તા. ૧૦ નવેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૩ કારતક સુદ – ૧ મંગળવાર
ડાયાબિટીસ, સ્થૂળતા, બીપી...હવે ગરીબોને પણ થઈ રહ્યા છે અમીરોના રોગો
ભારતમાં ગરીબ લોકો પણ હવે અમીરોના રોગોનો શિકાર બની રહ્યા છે : જ્યાં સુધી ગરીબોને યોગ્ય અને સસ્તું પોષણ, આરોગ્ય સેવાઓ અને માહિતી નહીં મળે ત્યાં સુધી આ રોગોને રોકી નહિ શકાય : શહેરી ગરીબોના ખોરાકમાં ફાઇબર, પ્રોટીન, વિટામિન અને ખનિજો હોતા નથી, પરંતુ તેમાં ઘણું તેલ, મીઠું અને ખરાબ ચરબી હોય છે : આના કારણે ધીમે ધીમે ઇન્સ્યુલિનની ઉણપ થાય છે, પેટ પર ચરબી વધે છે અને પછી ડાયાબિટીસ, સ્થૂળતા અને બ્લડપ્રેશર જેવા રોગો થાય છે
નવી દિલ્હી, તા.૧૯: ભારતમાં જે રોગો પહેલા ફક્ત ધનિકોને જ અસર કરતા હતા જેમ કે ટાઇપ ૨ ડાયાબિટીસ, હાઈ બ્લડ પ્રેશર અને મેદસ્વીતા તે હવે શહેરી ગરીબોને પણ અસર કરી રહ્યા છે. નવાઈની વાત એ છે કે શહેરી ગરીબો અમીરો કરતાં ઓછી કેલરીવાળો ખોરાક ખાય છે છતાં તેઓ બીમાર પડી રહ્યા છે.
હા. ચેન્નાઈના ડૉ. મોહન ડાયાબિટીસ સ્પેશિયાલિટી સેન્ટરના રજિસ્ટર્ડ ડાયેટિશિયન ઉમાશક્તિના મતે, આનો સ્પષ્ટ અર્થ એ છે કે સ્વસ્થ રહેવા માટે માત્ર ઓછું ખાવું પૂરતું નથી, ખોરાકની ગુણવત્તા પણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
હવે ડાયાબિટીસ, હાઈ બ્લડ પ્રેશર અને મેદસ્વીતા ફક્ત અમીરોના રોગો રહ્યા નથી. ગરીબ લોકો, જે પહેલાથી જ અનેક પ્રકારની મુશ્કેલીઓ સાથે જીવી રહ્યા છે, તેઓ હવે આ ગંભીર રોગો સામે પણ ઝઝૂમી રહ્યા છે. સમસ્યાનો ઉકેલ ફક્ત તેઓ કેટલું ખાય છે તેમાં જ નહીં, પણ તેઓ શું અને કેવી રીતે ખાય છે તેમાં પણ રહેલો છે.
ગરીબોને અમીરોની જેમ રોગો કેમ થઈ રહ્યા છે?
શહેરી ગરીબોના ખોરાકમાં પોષણનો અભાવ હોય છે. ગરીબ લોકો ઓછું ખાય છે, પણ તેમનો ખોરાક સંતુલિત નથી. તેઓ મોટે ભાગે સફેદ ભાત, તળેલું ભોજન, સસ્તું સ્ટ્રીટ ફૂડ અને મીઠા પીણાંનો ઉપયોગ કરે છે. આવા ખોરાકમાં ફાઇબર, પ્રોટીન, વિટામિન અને ખનિજો હોતા નથી, પરંતુ તેમાં ઘણું તેલ, મીઠું અને ખરાબ ચરબી હોય છે. આના કારણે ધીમે ધીમે ઇન્સ્યુલિનની ઉણપ થાય છે, પેટ પર ચરબી વધે છે અને પછી ડાયાબિટીસ, સ્થૂળતા અને બ્લડપ્રેશર જેવા રોગો થાય છે.
