નવી દિલ્હી : ભારત અને યુનાઇટેડ કિંગડમ વચ્ચેના બહુપ્રતિક્ષિત મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) ને મંગળવારે ભારતીય મંત્રીમંડળે મંજૂરી આપી હતી. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના ચાર દિવસના વિદેશ પ્રવાસ દરમિયાન 24 જુલાઈએ લંડનમાં આ કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવશે. આ પ્રવાસમાં, પીએમ મોદી પહેલા યુકે અને પછી માલદીવની મુલાકાત લેશે. વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પિયુષ ગોયલ પણ તેમની સાથે હાજર રહેશે.  આ કરારને સત્તાવાર રીતે વ્યાપક આર્થિક અને વેપાર કરાર (CETA) કહેવામાં આવી રહ્યો છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય 2030 સુધીમાં ભારત-યુકે વેપારને બમણો કરીને $120 બિલિયન કરવાનો છે.

ભારત-યુકે મુક્ત વેપાર કરાર હેઠળ, ભારતમાંથી ચામડા, જૂતા અને વસ્ત્રો જેવા શ્રમ-સઘન ઉત્પાદનોની નિકાસ પર કર દૂર કરવામાં આવશે, જ્યારે યુકેથી વ્હિસ્કી અને કારની આયાત પરની ડ્યુટી ઘટાડવામાં આવશે. આ કરારમાં સેવાઓ, નવીનતા, બૌદ્ધિક સંપદા અધિકારો અને સરકારી ખરીદી જેવા વિષયો પણ આવરી લેવામાં આવ્યા છે, જેના પર બંને દેશોના વાણિજ્ય મંત્રીઓ દ્વારા હસ્તાક્ષર કરવામાં આવશે અને પછી તે યુકે સંસદની મંજૂરી પછી અમલમાં આવશે. સામાજિક સુરક્ષા કરારમાં પણ નિર્ણય લેવાયો

બંને દેશો ડબલ કોન્ટ્રીબ્યુશન કન્વેન્શન કરાર પર પણ સંમત થયા છે, જે મર્યાદિત સમયગાળા માટે યુકેમાં કામ કરતા ભારતીય વ્યાવસાયિકોને ડબલ સોશિયલ સુરક્ષા યોગદાનથી રાહત આપશે. જોકે, દ્વિપક્ષીય રોકાણ સંધિ અંગે હજુ પણ વાટાઘાટો ચાલી રહી છે.

નાણાકીય વર્ષ 2024-25માં, ભારતથી યુકેમાં નિકાસ 12.6% વધીને $14.5 બિલિયન થઈ ગઈ છે, જ્યારે ભારતની યુકેથી આ જ સમયગાળા દરમિયાન આ જ સમયગાળામાં આયાત 2.3% વધીને $8.6 બિલિયન થઈ છે. અગાઉ, 2023-24માં ભારત અને યુકે વચ્ચે કુલ દ્વિપક્ષીય વેપાર $21.34 બિલિયન હતો, જે 2022-23માં $20.36 બિલિયન કરતા વધારે છે.

બંને દેશો દ્વારા FTA પર હસ્તાક્ષર અને સંસદીય મંજૂરી પછી, આ કરાર ઔપચારિક રીતે અમલમાં આવશે. આ હેઠળ, મોટાભાગના ઉત્પાદનો પર કસ્ટમ ડ્યુટી નાબૂદ કરવામાં આવશે અથવા નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડવામાં આવશે, જે વેપાર અને રોકાણને વેગ આપશે.