અમેરિકાના આગામી ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર H-1B વિઝા કાર્યક્રમમાં મોટા અને કડક સુધારાઓની તૈયારી કરી રહ્યું છે. જો આ નવા નિયમો લાગુ થશે, તો H-1B વિઝા મેળવવા ઈચ્છુક હજારો ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ માટે મુશ્કેલી વધી શકે છે. નવા નિયમોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ પાત્રતાને કડક બનાવવાનો, મુક્તિની શ્રેણીઓને ઓછી કરવાનો અને વિઝા ફાળવણીની પ્રક્રિયામાં ફેરફાર કરવાનો છે.
 
નવા નિયમોમાં શું છે?
અમેરિકન ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ હોમલેન્ડ સિક્યુરિટી (DHS)ના નિયમનકારી કાર્યસૂચિ મુજબ, ડિસેમ્બર ૨૦૨૫માં નવા નિયમો રજૂ કરવામાં આવશે. આ નિયમોના મુખ્ય મુદ્દાઓ નીચે મુજબ છે:

* H-1B કેપ મુક્તિઓ પર પ્રતિબંધ: હાલમાં, યુનિવર્સિટીઓ, નોન-પ્રોફિટ સંસ્થાઓ અને સરકારી સંશોધન સંસ્થાઓને H-1B વિઝા માટે વાર્ષિક ક્વોટા (૮૫,૦૦૦)માંથી મુક્તિ મળે છે. નવા નિયમથી આ મુક્તિઓ ઓછી થવાની સંભાવના છે.

* તૃતીય-પક્ષ પ્લેસમેન્ટ પર કડક નિયમો: જે ટેકનોલોજી કંપનીઓ તેમના કર્મચારીઓને અન્ય ક્લાયન્ટ કંપનીઓમાં કામ કરવા માટે મોકલે છે, તેમના માટે નિયમો અત્યંત કડક બનાવવામાં આવશે. ટ્રમ્પના અગાઉના કાર્યકાળમાં પણ આ પ્રકારના નિયમો લાગુ થયા હતા, જેના કારણે વિઝા મંજૂરીનો દર ઘટ્યો હતો.

* ઉચ્ચ પગારવાળાને પ્રાધાન્ય: સૌથી મોટો ફેરફાર H-1B લોટરી સિસ્ટમમાં થવાની શક્યતા છે. હાલની રેન્ડમ પસંદગી પ્રક્રિયાને બદલે, હવે સૌથી વધુ પગારની ઓફર કરનારા અરજદારોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે. આ નિર્ણય ઓછી સેલરી પર કામ કરતા અને યુએસ યુનિવર્સિટીઓમાંથી નવા સ્નાતક થયેલા વિદ્યાર્થીઓ માટે પડકારરૂપ બની શકે છે.
 
ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ પર થશે મોટી અસર
H-1B વિઝા કાર્યક્રમના સૌથી મોટા લાભાર્થી ભારતીયો છે. સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૩માં પૂરા થયેલા નાણાકીય વર્ષમાં, ૫૮% જેટલા પ્રારંભિક H-1B વિઝા અને ૭૯% એક્સ્ટેન્શન ભારતીયોને મળ્યા હતા. ચીન આ યાદીમાં બીજા ક્રમે હતું. આથી, H-1B કાર્યક્રમમાં કોઈપણ ફેરફાર ભારતીય વ્યાવસાયિકોને સીધી રીતે અસર કરશે.

જોકે, રાહતની વાત એ છે કે વર્તમાન લાભાર્થી-કેન્દ્રિત નોંધણી પ્રણાલી ચાલુ રહેશે, એટલે કે દરેક અરજદારને લોટરીમાં એક જ એન્ટ્રી મળશે, પછી ભલે તેના માટે કેટલી પણ કંપનીઓ અરજી કરે.

આ પ્રસ્તાવિત સુધારાઓથી ભારતીય આઈટી અને સ્ટાફિંગ કંપનીઓ કે જે તૃતીય-પક્ષ પ્લેસમેન્ટ પર આધાર રાખે છે, તેમને વધુ મુશ્કેલી પડી શકે છે. બીજી તરફ, ઊંચો પગાર ધરાવતા પ્રોફેશનલ્સ માટે વિઝા મેળવવાની તકો વધી શકે છે.