સાઓ પાઉલો: વિશ્વના સૌથી મોટા ચિકન નિકાસકાર બ્રાઝિલે શુક્રવારે કોમર્શિયલ ફાર્મ પર અત્યંત ચેપી એવિયન ઇન્ફ્લુએન્ઝા - જેને બર્ડ ફ્લૂ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે - નો પ્રથમ કેસ નોંધાવ્યો છે, જેનાથી વૈશ્વિક પોલ્ટ્રી સપ્લાય ચેઇન અંગે ભય ફેલાયો છે.
છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં આ રોગ વિશ્વભરમાં ફેલાયો છે, જેના કારણે કરોડોની સંખ્યામાં મરઘાંનો નાશ કરવામાં આવ્યો છે. ડેરી ગાયો, બિલાડીઓ અને મનુષ્યોમાં પણ તેના કેસ નોંધાયા છે.
બર્ડ ફ્લૂ એ એક વાયરલ રોગ છે જે મુખ્યત્વે પક્ષીઓ દ્વારા ફેલાય છે અને તે મનુષ્યો સહિત સસ્તન પ્રાણીઓને પણ અસર કરી શકે છે. આ રોગના ઘણા પ્રકારો છે અને તે પક્ષીઓ વચ્ચે અત્યંત ચેપી છે.
બ્રાઝિલમાં આ કેસ મહત્વપૂર્ણ શા માટે છે?
શુક્રવારનો કેસ બ્રાઝિલમાં કોમર્શિયલ ફાર્મ પર નોંધાયેલ પ્રથમ કેસ છે. દક્ષિણ અમેરિકન દેશ વૈશ્વિક ચિકન વેપારમાં ૩૫% હિસ્સો ધરાવે છે અને તેણે ૨૦૨૪માં ૧૦ અબજ ડોલરના મરઘાંની નિકાસ કરી હતી. બ્રાઝિલ વિશ્વના લગભગ ૧૫૦ દેશોમાં ચિકન મોકલે છે, જેમાં ચીન અને જાપાન તેના મુખ્ય ગ્રાહકો છે. સમાચાર બાદ ચીને તાત્કાલિક બ્રાઝિલથી આયાત પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે અને અન્ય દેશો પણ તેનું અનુસરણ કરી શકે છે. ૨૦૨૩માં જાપાને બ્રાઝિલના એસ્પિરિટો સેન્ટો રાજ્યમાંથી ચિકન આયાત પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો કારણ કે ત્યાં એક નોન-કોમર્શિયલ ફાર્મ પર બર્ડ ફ્લૂ મળી આવ્યો હતો.
ઇંડા પણ અસરગ્રસ્ત થઈ શકે છે. માર્ચમાં રોઇટર્સે અહેવાલ આપ્યો હતો કે યુએસમાં બર્ડ ફ્લૂના કેસોમાં વધારો થયા બાદ ત્યાં ઇંડાના આસમાને આંબતા ભાવો વચ્ચે યુએસે બ્રાઝિલથી ઇંડાની આયાત લગભગ બમણી કરી દીધી હતી.
કેસોની સંખ્યા સાથે શું થઈ રહ્યું છે?
વર્લ્ડ ઓર્ગેનાઇઝેશન ફોર એનિમલ હેલ્થ અનુસાર, ૩૦ એપ્રિલ સુધીમાં, વર્તમાન સીઝનમાં જે ઓક્ટોબર ૨૦૨૪ થી સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૫ સુધી ચાલે છે, વિશ્વભરમાં મરઘાંમાં અત્યંત ચેપી બર્ડ ફ્લૂના લગભગ ૧,૨૦૦ કેસ નોંધાયા છે. તેની સરખામણીમાં ૨૦૨૩-૨૦૨૪ ની સમગ્ર સીઝનમાં ૭૮૬ કેસ અને તેની પહેલાની સીઝનમાં ૧,૯૭૧ કેસ નોંધાયા હતા. તે જ સમયે, ૨૦૨૪-૨૦૨૫ ની સીઝનમાં જંગલી પક્ષીઓમાં ૧,૪૦૦ થી વધુ કેસ નોંધાયા છે, જ્યારે ૨૦૨૩-૨૦૨૪ અને ૨૦૨૨-૨૦૨૩ ની સમગ્ર સીઝનમાં અનુક્રમે ૧,૦૬૨ અને ૩,૯૭૫ કેસ નોંધાયા હતા.
અન્ય કઈ પ્રજાતિઓને બર્ડ ફ્લૂ થઈ શકે છે?
બર્ડ ફ્લૂ ડેરી ગાયો, ઘેટાં, બિલાડીઓ - જેમાં કેટલીક પાલતુ બિલાડીઓનો પણ સમાવેશ થાય છે - અને મનુષ્યો સહિત ડઝનબંધ સસ્તન પ્રજાતિઓમાં પણ નોંધાયો છે. વાયરસ સામાન્ય રીતે પક્ષીઓથી સીધો મનુષ્યોમાં ફેલાય છે. યુએસ સેન્ટર્સ ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ (CDC) કહે છે કે વિશ્વભરમાં ક્યારેક મર્યાદિત માનવ-થી-માનવમાં ફેલાવાના કિસ્સા નોંધાયા છે, જો કે યુએસમાં નહીં. મનુષ્યોમાં બર્ડ ફ્લૂના કેસો માટે કોઈ રસી ઉપલબ્ધ નથી.
પક્ષીઓ માટે રસીઓ ઉપલબ્ધ છે. આ વર્ષે માર્ચમાં ફ્રાન્સની સરકારે જણાવ્યું હતું કે બર્ડ ફ્લૂના ચેપમાં ઘટાડો થયા બાદ તેના મરઘાંના ટોળાને ફરીથી બહાર ફરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે, જેનું કારણ તેણે રસીકરણ કાર્યક્રમને આપ્યું હતું. જાન્યુઆરીમાં યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એગ્રીકલ્ચરે જણાવ્યું હતું કે તે ૨૦૨૨ માં શરૂ થયેલા વર્તમાન રોગચાળાનો સામનો કરવા માટે બર્ડ ફ્લૂ રસીઓનો ભંડાર ફરીથી બનાવશે.