<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Wednesday, 22nd January 2025

છોકરી ચીસો પાડે અને તેના પર ઈજાના નિશાન હોય તે જરૂરી નથી

બળાત્‍કારના કેસોમાં સુપ્રીમ કોર્ટ એક લક્ષ્મણરેખા ખેંચી સુપ્રીમ કોર્ટે તાજેતરમાં સ્‍પષ્ટતા કરી છે કે જાતીય હુમલાના કેસમાં શારીરિક ઈજાઓનો અભાવ એ સાબિત કરતું નથી કે ગુનો થયો જ નથી

જામનગર તા. ૨૨: સુપ્રીમ કોર્ટે તાજેતરમાં સ્‍પષ્ટતા કરી છે કે જાતીય હુમલાના કેસમાં શારીરિક ઈજાઓનો અભાવ એ સાબિત કરતું નથી કે ગુનો થયો જ નથી. આ ઉપરાંત, દેશની સુપ્રીમ કોર્ટે પણ સ્‍પષ્ટપણે કહ્યું છે કે પીડિતાએ અવાજ કરવો કે બૂમો પાડવી જરૂરી નથી. કોર્ટનું માનવું છે કે આવા કેસોમાં પીડિતોની પ્રતિક્રિયા વિવિધ પરિસ્‍થિતિઓ પર આધાર રાખે છે. કોર્ટે એમ પણ કહ્યું કે જાતીય હુમલા સાથે સંકળાયેલ સામાજિક કલંક અને ભય પીડિતાને ઘટના જાહેર કરવામાં નોંધપાત્ર અવરોધો ઉભા કરે છે.

ન્‍યાયાધીશ રુષિકેશ રોય અને એસવીએન ભટ્ટીની બેન્‍ચે કહ્યું, એ એક સામાન્‍ય માન્‍યતા છે કે જાતીય હુમલાથી શારીરિક ઇજાઓ થવી જ જોઈએ. પીડિતો વિવિધ રીતે માનસિક આઘાત સહન કરે છે. તેણી ભય, આઘાત, સામાજિક કલંક અથવા લાચારી જેવી લાગણીઓથી પ્રભાવિત થઈ શકે છે. દરેક કિસ્‍સામાં સમાન પ્રતિભાવની અપેક્ષા રાખવી એ વાસ્‍તવિક કે વાજબી નથી. જાતીય હુમલા સાથે સંકળાયેલ કલંક ઘણીવારસ્ત્રીઓ માટે નોંધપાત્ર અવરોધો બનાવે છે, જેના કારણે તેમના માટે આ ઘટના અન્‍ય લોકો સાથે શેર કરવી મુશ્‍કેલ બને છે.

સુપ્રીમ કોર્ટના ‘‘હેન્‍ડબુક ઓન જેન્‍ડર સ્‍ટીરિયોટાઇપ્‍સ (૨૦૨૩)'' ને ટાંકીને કોર્ટે તેના ચુકાદામાં કહ્યું, વિવિધ લોકો આઘાતજનક ઘટનાઓ પર અલગ અલગ રીતે પ્રતિક્રિયા આપે છે. ઉદાહરણ તરીકે, એક વ્‍યક્‍તિ પોતાના માતાપિતાના મળત્‍યુ પર જાહેરમાં રડી શકે છે, જ્‍યારે બીજી વ્‍યક્‍તિ તે જ પરિસ્‍થિતિમાં જાહેરમાં કોઈ લાગણી દર્શાવી શકતી નથી. તેવી જ રીતે, જાતીય સતામણી અથવા બળાત્‍કાર પ્રત્‍યેસ્ત્રીનો પ્રતિભાવ તેના વ્‍યક્‍તિગત લક્ષણો પર આધાર રાખે છે. આ અંગે કોઈ યોગ્‍ય કે વાજબી રસ્‍તો નથી.

