નવી દિલ્હી, ૨૪ જૂન, ૨૦૨૫: ભારતના ચૂંટણી પંચે (EC) કોંગ્રેસ નેતા રાહુલ ગાંધીને ગયા વર્ષની મહારાષ્ટ્ર વિધાનસભા ચૂંટણીમાં "ધાંધલી" (rigging) થઈ હોવાના તેમના આક્ષેપો અંગે ચર્ચા કરવા માટે રૂબરૂ બેઠકનું આમંત્રણ આપ્યું છે. ચૂંટણી પંચે ગાંધીના આરોપોને ફગાવી દેતા સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ચૂંટણી પ્રક્રિયા સંસદ દ્વારા પસાર કરાયેલા કાયદાઓ અનુસાર જ સખત રીતે હાથ ધરવામાં આવી હતી.
ચૂંટણી પંચનો રાહુલ ગાંધીને વળતો જવાબ:
૧૨ જૂનના રોજ રાહુલ ગાંધીને ઇમેઇલ દ્વારા મોકલેલા પત્રમાં, ચૂંટણી પંચે એક અગ્રણી દૈનિકમાં પ્રકાશિત થયેલા ગાંધીના લેખનો જવાબ આપ્યો હતો, જેમાં તેમણે મહારાષ્ટ્રમાં મુક્ત અને ન્યાયી ચૂંટણી સુનિશ્ચિત કરવામાં ચૂંટણી પંચ નિષ્ફળ રહ્યું હોવાનો આરોપ મૂક્યો હતો. ચૂંટણી પંચે આ આરોપોને ફગાવતા જણાવ્યું હતું કે, "ચૂંટણી પ્રક્રિયા વિધાનસભા મતવિસ્તાર સ્તરે વિકેન્દ્રિત રીતે હાથ ધરવામાં આવે છે. સમગ્ર મતદાન પ્રક્રિયામાં હજારો કર્મચારીઓનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં રાજકીય પક્ષો દ્વારા નિયુક્ત બૂથ-સ્તરના એજન્ટોનો પણ સમાવેશ થાય છે."
પુરાવાના નાશના દાવાને નકારી કાઢ્યો:
રાહુલ ગાંધીએ વારંવાર આરોપ મૂક્યો છે કે ભાજપના નેતૃત્વ હેઠળના મહાયુતિ ગઠબંધન દ્વારા જીતવામાં આવેલી મહારાષ્ટ્ર ચૂંટણીમાં અનિયમિતતાઓ અને ધાંધલી થઈ હતી. તેમણે ચૂંટણી સંબંધિત વીડિયો ફૂટેજ અને ફોટોગ્રાફ્સનો જાળવણી સમયગાળો ૪૫ દિવસ સુધી ઘટાડવાના ચૂંટણી પંચના નિર્ણયની ટીકા કરી હતી, અને દાવો કર્યો હતો કે આનાથી પુરાવાઓનો નાશ થઈ શકે છે.
આના જવાબમાં, ચૂંટણી પંચે ગાંધીને લખેલા પત્રમાં જણાવ્યું હતું કે, "અમે માનીએ છીએ કે ચૂંટણીના સંચાલન સંબંધિત કોઈપણ મુદ્દો કોંગ્રેસના ઉમેદવારો દ્વારા સક્ષમ અદાલતમાં (હાઈકોર્ટ) દાખલ કરાયેલી ચૂંટણી અરજીઓ દ્વારા પહેલેથી જ ઉઠાવવામાં આવ્યો હશે." જોકે, ચૂંટણી પંચે વધુમાં કહ્યું કે, "જો તમને હજુ પણ કોઈ મુદ્દા હોય, તો તમે અમને લખવા માટે આવકારી છો અને કમિશન તમામ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવા માટે પરસ્પર અનુકૂળ તારીખ અને સમયે રૂબરૂ મળવા પણ તૈયાર છે."
મતદારોની ગોપનીયતા અને સુરક્ષાનો મુદ્દો:
રાહુલ ગાંધીએ ચૂંટણી પંચ પાસેથી વધુ પારદર્શિતાની પણ માંગ કરી હતી, તેમણે ૨૦૨૪ની લોકસભા અને મહારાષ્ટ્ર સહિત તમામ રાજ્ય વિધાનસભા ચૂંટણીઓ માટે સંકલિત, ડિજિટલ મતદાર યાદીઓ પ્રકાશિત કરવા અને ચૂંટણીના દિવસે સાંજે ૫ વાગ્યા પછી રેકોર્ડ કરાયેલા મતદાન બૂથના સીસીટીવી ફૂટેજ જાહેર કરવા જણાવ્યું હતું.
આ માંગણીઓના જવાબમાં, ચૂંટણી પંચે મતદારોની ગોપનીયતા અને સુરક્ષા સંબંધિત ચિંતાઓ ટાંકીને વિગતવાર સ્પષ્ટતા કરી હતી. તેણે જણાવ્યું હતું કે કાચા વીડિયો ફૂટેજ શેર કરવાથી મતદારોના અધિકારોનું ઉલ્લંઘન થશે અને તેમને સંભવિત "સામાજિક વિરોધી તત્વો દ્વારા દબાણ, ભેદભાવ અને ધાકધમકી" નો સામનો કરવો પડી શકે છે.
ચૂંટણી પંચે ફરીથી ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ચૂંટણી માળખામાં સુધારા માટેના આંતરિક મિકેનિઝમ્સ છે અને ચિંતાઓને કાનૂની માધ્યમો દ્વારા આગળ વધારવી જોઈએ. આ ઘટનાક્રમ રાજકીય પક્ષો અને ચૂંટણી પંચ વચ્ચેના સંબંધોમાં વધુ તણાવ દર્શાવે છે.