ઓછું ખાધા પછી પણ લોકો બીમાર થઈ રહ્યા છે
જો જરૂરી પોષક તત્વો ન હોય તો ઓછું ખાવાનું સારું નથી. ઉદાહરણ તરીકે, જો ખોરાકમાં મેગ્નેશિયમ, આયર્ન, વિટામિન ડી, ઓમેગાપ્ર૩ ન હોય, તો ચયાપચય (શરીરની ઉર્જા ઉત્પન્ન કરવાની પ્રક્રિયા) પ્રભાવિત થઈ શકે છે.
તણાવ અને કામનો થાક, સારવારનો અભાવ
ઝૂંપડપટ્ટીમાં રહેતા લોકો ઘણીવાર બેઠાડુ અને સખત કામ કરે છે. પૈસાની અછત અને ચિંતા શરીરમાં કોર્ટિસોલ નામના હોર્મોનનું પ્રમાણ વધારે છે, જે પેટની ચરબી વધારી શકે છે અને ડાયાબિટીસની શરૂઆત તરફ દોરી શકે છે. આ ઉપરાંત, ગરીબ લોકો સામાન્ય રીતે તેમના બ્લડ સુગર, બીપી, કોલેસ્ટ્રોલની તપાસ કરાવતા નથી કારણ કે સુવિધાઓ દૂર છે અથવા તેમની પાસે માહિતી નથી. આ રોગ ત્યારે જ શોધી શકાય છે જ્યારે તે ગંભીર બની જાય છે.
સારું ભોજન શોધવું મુશ્કેલ છે
ઝૂંપડપટ્ટીમાં ફળો, લીલા શાકભાજી અને કઠોળ સરળતાથી મળતા નથી. તેનાથી વિપરીત, સસ્તા પેકેજ્ડ નાસ્તા અને મીઠા ખોરાક સરળતાથી મળી જાય છે, જે બીમારીમાં વધુ વધારો કરે છે.
બાળપણથી જ રહેલી નબળાઈ
જે બાળકો ઓછા વજન સાથે જન્મે છે અને બાળપણમાં કુપોષિત હોય છે, તેઓ જીવનમાં પાછળથી વધુ રોગોનો ભોગ બને છે. જો આવા બાળકો મોટા થાય અને કાર્બોહાઇડ્રેટ્સથી ભરપૂર ખોરાક ખાય, તો ડાયાબિટીસ અને સ્થૂળતા વહેલા વિકસી શકે છે.
ઘણા લોકોને ખબર નથી હોતી કે શું ખાવું અને શું ન ખાવું. આહાર સલાહનો અભાવ છે, ડાયાબિટીસ વિશે માહિતીનો અભાવ છે અથવા કસરતના મહત્વ વિશે જ્ઞાનનો અભાવ છે. કયારેક લોકો શરમ કે સમયના અભાવે આરોગ્ય સેવાઓ લેતા નથી.
નિષ્ણાતે કહ્યું કે હવે લોકોએ ‘ઓછું ખાઓ' ના વિચારથી આગળ વધવાની જરૂર છે. આવા લોકોને સસ્તા ભાવે કઠોળ, ફળો અને શાકભાજી મળવા જોઈએ, આ માટે સરકારે સબસિડી આપવી જોઈએ.
ચાલવા અને રમવા માટે સલામત રસ્તાઓ અને ઉદ્યાનો બનાવો.
ગરીબ વિસ્તારોમાં મફત આરોગ્ય તપાસ કેમ્પનું આયોજન કરવું જોઈએ જેથી લોકો સમયસર તેમના બ્લડ પ્રેશર, સુગર અને કોલેસ્ટ્રોલની તપાસ કરાવી શકે.
લોકોને આરોગ્ય અને પોષણ વિશે સરળ ભાષામાં માહિતી આપવી જોઈએ.
શાળાઓ અને સગર્ભાસ્ત્રીઓ માટે પોષણ યોજનાઓ ચલાવવી જોઈએ જેથી રોગો પેઢી દર પેઢી ન ફેલાય.(૨૩.૭)
(10:19 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
