નવી દિલ્‍હી, તા.૧૨: ભારતીય શેરબજારમાં અરાજકતાનો માહોલ છે. છેલ્લા પાંચ ટ્રેડિંગ સત્રોથી સતત ચાલી રહેલા ઘટાડામાં રોકાણકારોએ ૧૬.૯૭ લાખ કરોડ રૂપિયા ગુમાવ્‍યા છે. છેલ્લા પાંચ દિવસમાં BSE સેન્‍સેક્‍સ ૨૨૯૦.૨૧ પોઈન્‍ટ અથવા ૨.૯૧ ટકા ઘટયો છે. મંગળવારે ૩૦ શેરનો ઇન્‍ડેક્‍સ ૧,૦૧૮.૨૦ પોઈન્‍ટ અથવા ૧.૩૨ ટકા ઘટીને ૭૬,૨૯૩.૬૦ ના બે અઠવાડિયાના નીચલા સ્‍તરે બંધ થયો. ટ્રેડિંગ દરમિયાન, એક સમયે તે ઘટીને ૧,૨૮૧.૨૧ પોઈન્‍ટ થઈ ગયો હતો. મંગળવારે જ બજારમાં ઘટાડાને કારણે રોકાણકારોને લગભગ ૯ લાખ કરોડ રૂપિયાનું નુકસાન થયું. નિષ્‍ણાતો માને છે કે દિલ્‍હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપની જીત અને ય્‍ગ્‍ત્‍ દ્વારા રેપો રેટમાં ઘટાડાથી બજારને બહુ ફાયદો થયો નથી. પાછલા બજેટમાં આવકવેરામાં મોટો ઘટાડો પણ બજારને કોઈ ઓક્‍સિજન પૂરો પાડી શકયો નહીં. છેવટે, બજાર હવે શેની સંજીવની રાહ જોઈ રહ્યું છે?

ખરેખર, ખરી ચિંતા અમેરિકાની છે. ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પ વહીવટીતંત્ર નવા ટેરિફ લાદવાની ધમકી આપી રહ્યું છે. આ ઉપરાંત, રૂપિયામાં ઘટાડો, વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા સતત વેચાણ અને ઊંચા મૂલ્‍યાંકન પણ બજારના સેન્‍ટિમેન્‍ટને અસર કરી રહ્યા છે.

દિલ્‍હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપની જીતને બજાર માટે સકારાત્‍મક સંકેત માનવામાં આવી રહી હતી. પરંતુ, તેની બજાર પર ખાસ અસર પડી નહીં. મોતીલાલ ઓસ્‍વાલ ફાઇનાન્‍શિયલ સર્વિસિસે જણાવ્‍યું હતું કે, દિલ્‍હી વિધાનસભા ચૂંટણીનું પરિણામ બજાર માટે સકારાત્‍મક હોવું જોઈએ કારણ કે તે કેન્‍દ્રમાં ગઠબંધન સરકારની સ્‍થિરતા/સુગમ કામગીરી અંગેની કોઈપણ ચિંતાઓને દૂર કરે છે. રાજકીય રીતે, દિલ્‍હીની જીતને બ્રાન્‍ડ મોદીના નિર્ણાયક પુનરુત્‍થાન તરીકે જોવામાં આવશે.

તાજેતરમાં, ૨૭ વર્ષના અંતરાલ પછી, ભાજપે દિલ્‍હીમાં ૭૦ માંથી ૪૮ બેઠકો જીતીને મોટી જીત નોંધાવી. આ જીત ડબલ એન્‍જિન સરકારના ચૂંટણી વચનો, વડા પ્રધાન નરેન્‍દ્ર મોદીના અભિયાન અને આમ આદમી પાર્ટીના બે ટર્મ સત્તામાં આવ્‍યા પછી તેના વિરુદ્ધ સત્તા વિરોધી લહેરને આભારી છે.

જોકે, જિયોજીત ફાઇનાન્‍શિયલ સર્વિસીસના ચીફ ઇન્‍વેસ્‍ટમેન્‍ટ સ્‍ટ્રેટેજિસ્‍ટ ડૉ. વીકે વિજયકુમાર માને છે કે દિલ્‍હી ચૂંટણીના પરિણામો બજારના દૃષ્ટિકોણથી સકારાત્‍મક હોવા છતાં, તેજીની કોઈ શકયતા નથી. તેમણે કહ્યું છે કે ડોલર ઇન્‍ડેક્‍સ ૧૦૮ થી ઉપર અને ૧૦ વર્ષના યુએસ બોન્‍ડ યીલ્‍ડ ૪.૪% થી ઉપર હોવાથી, જ્‍ત્‍ત્‍ વેચાણ ચાલુ રાખશે, કોઈપણ સંભવિત વધારાને મર્યાદિત કરશે.

