નવી દિલ્હી: એશિયામાં 48 સ્વતંત્ર દેશો છે, અને તેમાં એક એવો દેશ છે જેને એશિયાનો સૌથી નબળો દેશ માનવામાં આવે છે. આ દેશનું નામ ભૂટાન છે, જેની પાસે ન તો પોતાની નૌકાદળ છે કે ન તો વાયુસેના. આમ છતાં, ચીન જેવી શક્તિશાળી સેના પણ તેની સાથે સીધો ટકરાવ કરવાનું ટાળે છે.

ભૂટાનની સુરક્ષાનું રહસ્ય
ભૂટાન એક ભૂમિગત (landlocked) દેશ છે, એટલે કે તેની પાસે કોઈ દરિયાઈ સરહદ નથી, તેથી તેને નૌકાદળની જરૂર નથી. તેની સેના ખૂબ નાની છે, જેમાં માત્ર 7,000 સૈનિકો છે, જેનું કામ દેશની સીમાઓનું રક્ષણ કરવાનું છે. તેની પાસે કોઈ ભારે ટેન્ક, તોપ, ફાઇટર જેટ કે આધુનિક મિસાઈલ સિસ્ટમ પણ નથી.

તો પછી શું કારણ છે કે ચીન જેવા દેશને પણ તેની સાથે સીધો ટકરાવ કરવાનો ડર છે? આનું કારણ છે ભારત દ્વારા આપવામાં આવેલી સુરક્ષાની ગેરંટી.

ભારત-ભૂટાનની મૈત્રી સંધિ
1949 ની ભારત-ભૂટાન મિત્રતા સંધિ મુજબ, ભારત ભૂટાનની બાહ્ય સુરક્ષા, વાયુ સંરક્ષણ, સૈન્ય તાલીમ અને શસ્ત્રોના પુરવઠા માટે જવાબદાર છે. આનો સીધો અર્થ એ છે કે ભૂટાન પર થયેલો કોઈપણ હુમલો ભારત પર થયેલા હુમલો ગણાશે. આ જ કારણ છે કે ચીન ભૂટાનમાં પ્રવેશવાની હિંમત કરતું નથી.

વર્ષ 2017 માં, જ્યારે ચીને ભૂટાનના ડોકલામ વિસ્તારમાં રસ્તો બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, ત્યારે ભારતીય દળોએ તેને સખત રીતે અટકાવ્યો હતો. આ ઘટનાએ સાબિત કરી દીધું કે ભારત તેના મિત્રની સુરક્ષા માટે હંમેશા પ્રતિબદ્ધ છે. આ ઉપરાંત, ભારતીય વાયુસેના નિયમિતપણે ભૂટાનને હવાઈ સહાય પૂરી પાડે છે અને ભારતની ગુપ્તચર એજન્સીઓ પણ આતંકવાદ અને ઘૂસણખોરી અંગે માહિતી શેર કરતી રહે છે. આ કારણોસર, ભૂટાન તેની નબળી લશ્કરી ક્ષમતા હોવા છતાં સુરક્ષિત છે.