મથુરામાં શ્રી કૃષ્ણ જન્મભૂમિ અને શાહી ઇદગાહ મસ્જિદના વિવાદ પર શુક્રવારે અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટમાં સુનાવણી થઈ. ન્યાયાધીશ રામ મનોહર નારાયણ મિશ્રાની સિંગલ બેન્ચે હિન્દુ પક્ષની 18 અરજીઓ પર વિચારણા કરી. હિન્દુ પક્ષનો દાવો છે કે શાહી ઇદગાહ મસ્જિદની 2.37 એકર જમીન ભગવાન કૃષ્ણનું જન્મસ્થળ એટલે કે ગર્ભગૃહ છે. તેમણે માંગ કરી છે કે મસ્જિદને વિવાદિત માળખું જાહેર કરવામાં આવે અને જમીન મંદિર ટ્રસ્ટને સોંપવામાં આવે. બીજી તરફ, મુસ્લિમ પક્ષનું કહેવું છે કે આ મસ્જિદ એક કાયદેસર ધાર્મિક સ્થળ છે.

સુનાવણી દરમિયાન, કોર્ટે કેટલીક અરજીઓ પર દાખલ કરાયેલી અરજીઓ પર વિચારણા કરી અને સંબંધિત પક્ષો પાસેથી જવાબ માંગ્યા. આ સાથે કોર્ટે કેસની આગામી તારીખ નક્કી કરી. હવે આ કેસમાં આગામી સુનાવણી 4 જુલાઈએ થશે.

આ વિવાદ મથુરામાં સ્થિત ૧૩.૩૭ એકર જમીન સાથે સંબંધિત છે, જેમાં શ્રી કૃષ્ણ જન્મભૂમિ મંદિર ૧૧ એકર જમીન પર છે અને શાહી ઇદગાહ મસ્જિદ ૨.૩૭ એકર જમીન પર છે. હિન્દુ પક્ષનો દાવો છે કે ત્યાં એક પ્રાચીન મંદિર તોડીને મસ્જિદ બનાવવામાં આવી હતી. મુસ્લિમ પક્ષનું કહેવું છે કે આના કોઈ નક્કર પુરાવા નથી.

અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટ આ કેસને અયોધ્યા વિવાદની જેમ જ જોઈ રહી છે અને તમામ 18 અરજીઓની એકસાથે સુનાવણી કરી રહી છે. આ કેસમાં બંને પક્ષો દ્વારા તીક્ષ્ણ કાનૂની દલીલો કરવામાં આવી રહી છે. કોર્ટનો આગામી નિર્ણય આ વિવાદના ભવિષ્યનો નિર્ણય લેવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

તાજેતરમાં, સુપ્રીમ કોર્ટમાં આ મામલાને લગતી એક અરજી પર સુનાવણી થઈ હતી. સુપ્રીમ કોર્ટે, અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટના નિર્ણયને માન્ય રાખતા, હિન્દુ પક્ષને અરજીમાં સુધારો કરવાની અને ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ (ASI) ને પક્ષકાર બનાવવાની મંજૂરી આપી હતી. હિન્દુ પક્ષનો દલીલ છે કે વિવાદિત માળખું ASI હેઠળ એક સંરક્ષિત સ્મારક છે અને પૂજા સ્થાનો (સંરક્ષણ) અધિનિયમ તેના પર લાગુ પડતો નથી.

૧૮ સપ્ટેમ્બર ૧૯૯૧ના રોજ, સંસદે પૂજા સ્થાનો અધિનિયમ, ૧૯૯૧ પસાર કર્યો. આ કાયદો કોઈપણ પૂજા સ્થાનના રૂપાંતરણ પર પ્રતિબંધ મૂકવા અને ૧૫ ઓગસ્ટ, ૧૯૪૭ના રોજ કોઈપણ પૂજા સ્થાનના 'ધાર્મિક પાત્ર'ને જાળવી રાખવાના ઉદ્દેશ્યથી પસાર કરવામાં આવ્યો હતો. 'પૂજા સ્થાનો અધિનિયમ આંતરિક રીતે ધર્મનિરપેક્ષ રાજ્યની જવાબદારીઓ સાથે સંબંધિત છે.' આ ભારતની તમામ ધર્મોની સમાનતા પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે.