નવી દિલ્‍હી તા.૧૬: ભારતનું અર્થતંત્ર આગામી વર્ષોમાં મોટા પરિવર્તન તરફ આગળ વધી રહ્યું છે, અને એઆઇ આ પરિવર્તનનું મુખ્‍ય કારણ બની શકે છે. નીતિ આયોગના તાજેતરના અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે જો ભારત યોગ્‍ય દિશામાં અને યોગ્‍ય ગતિએ એઆઇ અપનાવે છે, તો વર્ષ ૨૦૩૫ સુધીમાં, દેશનું કુલ સ્‍થાનિક ઉત્‍પાદન (GDP) ૫૦૦ થી ૬૦૦ અબજ ડોલર સુધી વધી શકે છે. નીતિ આયોગે તેના અહેવાલમાં જણાવ્‍યું હતું કે એઆઇ ટેકનોલોજી માત્ર કામને ઝડપી અને સ્‍માર્ટ બનાવશે નહીં, પરંતુ તે ઉત્‍પાદકતા અને કાર્યક્ષમતામાં પણ મોટો ઉછાળો લાવશે. તેની અસર સીધી આપણા અર્થતંત્ર પર જોવા મળશે. નીતિ આયોગ માને છે કે એઆઇ માત્ર એક ટેકનોલોજી નથી, પરંતુ ભારતને વિકસિત રાષ્ટ્ર બનાવવાની દિશામાં ગેમ ચેન્‍જર સાબિત થઈ શકે છે.

રિપોર્ટમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્‍યું છે કે એઆઇ આગામી દાયકામાં સમગ્ર વિશ્વમાં ૧૭ થી ૨૬ ટ્રિલિયન ડોલરનો આર્થિક પ્રભાવ પાડી શકે છે. આમાં ભારતની ભાગીદારી પણ ઓછી નહીં હોય. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્‍યું છે કે ભારત પાસે વૈશ્વિક એઆઇ બજારમાં ૧૦-૧૫% હિસ્‍સો મેળવવાની ક્ષમતા છે, જે એક મોટી સિદ્ધિ હશે.

ભારતમાં મોટી સંખ્‍યામાં STEM (વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી, એન્‍જિનિયરિંગ, ગણિત) વ્‍યાવસાયિકો છે. આ સાથે, દેશમાં ડિજિટલ ઈન્‍ફ્રાસ્‍ટ્રક્‍ચર પણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. આ જ કારણ છે કે ભારત આ ટેકનોલોજી લહેરનો લાભ લેવા માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે.

જોકે, રિપોર્ટમાં ચેતવણી પણ આપવામાં આવી છે કે એઆઇ નવી નોકરીઓનું સર્જન કરશે, પરંતુ કેટલીક હાલની નોકરીઓ પણ દૂર કરવામાં આવશે. ખાસ કરીને કારકુની, રૂટિન અને ઓછી કુશળતાવાળી નોકરીઓ આનાથી વધુ પ્રભાવિત થશે. રિપોર્ટ મુજબ, નાણાકીય સેવાઓ (બેંકિંગ, વીમા વગેરે) અને ઉત્‍પાદન જેવા ક્ષેત્રો સૌથી વધુ પ્રભાવિત થશે. આ ક્ષેત્રોમાં ની મદદથી, ૨૦૩૫ સુધીમાં એઆઇ GDP માં ૨૦-૨૫% યોગદાન આપી શકાય છે. નાણાકીય સેવાઓ એઆઇ દ્વારા ડોલર ૫૦-૫૫ બિલિયનની વધારાની આવક ઉત્‍પન્ન કરે તેવી અપેક્ષા છે, જ્‍યારે ઉત્‍પાદન ઼૮૫-૧૦૦ બિલિયનની વધારાની આવક ઉત્‍પન્ન કરે તેવી અપેક્ષા છે