આરોપીની સજા રદ કરવી

સુપ્રીમ કોર્ટે એક કેસમાં આરોપીની સજાને રદ કરી દીધી છે જેમાં એક છોકરીનું કથિત રીતે અપહરણ કરીને લગ્ન માટે લઈ જવામાં આવ્‍યું હતું. આરોપી દલીપ કુમાર ઉર્ફે ડાલીએ ઉત્તરાખંડ હાઈકોર્ટના ૨૯ માર્ચ, ૨૦૧૩ના નિર્ણયને પડકાર્યો હતો. કોર્ટે આરોપીને ત્‍ભ્‍ઘ્‍ની કલમ ૩૬૩ અને ૩૬૬-A હેઠળ દોષિત ઠેરવ્‍યા હતા.

૧૯૯૮માં નોંધાયેલી એફઆઈઆરમાં શરૂઆતમાં આરોપીનું નામ નહોતું, પરંતુ બાદમાં તેના પર અન્‍ય આરોપીઓ સાથે કલમ ૩૬૩, ૩૬૬-એ, ૩૬૬, ૩૭૬ તેમજ ૧૪૯ અને ૩૬૮ હેઠળ આરોપ મૂકવામાં આવ્‍યો હતો. સેશન્‍સ કોર્ટે આરોપીઓને ગંભીર આરોપોમાંથી મુક્‍ત કર્યા પરંતુ દિલીપ કુમાર અને અન્‍ય એક આરોપીને કલમ ૩૬૩ અને ૩૬૬-A હેઠળ દોષિત ઠેરવ્‍યા.

પીડિતાની જુબાની પર ભાર

બેન્‍ચે કહ્યું કે પીડિતાની જુબાની સૌથી મહત્‍વપૂર્ણ પુરાવો છે. પીડિતાએ પોતાના નિવેદનમાં જણાવ્‍યું હતું કે આરોપી સાથે તેના લગ્ન અંગે વાતચીત ચાલી રહી હતી, જેને તેના પિતાએ જાતિના આધારે નકારી કાઢી હતી. પીડિતાએ ઉલટતપાસમાં સ્‍પષ્ટપણે જણાવ્‍યું હતું કે તેણે સ્‍વેચ્‍છાએ આરોપી સાથે જવાનું નક્કી કર્યું હતું. આ સમય દરમિયાન, પીડિતાની નાની બહેન સરિતાએ તેને શાળા નજીક આરોપી સાથે જતી જોઈ હતી, પરંતુ તેને જુબાનીમાં રજૂ કરવામાં આવી ન હતી.

વધુમાં, કોર્ટે એ પણ નોંધ્‍યું કે FIR ૧૮ માર્ચ, ૧૯૯૮ ના રોજ દાખલ કરવામાં આવી હતી અને બીજા દિવસે એટલે કે ૧૯ માર્ચે સાંજે ૭ વાગ્‍યે દાખલ કરવામાં આવી હતી જ્‍યારે ઘટનાનો સમય બપોરે ૩:૦૦ વાગ્‍યે હતો.

કોર્ટે તબીબી પુરાવાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. ડૉક્‍ટરે પીડિતાની તપાસ કરી અને તેને કોઈ શારીરિક ઈજા કે સોજો જોવા મળ્‍યો નહીં. પીડિતાને શારીરિક રીતે સામાન્‍ય માનવામાં આવી હતી અને જાતીય હુમલાના કોઈ પુરાવા નહોતા. ડોક્‍ટરે એમ પણ કહ્યું કે પીડિતાની ઉંમર ૧૬ થી ૧૮ વર્ષની વચ્‍ચે હતી. કોર્ટે નિષ્‍કર્ષ કાઢયો, પુરાવાઓ પરથી સ્‍પષ્ટ થાય છે કે આ કેસમાં કલમ ૩૬૬-a સુપ્રીમ કોર્ટે તાજેતરમાં સ્‍પષ્ટતા કરી છે કે જાતીય હુમલાના કેસમાં શારીરિક ઈજાઓનો અભાવ એ સાબિત કરતું નથી કે ગુનો થયો જ નથી હેઠળ અપહરણનો આરોપ સ્‍થાપિત કરવા માટે કોઈ આધાર નહોતો. તેથી આરોપીની સજાને સમર્થન આપી શકાય નહીં.

(3:40 PM IST)