જંગલો કાપવાથી ૨૦ વર્ષમાં ૫ લાખથી વધુ લોકોના મોતઃ તાપમાનમાં ૩ ડિગ્રીનો વધારો
વરસાદ ઘટે છે, આગનું જોખમ વધે છે, આનાથી સ્થાનિક તાપમાનમાં ઝડપથી વધારો થાય છે, જે માનવો માટે ઘાતક સાબિત થાય છે
નવી દિલ્હી, તા.૧: વન નાબૂદી માત્ર પર્યાવરણને નુકસાન પહોંચાડતી નથી, પરંતુ માનવ જીવન માટે સીધો ખતરો પણ ઉભો કરી રહી છે. એક નવા આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલ મુજબ, છેલ્લા ૨૦ વર્ષ (૨૦૦૧-૨૦૨૦)માં ઉષ્ણકટિબંધીય પ્રદેશોમાં વનનાબૂદીને કારણે ગરમી સંબંધિત રોગોને કારણે ૫ લાખથી વધુ લોકો મળત્યુ પામ્યા છે.
આ અભ્યાસ નેચર ક્લાઇમેટ ચેન્જ જર્નલમાં પ્રકાશિત થયો છે, જેમાં બ્રાઝિલ, ઘાના અને બ્રિટનના વૈજ્ઞાનિકોએ સાથે મળીને કામ કર્યું છે. વનનાબૂદી સ્થાનિક તાપમાનમાં વધારો કરે છે, જે વૈશ્વિક આબોહવા પરિવર્તન ઉપરાંત એક વધારાનો ખતરો બની જાય છે.
બ્રાઝિલના માટો ગ્રોસો પ્રદેશનું ઉદાહરણ આપતા, સંશોધકોએ કહ્યું કે ત્યાં સોયાબીનની ખેતી માટે મોટા પાયે જંગલોનો નાશ કરવામાં આવી રહ્યો છે. ખેડૂતો એમેઝોનમાં વધુ જમીન કાપવાની માંગ કરી રહ્યા છે.
જંગલોને પળથ્વીના ફેફસાં કહેવામાં આવે છે કારણ કે તે કાર્બન ડાયોક્સાઇડ શોષી લે છે. ઓક્સિજન આપે છે. હવામાનનું સંતુલન જાળવો. પરંતુ જ્યારે જંગલો મોટા પાયે કાપવામાં આવે છે, ત્યારે આ સંતુલન ખલેલ પહોંચે છે. વનનાબૂદી છાંયો અને ભેજ ઘટાડે છે.
વરસાદ ઘટે છે. આગનું જોખમ વધે છે. આનાથી સ્થાનિક તાપમાનમાં ઝડપથી વધારો થાય છે, જે માનવો માટે ઘાતક સાબિત થાય છે. આ ગરમી વૈશ્વિક આબોહવા પરિવર્તન ઉપરાંત છે, એટલે કે, જંગલો વિનાના વિસ્તારો ૩ ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી ગરમ થાય છે.
આ સંશોધન ૨૦૦૧ થી ૨૦૨૦ સુધીની પરિસ્થિતિ પર આધારિત છે. વૈજ્ઞાનિકોએ વનનાબૂદી વિસ્તારોમાં તાપમાન અને મળત્યુનો ડેટા એકત્રિત કર્યો, પછી તેની તુલના સંરક્ષિત જંગલોવાળા સ્થળો સાથે કરી. મુખ્ય તારણો.
અસરગ્રસ્ત લોકોઃ ઉષ્ણકટિબંધીય વિસ્તારોમાં વનનાબૂદીને કારણે વધેલી ગરમીથી લગભગ ૩૪.૫ કરોડ લોકો પ્રભાવિત થયા.
વધારે ગરમીઃ સ્થાનિક સ્તરે ૨૬ લાખ લોકોને ૩ ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી વધુ ગરમી સહન કરવી પડી.
મળત્યુઃ વધુ પડતી ગરમીને કારણે દર વર્ષે સરેરાશ ૨૮૩૩૦ મળત્યુ થયા. કુલ, ૨૦ વર્ષમાં લગભગ ૫ લાખ મળત્યુ.
આ આંકડા દર્શાવે છે કે વનનાબૂદી પર્યાવરણીય સમસ્યા નથી, પરંતુ સીધી આરોગ્ય આપત્તિ છે.
દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાઃ સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત, જ્યાં ૫૦% થી વધુ મળત્યુ થયા. કારણ, ગીચ વસ્તી અને ગરમી પ્રત્યે સંવેદનશીલ વિસ્તારો.
આફ્રિકાના ઉષ્ણકટિબંધીય વિસ્તારોઃ મળત્યુનો એક તળતીયાંશ ભાગ. કોંગો બેસિન જેવા વિસ્તારોમાં વનનાબૂદીથી તાપમાનમાં વધારો થયો.
મધ્ય અને દક્ષિણ અમેરિકાઃ એમેઝોન જેવા વિસ્તારોમાં બાકીના મળત્યુ. બ્રાઝિલમાં માટો ગ્રોસો સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત છે, જ્યાં સોયાબીનની ખેતી માટે માર્ગ બનાવવા માટે જંગલોનો નાશ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
સંશોધકોએ સેટેલાઇટ ડેટા અને હવામાન રેકોર્ડનો ઉપયોગ કર્યો. તેઓએ વનનાબૂદીવાળા વિસ્તારોમાં તાપમાનમાં વધારાને વનનાબૂદી વિનાના વિસ્તારો સાથે સરખાવ્યો. તેઓએ બિન-આકસ્મિક મળત્યુ (જેમ કે હાર્ટ એટેક, સ્ટ્રોક) પર પણ ડેટા લીધો.
પરિણામ સ્પષ્ટ છેઃ જ્યાં જંગલો કાપવામાં આવે છે, ત્યાં તાપમાન વધુ હોય છે અને મળત્યુ પણ વધુ હોય છે. બ્રિટનની લીડ્સ યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર ડોમિનિક સ્પ્રેકલેને કહ્યું કે વનનાબૂદી હત્યા કરી રહી છે. આ વૈશ્વિક આબોહવા ચર્ચાની બહાર સ્થાનિક લોકોના જીવનનો મુદ્દો છે.
(3:44 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
