નવી દિલ્હી, તા.૧૧

ભારતની સ્વદેશી જોરાવર લાઇટ ટેન્ક હવે વાસ્તવિકતા બનવા તરફ ઝડપથી આગળ વધી રહી છે. સંરક્ષણ સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ ટેન્કના પ્રથમ પ્રોટોટાઇપના યુઝર ટ્રાયલ ઓગસ્ટ ૨૦૨૫ થી શરૃ થશે. આ ટ્રાયલ ૧૨ થી ૧૮ મહિના સુધી ચાલશે, જેમાં લદ્દાખની કડકડતી ઠંડી અને રાજસ્થાનની કાળઝાળ ગરમીમાં ટેન્કનું પરીક્ષણ કરવામાં આવશે. ઉપરાંત, તેનો બીજો પ્રોટોટાઇપ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૫ સુધીમાં તૈયાર થઈ જશે.

જોરાવર ટેન્ક સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠન (DRDO) અને લાર્સન એન્ડ ટુબ્રો (L&T) દ્વારા સંયુક્ત રીતે બનાવવામાં આવી રહી છે. તેનો પહેલો પ્રોટોટાઇપ ડિસેમ્બર ૨૦૨૪ માં પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યો છે. હવે સેના વાસ્તવિક યુદ્ધભૂમિમાં તેનો પ્રયાસ કરશે. આ દરમિયાન, ટેન્કની 105mm તોપ, મશીનગન અને એન્ટી-ટેન્ક મિસાઇલ (ATGM) ની ફાયરિંગ ક્ષમતાનું પણ પરીક્ષણ કરવામાં આવશે. L&T ને હાલમાં ૫૯ ટેન્કનો ઓર્ડર મળ્યો છે, જ્યારે કુલ ૩૫૪ ટેન્ક ખરીદવામાં આવશે. તમને જણાવી દઈએ કે બાકીના ટેન્ક માટે અન્ય કંપનીઓ વચ્ચે સ્પર્ધા થશે.

જોરાવર ટેન્ક ખાસ કરીને લદ્દાખ જેવા ઊંચા અને દુર્ગમ પર્વતીય વિસ્તારો માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે. તેમાં શક્તિશાળી 105mm તોપ, મશીનગન અને એન્ટી-ટેન્ક મિસાઇલ છે. તે ડ્રોન સાથે પણ કનેક્ટ થઈ શકે છે, જે દુશ્મનની દરેક પ્રવૃત્તિ પર નજર રાખશે. આ ટેન્કમાં ૭૬૦ હોર્સપાવર કમિન્સ એન્જિન છે, કારણ કે અગાઉ પ્રસ્તાવિત રોલ્સ-રોયસ એન્જિનમાં વિલંબ થઈ રહ્યો હતો. ભવિષ્યમાં, તેને ૧,૦૦૦ હોર્સપાવર કમિન્સ એડવાન્સ્ડ કોમ્બેટ એન્જિન દ્વારા બદલવામાં આવશે. વિદેશી નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે ડ્ઢઇર્ડ્ઢં સ્વદેશી એન્જિન પર પણ કામ કરી રહ્યું છે. બીજા પ્રોટોટાઇપમાં ઘણા સુધારા કરવામાં આવ્યા છે. તેની સસ્પેન્શન સિસ્ટમમાં સુધારો કરવામાં આવ્યો છે જેથી તે ઉબડખાબડ રસ્તાઓ અને ઊંચા પર્વતો પર સરળતાથી ચલાવી શકાય. એન્જિનને ઊંચાઈ પર ઓછી ઓક્સિજન સ્થિતિમાં સારી કામગીરી માટે પણ ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું છે. ઉપરાંત, નવા સેન્સર ઉમેરવામાં આવ્યા છે, જે સૈનિકોને વધુ માહિતી આપશે. જેથી તેઓ યુદ્ધમાં દુશ્મનથી એક ડગલું આગળ રહેશે.

લદ્દાખમાં ચીન સાથેના તણાવ દરમિયાન, ભારતના ભારે ટેન્ક T-72 અને T-90 ના પરિવહનમાં સમસ્યાઓ આવી હતી. જોરાવર ટેન્ક આ ખાલી જગ્યા ભરશે. તે હલકું હોવા છતાં શક્તિશાળી છે અને ચીનના ટાઇપ-૧૫ ટેન્ક સાથે સ્પર્ધા કરી શકે છે. ડિસેમ્બર ૨૦૨૪ માં, ભારતીય વાયુસેનાએ બતાવ્યું કે જોરાવરને વિમાન દ્વારા દૂરના વિસ્તારોમાં ઝડપથી લઈ જઈ શકાય છે. આ ટેન્ક ઊંચાઈ, નદીઓ અને તળાવો જેવા મુશ્કેલ વિસ્તારોમાં પણ કાર્ય કરી શકે છે. જો જોરાવર ટેન્ક તેના પરીક્ષણો પાસ કરે છે, તો તે ૨૦૨૭ સુધીમાં ભારતીય સેનાનો ભાગ બની જશે. આ ટેન્ક ફક્ત સરહદની સુરક્ષાને મજબૂત બનાવશે નહીં પરંતુ ભારતની સ્વદેશી સંરક્ષણ ટેકનોલોજીને નવી ઊંચાઈઓ પર પણ લઈ જશે.