જમ્મુ,:  આ વખતે પણ અમરનાથ યાત્રા શ્રાઈન બોર્ડની બધી આગાહીઓ ખોટી સાબિત થઈ છે. બરફ લિંગને સુરક્ષિત રાખવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતી લોખંડ અને કાચની જાળી તેને પીગળવાથી બચાવી શકી નહીં કારણ કે આ વખતે 22 ફૂટનું બરફ લિંગ પીગળીને ગાયબ થઈ ગયું છે. આ ભક્તોના શ્વાસની ગરમી તેમજ ગ્લોબલ વોર્મિંગને કારણે થયું છે. હવે આનો સામનો કરવાનો એકમાત્ર રસ્તો આધુનિક ટેકનોલોજીનો સહારો લેવાનો છે. પરંતુ શ્રાઈન બોર્ડ હાલમાં ટેકનોલોજીનો સહારો કેમ લઈ શકતું નથી તેની પાછળના કારણો સ્પષ્ટ નથી.
શ્રાઈન બોર્ડના અધિકારીઓના મતે, ટેકનોલોજીની મદદથી અમરનાથ ગુફાને ઠંડી અને વાતાનુકૂલિત બનાવવાની યોજના શ્રાઈન બોર્ડ દ્વારા તે સમયે તૈયાર કરવામાં આવી હતી જ્યારે તે અસ્તિત્વમાં આવી હતી. પરંતુ આ મામલો ઘણા વર્ષોથી કોર્ટમાં હતો, જેના કારણે શ્રાઇન બોર્ડ આ સંદર્ભમાં કોઈ પગલું ભરવાનું ટાળી રહ્યું છે.
તેમનું કહેવું છે કે ગુફાને સંપૂર્ણપણે એરકન્ડિશન્ડ બનાવવાની અને આઇસ સ્કેટિંગ રિંક ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરવાની યોજના છે. આ અંતર્ગત, અન્ય ઘણા પ્રસ્તાવો પર પણ વિચાર કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં એર કર્ટેન્સ, રેડિયન્ટ કૂલિંગ પેનલ્સ અને ફ્રોઝન બ્રાઇન ટ્રેનો ઉપયોગ શામેલ છે.
તેમણે કહ્યું કે આમાંની ઘણી ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ મુંબઈ, શ્રીનગર અને ગુલમર્ગમાં સફળતાપૂર્વક કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ અમરનાથ ગુફામાં તેનો ઉપયોગ કરતા પહેલા, માનનીય કોર્ટે થોડા વર્ષો પહેલા ગુફામાં કૃત્રિમ બરફ લિંગમ બનાવવાનો મામલો ઉઠાવવામાં આવ્યો હતો ત્યારે આ બધા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો. જોકે, તેઓ કહેતા હતા કે શ્રાઇન બોર્ડના અધિકારીઓને રેડિયન્ટ કૂલિંગ પેનલ્સનો વિકલ્પ ખૂબ જ વાજબી લાગ્યો હતો, પરંતુ હાઇકોર્ટ દ્વારા તેના પર લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધને કારણે, મામલો અંતિમ તબક્કામાં અટકી ગયો હતો.
નિષ્ણાતોના મતે, અમરનાથ હિમનદીઓથી ઘેરાયેલું છે. આવી સ્થિતિમાં, ત્યાં વધુ લોકો પહોંચવાને કારણે તાપમાનમાં વધારો થવાની સંભાવના છે. આના કારણે હિમનદીઓ ઝડપથી પીગળી જશે. વર્ષ ૨૦૧૬માં પણ, અમરનાથ પહોંચતા શ્રદ્ધાળુઓની મોટી ભીડને કારણે, બરફનું લિંગ ઝડપથી પીગળી ગયું. માહિતી અનુસાર, તે વર્ષે યાત્રાના માત્ર ૧૦ દિવસમાં, બરફનું લિંગ પીગળી ગયું હતું અને દોઢ ફૂટ સુધી ઘટી ગયું હતું. ત્યાં સુધી ફક્ત ૪૦ હજાર શ્રદ્ધાળુઓએ દર્શન કર્યા હતા.
વર્ષ ૨૦૧૬માં, કુદરતી બરફથી બનેલું બરફનું લિંગ ૧૦ ફૂટનું હતું. અમરનાથ યાત્રાના પહેલા અઠવાડિયામાં તેમાંથી અડધાથી વધુ પીગળી ગયું હતું. આવી સ્થિતિમાં, યાત્રાના બાકીના ૧૫ દિવસોમાં દર્શન કરનારા શ્રદ્ધાળુઓ બરફના લિંગના સીધા દર્શન કરી શક્યા નહીં.
વર્ષ ૨૦૧૩માં પણ, અમરનાથ યાત્રા દરમિયાન બરફના લિંગની ઊંચાઈ ઓછી હતી. તે વર્ષે બરફનું લિંગ માત્ર ૧૪ ફૂટ હતું. સતત વધતા તાપમાનને કારણે, તે અમરનાથ યાત્રા પૂર્ણ થાય તે પહેલાં જ ગાયબ થઈ ગયું. હવામાનશાસ્ત્રીઓના મતે, વર્ષ 2013 માં બરફનું લિંગ ઝડપથી પીગળવાનું કારણ તાપમાનમાં વધારો હતો. તે સમયે પારો 34 ડિગ્રી સેલ્સિયસને વટાવી ગયો હતો. આ વખતે કાશ્મીરને 37 ડિગ્રી સહન કરવું પડ્યું છે.
2018 માં પણ બાબા બર્ફાની ઝડપથી પીગળવાની પ્રક્રિયા ચાલુ રહી. આ વખતે, 3 જુલાઈથી શરૂ થયેલી આ 38 દિવસની યાત્રામાં, એક અઠવાડિયામાં 1.75 લાખ યાત્રાળુઓએ દર્શન કર્યા છે. 7 દિવસ પછી, યાત્રાએ ગયેલા યાત્રાળુઓને બાબા બર્ફાનીને રૂબરૂ જોવા મળ્યા નહીં