દરેક પાકિસ્તાની બાળક પર ૨૭૭૪૬૨ રૂપિયાનું તોતિંગ દેવું
દેશનું કુલ જાહેર દેવું રૂ.૭૬.૦૧ ટ્રિલિયન સુધી પહોંચી ગયું: જે GDP ના ૬૬.૨૭% છે અને તે કાનૂની મર્યાદા કરતા પણ વધુ છે
ઈસ્લામાબાદ, તા.૧૦: પાકિસ્તાનની શાહબાઝ શરીફ સરકાર આજે દેશનું સામાન્ય બજેટ રજૂ કરવા જઈ રહી છે. આ બજેટ એવા સમયે આવી રહ્યું છે જ્યારે આ મુસ્લિમ રાષ્ટ્ર ગંભીર આર્થિક પડકારોનો સામનો કરી રહ્યું છે. અહીં ફુગાવો રેકોર્ડ ઊંચા સ્તરે છે, વિદેશી હૂંડિયામણ ભંડાર સતત ઘટી રહ્યો છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય ભંડોળ સાથે આગામી બેલઆઉટ પેકેજ પણ સંતુલનમાં લટકી રહ્યું છે.
નાણામંત્રી મુહમ્મદ ઔરંગઝેબ મંગળવારે બપોરે રાષ્ટ્રીય સભા (સંસદ)માં બજેટ પ્રસ્તાવ રજૂ કરશે. આ બજેટમાં સરકાર કર સુધારણા, ફુગાવાને નિયંત્રિત કરવા, રાજકોષીય ખાધ ઘટાડવા અને રોકાણ આકર્ષવા જેવા મુદ્દાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે તેવી અપેક્ષા છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પાકિસ્તાન સરકાર IMF ની શરતોને ધ્યાનમાં રાખીને બજેટ તૈયાર કરી રહી છે. આમાં કર વસૂલાતમાં વધારો, સબસિડી ઘટાડવા અને નવા કર લાદવા જેવા ઘણા કઠિન પગલાં લેવાની અપેક્ષા છે.
પાકિસ્તાનમાં એપ્રિલના આંકડા અનુસાર, ફુગાવાનો દર ૧૮% થી ઉપર રહ્યો છે. ખાદ્ય પદાર્થો અને પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવમાં થયેલા ભારે ઉછાળાએ સામાન્ય માણસની કમર તોડી નાખી છે. આવી સ્થિતિમાં, લોકોને આશા છે કે બજેટમાં કેટલાક રાહત પગલાં લેવામાં આવશે, જોકે સરકારની નાણાકીય સ્થિતિને ધ્યાનમાં લેતા મોટા રાહત પેકેજની શકયતા ઓછી છે.
પાકિસ્તાનની આર્થિક સ્થિતિ એટલી બગડી ગઈ છે કે હવે દરેક પાકિસ્તાની નાગરિક, નવજાત શિશુઓ પર પણ સરેરાશ ૨૭૭,૪૬૨ રૂપિયાનું દેવું છે. તાજેતરના પાકિસ્તાન આર્થિક સર્વેક્ષણ ૨૦૨૪-૨૫ મુજબ, દેશનું કુલ જાહેર દેવું રૂ.૭૬.૦૧ ટ્રિલિયન સુધી પહોંચી ગયું છે - જે GDP ના ૬૬.૨૭% છે અને તે કાનૂની મર્યાદા કરતા પણ વધુ છે. છેલ્લા દાયકામાં આ દેવું ૩૩૭% વધ્યું છે, જ્યારે ૨૦૦૮ થી તે ૯૯૪% વધ્યું છે. સરકારોની વારંવાર ઉધાર લેવાની આદતથી દેશ એવી સ્થિતિમાં આવી ગયો છે જ્યાં દેવું હવે કાયમી કટોકટી બની ગયું છે.
આ બજેટ સંરક્ષણ ખર્ચ અને વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સ પર પણ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકે છે. નાણાકીય કટોકટી હોવા છતાં, પાકિસ્તાન દર વર્ષે સંરક્ષણ બજેટમાં વધારો કરી રહ્યું છે. તે જ સમયે, ભારત સાથેના તાજેતરના લશ્કરી મુકાબલામાં લશ્કરી ખર્ચમાં મોટી જાહેરાત થવાની સંભાવના છે. સરકાર બજેટ દ્વારા એ પણ સૂચવવા માંગે છે કે તે આર્થિક શિસ્ત અને સુધારાઓ માટે પ્રતિબદ્ધ છે, જેથી IMF પાસેથી નવું બેલઆઉટ પેકેજ મેળવી શકાય. નોંધનીય છે કે પાકિસ્તાનનો અગાઉનો IMF કાર્યક્રમ માર્ચમાં સમાપ્ત થયો હતો, અને નવો કાર્યક્રમ મેળવવા માટે કડક શરતો પૂરી કરવી પડશે.
પૂર્વ વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનની પાર્ટી પાકિસ્તાન તહરીક-એ-ઇન્સાફ અને અન્ય વિપક્ષી પાર્ટીઓએ બજેટ પહેલા જ આશંકા વ્યક્ત કરી હતી કે આ બજેટ ગરીબો પર બોજરૂપ બનશે અને તેને IMF દ્વારા ટેકો આપવામાં આવશે.
હવે જોવાનું એ રહે છે કે સરકાર આજે સંસદમાં કઈ જાહેરાતો કરે છે અને શું આ બજેટ પાકિસ્તાનના ડૂબતા અર્થતંત્રને સંભાળવામાં સફળ રહેશે કે નહીં.
(11:36 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
