ટોક્યો, જાપાન: વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની જાપાન યાત્રા પહેલાં જ એક મોટા રાજકીય અને આર્થિક સમાચાર સામે આવ્યા છે. જાપાનના ટોચના વેપાર વાટાઘાટકાર ર્યોસી અકાઝાવાએ ગુરુવારે છેલ્લી ઘડીએ પોતાની અમેરિકા યાત્રા રદ્દ કરી દીધી છે. આ નિર્ણયથી જાપાન અને અમેરિકા વચ્ચેના $550 બિલિયનના રોકાણ પેકેજ પર શંકાના વાદળો ઘેરાયા છે. આ પેકેજ ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા ઊંચા ટેરિફ (આયાત શુલ્ક)ને ઓછો કરવાના બદલામાં જાપાને પ્રસ્તાવિત કર્યું હતું.

શા માટે રદ્દ થઈ મુલાકાત?
જાપાન સરકારના પ્રવક્તા યોશિમાસા હયાશીએ આ મુલાકાત રદ્દ થવાનું કારણ આપતા કહ્યું કે, "અમેરિકી પક્ષ સાથેના તાલમેલમાં એવું જાણવા મળ્યું કે વહીવટી સ્તરે કેટલાક મુદ્દાઓ પર વધુ ચર્ચાની જરૂર છે." જાપાન અમેરિકા પાસે પોતાના પર લાદવામાં આવેલા 25% ટેરિફને 15% સુધી ઘટાડવાની અપેક્ષા રાખતું હતું. પરંતુ ટ્રમ્પના નિવેદનથી મામલો વધુ ગુંચવાયો છે.

ટ્રમ્પનું નિવેદન અને જાપાનની નારાજગી
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે દાવો કર્યો હતો કે આ રોકાણ પેકેજ "અમારા પૈસાનું રોકાણ છે, જે અમે અમારી મરજી મુજબ કરીશું" અને કહ્યું હતું કે અમેરિકા આ રોકાણમાંથી 90% નફો પોતાની પાસે રાખશે. જાપાની અધિકારીઓએ આ દાવાનો સખત વિરોધ કર્યો છે, અને ભારપૂર્વક કહ્યું છે કે આ રોકાણ બંને દેશો માટે સમાન રીતે ફાયદાકારક હોવું જોઈએ. આ જ કારણોસર, જાપાની અધિકારીઓએ મુલાકાત રદ્દ કરી દીધી છે, કારણ કે તેઓ પહેલા ટેરિફ ઘટાડવા સંબંધિત રાષ્ટ્રપતિના આદેશમાં સુધારો કરવા માગે છે.

જાપાનના અર્થતંત્ર પર ટેરિફની અસર
અમેરિકી ટેરિફની જાપાનના અર્થતંત્ર પર ગંભીર અસર પડી રહી છે. જુલાઈમાં જાપાનની નિકાસમાં છેલ્લા ચાર વર્ષમાં સૌથી મોટો માસિક ઘટાડો નોંધાયો છે, જેનું મુખ્ય કારણ અમેરિકામાં શિપમેન્ટમાં ઘટાડો છે. પરિણામે, જાપાને પોતાના આર્થિક વિકાસનો અંદાજ 1.2% થી ઘટાડીને માત્ર 0.7% કરી દીધો છે. જાપાની ઓટોમોબાઇલ ઉદ્યોગ, જે દેશમાં 8% રોજગાર આપે છે, તે 25% ટેરિફથી ભારે નુકસાન વેઠી રહ્યો છે.

PM મોદીની યાત્રાનું મહત્વ
આ વેપાર તણાવની પૃષ્ઠભૂમિમાં, વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 29-30 ઓગસ્ટના રોજ જાપાનની બે દિવસીય મુલાકાતે છે. આ મુલાકાત જાપાનના વડાપ્રધાન શિગેરુ ઇશિબાના આમંત્રણ પર થઈ રહી છે. આ 15મી ભારત-જાપાન વાર્ષિક શિખર બેઠક છે, જેમાં બંને નેતાઓ ખાસ કરીને ક્વાડ (Quad) અને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીના અન્ય પાસાઓ પર ચર્ચા કરશે. આ સમયે, જ્યારે જાપાન અમેરિકા સાથે વેપાર યુદ્ધ જેવી સ્થિતિનો સામનો કરી રહ્યું છે, ત્યારે PM મોદીની આ મુલાકાતનું મહત્વ વધી જાય છે. ભારત હાલમાં ટ્રમ્પના 50% ટેરિફનો સૌથી વધુ ભોગ બની રહ્યું છે, જે તેને બ્રાઝિલ પછીનો સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત દેશ બનાવે છે.

જાપાનમાં રાજકીય પડકારોનો પણ માહોલ છે, કારણ કે વડાપ્રધાન ઇશિબાની પાર્ટીએ તાજેતરમાં સંસદમાં બહુમતી ગુમાવી દીધી છે, જેના કારણે તેમની સ્થિતિ નબળી પડી છે. આ સંજોગોમાં, ભારત સાથેના ગાઢ સંબંધો જાપાન માટે એક મોટો રાજકીય અને આર્થિક ટેકો સાબિત થઈ શકે છે.