નવી દિલ્હી, 4 સપ્ટેમ્બર 2025: ભારતની સુપ્રીમ કોર્ટે મોટર અકસ્માત વળતરના કેસોમાં એક ક્રાંતિકારી ચુકાદો આપ્યો છે. જસ્ટિસ સંજય કરોલ અને પ્રશાંત કુમાર મિશ્રાની બેન્ચે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અકસ્માતમાં ઘાયલ થયેલા બાળકોને વળતરની ગણતરી કરતી વખતે તેમને "બિન-કમાણી વ્યક્તિ" ગણવા એ ભૂલભરેલું છે. કોર્ટે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે આવા કેસોમાં બાળકની ભવિષ્યની કમાણીની ક્ષમતાને અવગણી શકાય નહીં.

આ ચુકાદો હિતેશ નાગજીભાઈ પટેલ વિરુદ્ધ બાબાભાઈ નાગજીભાઈ રબારીના કેસમાં આવ્યો છે. આ કેસમાં, 2012માં ગુજરાતના બનાસકાંઠામાં એક અકસ્માતમાં આઠ વર્ષના હિતેશ પટેલ ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા હતા. અકસ્માતમાં તેમને મગજમાં હેમરેજ થયું અને ડાબો પગ ગુમાવવો પડ્યો, જેના કારણે 90% કાયમી અપંગતા આવી.

નીચલી અદાલતોએ આ કેસમાં ઓછું વળતર મંજૂર કર્યું હતું:

• મોટર અકસ્માત દાવા ટ્રિબ્યુનલ (MACT): ₹3.9 લાખ

• ગુજરાત હાઈકોર્ટ: ₹8.65 લાખ

જોકે, સુપ્રીમ કોર્ટે આ રકમને સંપૂર્ણપણે બદલી નાખી. કોર્ટે ગુજરાતમાં 2012ના વર્ષના કુશળ કામદારો માટેના લઘુત્તમ વેતનના આધારે હિતેશની કાલ્પનિક આવક ₹6,836 પ્રતિ માસ નક્કી કરી, તેમાં ભવિષ્યની કમાણી માટે 40% નો વધારો કર્યો અને 18 નો ગુણક લાગુ પાડ્યો. આ ગણતરીના આધારે, કોર્ટે ભવિષ્યની કમાણીના નુકસાન માટે ₹18.60 લાખનું વળતર નક્કી કર્યું.

આ ઉપરાંત, કોર્ટે પીડા, લગ્નની તક ગુમાવવી, કૃત્રિમ અંગનો ખર્ચ, ખાસ ખોરાક અને પરિવહન સહિતના વિવિધ હેડ હેઠળ વળતરનો વધારો કર્યો. આ તમામ ગણતરીઓ બાદ, કુલ વળતરની રકમ ₹3.9 લાખથી સીધી ₹35.90 લાખ સુધી પહોંચી ગઈ. આ રકમ 9% વાર્ષિક વ્યાજ સાથે ચૂકવવાનો આદેશ પણ આપવામાં આવ્યો છે.

કોર્ટે તમામ MACTs અને હાઈકોર્ટને ભવિષ્યમાં આવા કેસોમાં લઘુત્તમ વેતન ધોરણો લાગુ કરવા માટે નિર્દેશો પણ આપ્યા છે, જેથી કોઈ પણ બાળકને અકસ્માતમાં થયેલી ઇજા માટે અપર્યાપ્ત વળતર ન મળે.

આ ચુકાદાથી એ સ્પષ્ટ થઈ ગયું છે કે હવેથી મોટર અકસ્માત પીડિત બાળકોને યોગ્ય અને ન્યાયી વળતર મળી રહેશે. આ નિર્ણય કાયદાકીય ક્ષેત્રમાં એક સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થશે.