નવી દિલ્હી, : ભારતીય નૌકાદળ હવે હિંદ મહાસાગરની સીમાઓ વટાવીને એક એવા જળમાર્ગ પર પેટ્રોલિંગ કરવાની તૈયારીમાં છે, જેને વિશ્વની 'વ્યાપાર જીવનરેખા' કહેવામાં આવે છે. ભારતે જાહેરાત કરી છે કે હવે ભારતીય નૌકાદળ વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત મલક્કા સ્ટ્રેટમાં પેટ્રોલિંગ કરશે, જ્યાંથી વિશ્વના લગભગ 40% તેલ અને માલવાહક જહાજો પસાર થાય છે. ભારતના આ ઐતિહાસિક નિર્ણયને સિંગાપોરે ખુલ્લેઆમ ટેકો આપ્યો છે, જે એક મોટી રાજદ્વારી જીત માનવામાં આવે છે.
 
ચીન માટે વ્યૂહાત્મક મોરચો: 'મલક્કા ડાયલેમા'
ભારતનું આ પગલું માત્ર સુરક્ષા પૂરતું સીમિત નથી, પરંતુ ચીનને ઘેરવાની એક મોટી વ્યૂહાત્મક ચાલ છે. મલક્કા સ્ટ્રેટ ચીન માટે માત્ર એક દરિયાઈ માર્ગ નથી, પરંતુ તેના અર્થતંત્રનું હૃદય છે. ચીન તેના લગભગ 80% તેલ અને ગેસનો પુરવઠો આ સાંકડા માર્ગ દ્વારા પશ્ચિમ એશિયા અને આફ્રિકાથી લાવે છે. વ્યૂહાત્મક ભાષામાં, આને ચીનનો 'મલક્કા ડાયલેમા' કહેવામાં આવે છે – એટલે કે, જો આ માર્ગ અવરોધાય છે, તો ચીનની ઊર્જા સુરક્ષા અને અર્થતંત્રને સીધી અસર થશે.

ભારતીય નૌકાદળની આ ક્ષેત્રમાં હાજરી ચીનના જહાજો પર સતત નજર રાખી શકશે. કોઈપણ કટોકટીની સ્થિતિમાં, આ હાજરી ચીનની સપ્લાય ચેઇન પર ભારે દબાણ લાવી શકે છે. આ પગલું ઇન્ડો-પેસિફિકમાં ક્વૉડ દેશો (ભારત, અમેરિકા, જાપાન, ઓસ્ટ્રેલિયા) દ્વારા ચીનને ઘેરવાની વ્યૂહરચનાને વધુ મજબૂત બનાવશે.
 
સિંગાપોરનો ટેકો કેમ મહત્ત્વનો?
મલક્કા સ્ટ્રેટના સંરક્ષક તરીકે ગણાતા સિંગાપોરે ભારતની આ પહેલનું દિલથી સ્વાગત કર્યું છે. સિંગાપોરે કહ્યું છે કે ભારતની હાજરી આ સમગ્ર પ્રદેશને વધુ સુરક્ષિત બનાવશે. આ નિવેદન ભારત માટે એક મોટી જીત છે, કારણ કે સિંગાપોર ASEAN દેશોમાં ખૂબ પ્રભાવશાળી છે. સિંગાપોરનું આ સમર્થન દર્શાવે છે કે આ ક્ષેત્રના દેશો પણ માર્ગની સુરક્ષા માટે ભારત પર વિશ્વાસ મૂકી રહ્યા છે, જે ચીન માટે ચિંતાનો વિષય છે.

ભારત હવે માત્ર હિંદ મહાસાગરમાં જ નહીં, પરંતુ વૈશ્વિક વ્યાપારી માર્ગો પર પણ પોતાની સત્તાનું પ્રદર્શન કરી રહ્યું છે, જે વૈશ્વિક શક્તિ તરીકે તેની વધતી ભૂમિકાનું પ્રતીક છે.