નવી દિલ્હી: ભારતમાં સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સેવાઓનું ક્ષેત્ર વધુ ગતિ પકડવા જઈ રહ્યું છે. એલોન મસ્કની કંપની સ્ટારલિંક બાદ હવે વિશ્વના બીજા સૌથી ધનિક વ્યક્તિ જેફ બેઝોસની કંપની એમેઝોન પણ આ ક્ષેત્રમાં પ્રવેશવા માટે સક્રિય બની છે. એમેઝોને તેના પ્રોજેક્ટ કુઈપર હેઠળ ભારતમાં સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ સેવાઓ શરૂ કરવા માટે દૂરસંચાર વિભાગ (DoT) પાસે જરૂરી મંજૂરીઓ માટે અરજી કરી છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, એમેઝોન ભારતમાં એક મોટું સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઊભું કરવાની યોજના ધરાવે છે, જેમાં મુંબઈ અને ચેન્નાઈમાં બે હાજરી પોઇન્ટ અને દેશભરમાં દસ ગેટવે સ્થાપવાનો સમાવેશ થાય છે. કંપનીએ તાજેતરમાં જ DoTને સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન ઓથોરાઇઝેશન (ગ્લોબલ મોબાઇલ પર્સનલ કોમ્યુનિકેશન બાય સેટેલાઇટ) માટે લેટર ઓફ ઇન્ટેન્ટ (LoI) ઝડપથી જારી કરવા વિનંતી કરી છે. ઉલ્લેખનીય છે કે DoT દ્વારા તાજેતરમાં જ સ્ટારલિંકને પણ LoI જારી કરવામાં આવ્યો છે.
એમેઝોને લગભગ બે વર્ષ પહેલાં ભારતમાં સેવાઓ શરૂ કરવા માટે DoTને અરજી કરી હતી. હવે જ્યારે કંપનીએ તેના સેટેલાઇટ લોન્ચ કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે, ત્યારે તે આ વર્ષના અંત સુધીમાં કોમર્શિયલ સેવાઓ શરૂ કરતાં પહેલાં તમામ જરૂરી મંજૂરીઓ મેળવવા માંગે છે. કુઈપરે ગયા મહિને ૨૭ સેટેલાઇટ ભ્રમણકક્ષામાં તરતા મૂક્યા હતા અને આગામી મહિનાઓમાં વધુ સેટેલાઇટ લોન્ચ કરવાની યોજના છે. કંપનીનો લક્ષ્યાંક ૩,૨૦૦ થી વધુ સેટેલાઇટનું લો અર્થ ઓર્બિટ (LEO) નક્ષત્ર બનાવવાનો છે, જેમાંથી મોટા ભાગના આવતા વર્ષે ફેબ્રુઆરી-માર્ચ સુધીમાં કાર્યરત થવાની ધારણા છે.
ઉદ્યોગ વિશ્લેષકો માને છે કે કુઈપર અને સ્ટારલિંકની એન્ટ્રીથી ભારતના સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ ક્ષેત્રમાં સ્પર્ધા નોંધપાત્ર રીતે વધશે. હાલમાં ભારતમાં યુટેલસેટ વનવેબ અને રિલાયન્સ જિયો-એસઇએસ જેવી કંપનીઓ પણ આ ક્ષેત્રમાં કાર્યરત છે. સ્ટારલિંક ભારતમાં ત્રણ ગેટવે સ્થાપિત કરવાની યોજના ધરાવે છે, જ્યારે કુઈપર ૧૦ ગેટવે સ્થાપશે. આ બંને અમેરિકન કંપનીઓ ભારતમાં ઉપલબ્ધ સેટેલાઇટ ક્ષમતાનો મોટો હિસ્સો પ્રદાન કરશે. LEO સેટેલાઇટના અમલીકરણથી હાલની ૭૦ ગીગાબિટ પ્રતિ સેકન્ડ (Gbps)ની બેન્ડવિડ્થ ક્ષમતા અનેક ટેરાબાઇટ્સ સુધી વધવાની સંભાવના છે, જેનાથી દેશમાં ઇન્ટરનેટ કનેક્ટિવિટીમાં ક્રાંતિ આવી શકે છે.