બીજિંગ : પાકિસ્તાન સામે ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન, ચીને ભારતીય ફાઇટર જેટ રાફેલના કથિત નુકસાન અંગે ઘણો પ્રચાર ફેલાવ્યો હતો. હવે ચીને ભારતના પર્યટનને નુકસાન પહોંચાડવાના પ્રયાસમાં એક નવું અભિયાન શરૂ કર્યું છે.

 ઓપન સોર્સ ઇન્ટેલિજન્સ (OSINT) ટીમે ચીની સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ વેઇબો અને યુટ્યુબ પર ઓછામાં ઓછા 100 આવા એકાઉન્ટ્સનો પર્દાફાશ કર્યો છે, જે વિડિઓઝ દ્વારા ભારતને વિદેશી પ્રવાસીઓ માટે ગંદા, ખરાબ અને અસુરક્ષિત સ્થળ તરીકે બતાવી રહ્યા છે.

તેમના અભિયાનને વિશ્વસનીય બનાવવા માટે, આ ચીની એકાઉન્ટ્સ તેમની સુવિધા મુજબ પશ્ચિમી પ્રભાવકોના વિડિઓ બ્લોગના ભાગો પસંદ કરે છે. પસંદગીયુક્ત વિડિઓ ક્લિપ્સમાં ઘણીવાર એવા ભાગો શામેલ હોય છે જેમાં પશ્ચિમી પ્રભાવકો ભારત વિશે ફરિયાદ કરતા જોવા મળે છે.

ચીનના પ્રચાર અભિયાનમાં પાંચ સંપાદિત વિડિઓઝનો સમાવેશ થાય છે જેમાં પ્રભાવકો સ્વચ્છતા, સ્વચ્છતા, જાહેર પરિવહન, શહેરી માર્ગ ટ્રાફિક વ્યવસ્થાપન અને મહિલા સુરક્ષા સંબંધિત મુદ્દાઓ પર ભારતની ટીકા કરતા જોવા મળે છે.

ભારત વિરુદ્ધ ચીન દ્વારા આ અભિયાન 17 જુલાઈના રોજ વેઇબો પર એક બ્રિટિશ પ્રભાવક દ્વારા શેર કરાયેલ વિડિઓ ક્લિપથી શરૂ થયું હતું જે ચીનની મુલાકાત લઈને ભારત આવ્યો હતો. આ ક્લિપ સાથે ચીની ભાષામાં એક હેશટેગ પણ લખવામાં આવ્યું હતું જેનો અર્થ છે - 'ચીન વિશે ફરિયાદ કરનાર બ્રિટિશ ઇન્ટરનેટ સેલિબ્રિટી ભારતમાં રડી.' આમાં, તે રડતી રડતી કહે છે, 'ચીન વિશે ફરિયાદ કરવી હવે મને મૂર્ખતા લાગે છે.'

પ્રચાર અભિયાનની ક્લિપ્સ ચીન દ્વારા પસંદગીપૂર્વક સંપાદિત કરવામાં આવી હતી જેથી પશ્ચિમી પ્રભાવકો ભારતની ટીકા કરતા અને ચીનની પ્રશંસા કરતા બતાવે.

આ અભિયાનમાં ભારત અને ચીન બંનેની મુસાફરી કરનારા પ્રભાવકોની વિડિઓ ક્લિપ્સનો સમાવેશ થાય છે. સંપાદિત વિડિઓઝ ચીની સબટાઈટલ અને વોઇસ-ઓવર સાથે શેર કરવામાં આવી હતી જેથી ચીની લોકો સામગ્રી સમજી શકે.

પરંતુ સત્ય અલગ છે. ભારતની સ્વચ્છતા અને મહિલા સુરક્ષાની ટીકા કરતા વિદેશી પ્રવાસીઓ સાચું છે, પરંતુ ચીની પ્રચારમાં જે રીતે તેને અતિશયોક્તિપૂર્ણ રીતે રજૂ કરવામાં આવી રહ્યું છે તે સાચું નથી.

જો તમે પ્રભાવકોના મૂળ વીડિયો જુઓ, તો તે સ્પષ્ટ થાય છે કે પ્રભાવકો તેમને દેખાતી ખામીઓ દર્શાવે છે અને તેમને ગમતી વસ્તુઓની પ્રશંસા કરે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ઓસ્ટ્રેલિયા સ્થિત 'ટ્રાવેલ ફોર ફોબી' યુટ્યુબ ચેનલ પરનો એક વ્લોગ ઉદયપુર, રાજસ્થાનમાં ભારતીય ખોરાક અને જોવાલાયક સ્થળોની પ્રશંસા કરે છે અને ભારતમાં ઉત્પીડનની ઘટનાનો ઉલ્લેખ કરે છે.

આ ઝુંબેશ ફક્ત ચીની મેસેજિંગ પ્લેટફોર્મ વેઇબો સુધી મર્યાદિત નથી. ઓછામાં ઓછી ચાર ચીની યુટ્યુબ ચેનલોએ પણ વિદેશી પ્રભાવકો દર્શાવતા સમાન વિડિઓઝ અપલોડ કર્યા છે. યુટ્યુબ પર અપલોડ કરાયેલા ડઝનબંધ પ્રચાર વિડિઓઝમાં ભારત માટે અપમાનજનક શીર્ષકોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે જેમ કે 'શું ચીની શૌચાલય ભારતીય રેસ્ટોરાં કરતાં વધુ સ્વચ્છ છે?', 'પૃથ્વી પરનો સૌથી ખરાબ દેશ' અને 'બ્લોગર્સ ખુશીથી ભારતની મુલાકાતે આવ્યા, રડતા ઘરે પાછા ફર્યા.'

ચીન તેની છબી સુધારવા, તેના વર્ણન અને રુચિઓને પ્રોત્સાહન આપવા માટે અન્ય દેશોને લક્ષ્ય બનાવવા માટે જાણીતું છે, અને તે આવું કરવા માટે સોશિયલ મીડિયા પ્રભાવકોનો ઉપયોગ કરવા માટે જાણીતું છે.

બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, આ મહિનાની શરૂઆતમાં, ચીને તેની સકારાત્મક છબીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે યુએસ સામગ્રી સર્જકોને 10-દિવસની, સંપૂર્ણ પ્રાયોજિત યાત્રા પર આમંત્રિત કરવા માટે એક કાર્યક્રમની જાહેરાત કરી હતી.

ગયા વર્ષે, ભારતીય સુરક્ષા એજન્સીઓએ ઘણા પ્રભાવકોની ઓળખ કરી હતી જેમના પ્રવાસ અને વિડિઓ નિર્માણને ચીન દ્વારા ભંડોળ પૂરું પાડવામાં આવતું હતું. તપાસમાં જાણવા મળ્યું હતું કે ચીન તે ભારતીય પ્રભાવકોને ચીન તરફી વાર્તાને પ્રોત્સાહન આપવા માટે પૈસા આપી રહ્યું હતું.