર, શ્રદ્ધા અને આદરથી જોવામાં આવે છે. આ ચાર મઠ શંકરાચાર્યના છે. સાધુ સમાજમાં તેમનું મઠાધિપતિ સર્વોચ્ચ સ્થાન છે. આ સંતો સમગ્ર સમાજને નિયંત્રિત કરે છે. આ છે તે 4 મઠ...

 

શૃંગેરી જ્ઞાનમથ ભારતના દક્ષિણમાં રામેશ્વરમમાં આવેલું છે. શૃંગેરી મઠમાંથી દીક્ષા લેનારા સાધુઓના નામ પર સરસ્વતી, ભારતી અને પુરી લખવામાં આવે છે. આ મઠનું મહાવાક્ય 'અહમ્ બ્રહ્માસ્મિ' છે અને 'યજુર્વેદ' મઠ હેઠળ રાખવામાં આવ્યું છે. આ મઠના પ્રથમ મઠાધિપતિ આચાર્ય સુરેશ્વરજી હતા, જેનું અગાઉનું નામ મંડન મિશ્ર હતું.

ગોવર્ધન મઠ ઓરિસ્સામાં છે

 

ગોવર્ધન મઠ ભારતના પૂર્વ ભાગમાં ઓરિસ્સા રાજ્યના પુરીમાં સ્થિત છે. અહીંથી દીક્ષા લેનારા સાધુઓના નામ પાછળ 'અરણ્ય' સંપ્રદાય વિશેષણ ઉમેરવામાં આવે છે. આ મઠનું મહાવાક્ય 'પ્રજ્ઞામ બ્રહ્મ' છે અને આ મઠ હેઠળ 'ઋગ્વેદ' રાખવામાં આવ્યો છે. આ મઠના પ્રથમ મઠાધિપતિ આદિ શંકરાચાર્યના પ્રથમ શિષ્ય પદ્મપાદ હતા.

શારદા મઠ દ્વારકામાં છે

 

શારદા મઠ ગુજરાતના દ્વારકામાં આવેલું છે, જેને કાલિકા મઠ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ મઠ હેઠળ દીક્ષા લેનારા સાધુઓના નામ પાછળ 'તીર્થ' અને 'આશ્રમ' વિશેષણો ઉમેરવામાં આવે છે. આ મઠનું મહાવાક્ય 'તત્વમસી' છે અને તેની નીચે 'સામવેદ' રાખવામાં આવ્યો છે. આ મઠના પ્રથમ મઠાધિપતિ હસ્તમલક હતા.

જ્યોતિર્મથ બદ્રીનાથમાં છે

 

જ્યોતિર્મથ ઉત્તરાખંડના બદ્રીનાથમાં આવેલું છે. આ મઠમાંથી દીક્ષા લેનાર સાધુઓના નામ પાછળ 'ગિરી', 'પર્વત' અને 'સાગર' વિશેષણો ઉમેરવામાં આવે છે. આ મઠનું મહાન વિધાન 'અયમાત્મા બ્રહ્મા' છે. આ મઠ હેઠળ અથર્વવેદ રાખવામાં આવ્યો છે. આ મઠના પ્રથમ મઠાધિપતિ આચાર્ય ટોટક હતા.

 લેખમાં સમાવિષ્ટ માહિતી જ્યોતિષીઓ દ્વારા આપવામાં આવી છે. આ માહિતી તમારા સુધી પહોંચાડવા માટે અમે માત્ર એક માધ્યમ છીએ. વપરાશકર્તાઓએ આ માહિતીને માત્ર માહિતી તરીકે જ ધ્યાનમાં લેવી જોઈએ.

(1:17 PM IST)