આજે, 15 સપ્ટેમ્બર, સમગ્ર ભારતમાં ઈજનેર દિવસ (Engineers' Day) ની ઉજવણી કરવામાં આવી રહી છે, જે ભારતના મહાન ઈજનેર સર મોક્ષગુંડમ વિશ્વૈશ્વરૈયાના જન્મદિવસને સમર્પિત છે. તેમને ભારતના ઈજનેરી ક્ષેત્રના પિતામહ માનવામાં આવે છે, જેમણે દેશના વિકાસમાં મહત્વનો ફાળો આપ્યો છે.

કોણ હતા સર એમ. વિશ્વૈશ્વરૈયા?
સર એમ. વિશ્વૈશ્વરૈયાનો જન્મ 15 સપ્ટેમ્બર, 1861ના રોજ કર્ણાટકના મુદેનહલ્લી ગામમાં થયો હતો. તેઓ એક ઉત્કૃષ્ટ સિવિલ એન્જિનિયર અને રાજનીતિજ્ઞ હતા. તેમના કાર્યોએ ભારતના ઈજનેરી અને ટેકનોલોજીકલ વિકાસને એક નવી દિશા આપી. તેમણે પાણીના સંચાલન અને સિંચાઈ માટે અનેક નવીન તકનીકો વિકસાવી, જે આજે પણ ઉપયોગમાં લેવાય છે.

મહત્વપૂર્ણ યોગદાન:

• કૃષ્ણ રાજ સાગર બંધ (KRS): મૈસૂરમાં કાવેરી નદી પર બનેલો આ બંધ તેમની સૌથી મોટી સિદ્ધિઓમાંથી એક છે.

• ઓટોમેટિક વૉટર લેવલ ગેટ: પૂના (પુણે)ના ખડકવાસલા જળાશયમાં તેમણે ઓટોમેટિક વૉટર લેવલ ગેટ સિસ્ટમ તૈયાર કરી, જે પૂરને નિયંત્રિત કરવામાં મદદરૂપ થઈ.

• હૈદરાબાદનું પૂર નિયંત્રણ: તેમણે 1908માં હૈદરાબાદ શહેરને પૂરથી બચાવવા માટે એક કાર્યક્ષમ ડ્રેનેજ સિસ્ટમ અને પૂર નિયંત્રણ પ્રણાલી તૈયાર કરી.

તેમના દેશ માટેના અમૂલ્ય યોગદાન બદલ, ભારત સરકારે તેમને 1955માં ભારત રત્નથી સન્માનિત કર્યા હતા. આજે, ભારતના ભવિષ્યને ઘડવામાં મહત્વનો ભાગ ભજવતા તમામ ઈજનેરોને તેમના સન્માનમાં યાદ કરવામાં આવે છે.