નવી દિલ્હી, : મ્યાનમારમાં આવેલા 7.7ની તીવ્રતાના ભૂકંપના દિવસો બાદ હવે તેની ભયંકર અસર સામે આવી રહી છે. આ ભૂકંપે મધ્ય મ્યાનમારમાં ઇમારતો, પેગોડા અને હજારો લોકોના જીવનને ઉથલાવી દીધું છે. સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત સાગાઈંગ શહેરમાં, જે આ ભૂકંપનું કેન્દ્રસ્થળ હતું, મૃતદેહોનો ઢગલો થઈ રહ્યો છે અને બચાવ ટીમો હજુ પહોંચી નથી. સત્તાવાર રીતે મૃત્યુઆંક 2,000ને પાર થયો છે, પરંતુ યુએસ જીઓલોજિકલ સર્વેના અંદાજ મુજબ આ આંકડો 10,000થી વધુ થઈ શકે છે.

સાગાઈંગમાં દયનીય સ્થિતિ:
સાગાઈંગના 20 વર્ષીય રહેવાસી આયે મોએ જણાવ્યું, “ગઈકાલથી લાશોમાંથી દુર્ગંધ આવી રહી છે. આજે તો સ્થિતિ વર્ણનથી પરે છે. શહેરમાંથી લાશો હટાવી શકાતી નથી અને બચાવ ટીમો હજુ આવી નથી.” તેમણે ઉમેર્યું, “અહીં એક કબરમાં 10-10 લાશો દફનાવવી પડે છે. જગ્યા ખૂટી પડે તો મંડાલે દાહ કરવા લઈ જવાય છે, પરંતુ ત્યાં પણ દાહકુંડીઓ ઓછા પડે છે.” સાગાઈંગમાં મુખ્ય હોસ્પિટલમાં દર્દીઓ અને લાશોની ભીડને કારણે વ્યવસ્થા ખોરવાઈ ગઈ છે. આયે મોના જણાવ્યા મુજબ, “અમે સ્વ-નિર્ભરતાથી કામ કરી રહ્યા છીએ. ચોક્કસ મૃત્યુઆંક હજુ અજાણ છે. યુવાનો ઓછા બચ્યા છે, કેટલાક જંગલોમાં ભાગી ગયા, તો કેટલાક દેશ છોડી ગયા.”

બચાવ કાર્યમાં મુશ્કેલીઓ:
સાગાઈંગના 25 વર્ષીય રહેવાસી ઔંગ ગ્યીએ કહ્યું, “શહેર ખંડેરમાં ફેરવાઈ ગયું છે. લોકોને ખોરાક, પાણી અને મચ્છરદાની જેવી મૂળભૂત વસ્તુઓની જરૂર છે.” તેમણે ઉમેર્યું, “બે-ત્રણ માળની ઇમારતો ધરાશાયી થઈ છે અને નીચે ફસાયેલા લોકોને બહાર કાઢી શકાતા નથી. એક મુખ્ય પુલને નુકસાન થયું છે, જેના કારણે બચાવ માટેના ભારે વાહનો આવી શકતા નથી.” ઔંગ ગ્યીએ ચિંતા વ્યક્ત કરી કે ઉચ્ચપ્રદેશો અને મઠ-મંદિરોની સ્થિતિ હજુ અજાણ છે.

મંડાલેમાં ભયનો માહોલ:
મ્યાનમારનું બીજું સૌથી મોટું શહેર મંડાલે પણ ભૂકંપથી સપાટ થઈ ગયું છે. ફૂટેજમાં શહેરના મોટા ભાગો ઇંટોના ઢગલામાં ફેરવાયેલા દેખાય છે. લોકો આફ્ટરશોકના ડરથી શેરીઓમાં સૂઈ રહ્યા છે. ઓસ્ટ્રેલિયામાં રહેતા બર્મી ડૉક્ટર નાંગ વિન, જેઓ મંડાલેમાં સંબંધીઓ અને મિત્રોને મદદ કરી રહ્યા છે, તેમણે જણાવ્યું, “લોકો એકબીજાને મદદ કરે છે, પરંતુ શરૂઆતથી જ કોઈ આપત્તિ યોજના નથી.” તેમના સાથીઓએ અસ્થાયી ક્લિનિક ઊભાં કર્યાં છે, પરંતુ રાહતમાં વિલંબથી ઘણા જીવ ગુમાવ્યા છે. નાંગ વિને કહ્યું, “1,700 મૃત્યુઆંક સાચો નથી, મંડાલેના એક નગરમાં જ આટલા હશે.”

રાહત કામગીરીમાં અવરોધો:
મ્યાનમારમાં ફેબ્રુઆરી 2021ના સૈન્ય બળવા બાદ વિદેશી મીડિયાની પ્રવેશ પર પ્રતિબંધ છે. દેશના સરહદી વિસ્તારોમાં વિવિધ જાતિની સશસ્ત્ર સંસ્થાઓનું નિયંત્રણ છે, જેના કારણે ગૃહયુદ્ધ અને હવે આ આપત્તિ વિશે માહિતીનો પ્રવાહ મર્યાદિત થયો છે. વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઈઝેશન (WHO) મુજબ, ભૂકંપે આરોગ્ય વ્યવસ્થાને ખોરવી નાખી છે. “નાશ પામેલા રસ્તાઓ, ધરાશાયી પુલો, અસ્થિર સંચાર અને ગૃહયુદ્ધની જટિલતાઓથી બચાવ કામગીરીમાં મોટા અવરોધો છે,” WHOએ જણાવ્યું.

આંતરરાષ્ટ્રીય સહાય શરૂ:
ચીન, ભારત, રશિયા, અમેરિકા અને દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાના દેશોથી રાહત સામગ્રી અને બચાવ ટીમો મ્યાનમાર પહોંચવા લાગી છે, મોટાભાગે રાજધાની નેપ્યીડો દ્વારા. જોકે, કુદરતી આપત્તિના વિનાશ અને ગૃહયુદ્ધની સ્થિતિને કારણે ઝડપી વિતરણમાં મુશ્કેલીઓ આવી રહી છે. સ્થાનિકો હાલ પોતાની રીતે બચાવ કાર્યમાં જોડાયા છે, પરંતુ સાધનો અને માનવબળની ઉણપે સ્થિતિને વધુ ગંભીર બનાવી છે.

અજાણ્યો ભવિષ્ય:
મ્યાનમારના આ ભયંકર ભૂકંપે દેશને ઊંડો આઘાત આપ્યો છે. સાગાઈંગ અને મંડાલે જેવા શહેરોમાં મૃત્યુ અને વિનાશનું સાચું પરિમાણ હજુ સ્પષ્ટ થવાનું બાકી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સહાય હોવા છતાં, ગૃહયુદ્ધથી ત્રસ્ત આ દેશમાં રાહત અને પુનર્વસનનો માર્ગ લાંબો અને પડકારજનક રહેશે.