રૂપિયામાં ઘટાડો પણ બજાર માટે ચિંતાનો વિષય છે. સોમવારે, રૂપિયો ૪૯ પૈસા ઘટીને ૮૭.૯૨ પ્રતિ ડોલરના રેકોર્ડ નીચલા સ્‍તરે પહોંચી ગયો હતો. અમેરિકાના રાષ્‍ટ્રપતિ ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પ દ્વારા વધુ ટેરિફ લાદવાની જાહેરાત બાદ એશિયન ચલણોમાં ઘટાડાને કારણે રૂપિયામાં ઘટાડો થયો હતો. રૂપિયામાં તીવ્ર ઘટાડાથી દલાલ સ્‍ટ્રીટ પર સેન્‍ટિમેન્‍ટ ઠપ્‍પ થયું, જે FIIની વેચવાલી અટકી જવાનો સંકેત આપે છે.

RBI એ રેપો રેટમાં એક ચતુર્થાંશ ટકાનો ઘટાડો કર્યો છે. નુવામા ઇન્‍સ્‍ટિટયૂશનલ ઇક્‍વિટીઝે જણાવ્‍યું હતું કે, આર્થિક મંદીને ધ્‍યાનમાં રાખીને, પ્‍ભ્‍ઘ્‍ એ અપેક્ષિત રેખાઓ પર રેપો રેટમાં ૦.૨૫ ટકાનો ઘટાડો કર્યો છે. પરંતુ વૈશ્વિક અનિ?તિતામાં વધારો થતાં તેણે પોતાના વલણને વ્‍યવસ્‍થિત કરવાનું ટાળ્‍યું.

નુવામાએ તેના અહેવાલમાં જણાવ્‍યું હતું કે, આરબીઆઈ વ્‍યવસ્‍થિત રીતે તરલતાનું સંચાલન કરશે. એકંદરે, RBI એ હળવા થવાનું શરૂ કર્યું છે. પરંતુ, વૈશ્વિક અનિશ્‍ચિતતાઓ વચ્‍ચે સાવધાની સાથે આગળ વધવાની શકયતા છે. હાલ પૂરતું, અમે આગામી વર્ષમાં ૫૦-૭૫ બેસિસ પોઇન્‍ટના વધુ દર ઘટાડાની અપેક્ષા રાખીએ છીએ. આપણે નજીકના ભવિષ્‍યમાં આર્થિક વળદ્ધિ ધીમી પડવાની અપેક્ષા રાખીએ છીએ. ફેડ/આરબીઆઈ તરફથી વધુ આક્રમક છૂટછાટ અથવા નિકાસમાં સુધારો રિકવરીને ઝડપી બનાવી શકે છે.

જિયોજીતના વીકે વિજયકુમાર માને છે કે ભારતમાં મૂલ્‍યાંકન હજુ પણ ઊંચું છે. ખાસ કરીને વ્‍યાપક બજારમાં. બજારને GDP વળદ્ધિ અને કમાણી પુનઃપ્રાપ્તિ જેવા મૂળભૂત ટ્રિગર્સની જરૂર છે. ત્‍યાં સુધી બજાર ફક્‍ત એક ચોક્કસ રેન્‍જમાં જ આગળ વધવાની શકયતા છે. રોકાણકારોએ વાજબી ભાવે ઉચ્‍ચ ગુણવત્તાવાળા લાર્જકેપ શેરો પસંદ કરવા જોઈએ.

સેન્‍સેક્‍સ અને નિફ્‌ટી તેમના સર્વકાલીન ઉચ્‍ચતમ સ્‍તરથી લગભગ ૧૦-૧૧ ટકા ઘટયા છે. જ્‍યારે વ્‍યાપક બજાર સૂચકાંકો ગ્‍લ્‍ચ્‍ મિડકેપ અને સ્‍મોલકેપ સૂચકાંકો તેમના ૫૨-સપ્તાહના ઉચ્‍ચતમ સ્‍તરથી ૧૫ ટકા સુધી ઘટયા છે. કેટલાક શેર તેમના રેકોર્ડ ઉચ્‍ચતમ સ્‍તરથી ૫૦ ટકા સુધી ઘટયા છે. (રર.૩)