<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Wednesday, 24th September 2025

પંતજલિને ફટકોઃ દિલ્‍હી હાઈ કોર્ટે ચ્‍યવનપ્રાશની ‘અપમાનજનક' જાહેરાતોનો એક ભાગ દૂર કરવાનો નિર્દેશ આપ્‍યો

ટીવી જાહેરાતમાંથી ‘‘જિનકો આયુર્વેદ ઔર વેદો કા જ્ઞાન નહીં, ચરક, સુશ્રુત, ધન્‍વંતરી ઔર ચ્‍યવનઋષિ કી પરંપરા કે અનુરૂપ, મૂળ ચ્‍યવનપ્રાશ કૈસે બના પાયેંગે?'' આ વાક્‍ય દૂર કરવાનો પણ નિર્દેશ

નવી દિલ્‍હી,તા.૨૪: દિલ્‍હી હાઈ કોર્ટે પતંજલિ આયુર્વેદને ડાબરના ચ્‍યવનપ્રાશનું અપમાન કરતી તેની જાહેરાતના કેટલાક ભાગો દૂર કરવાનો નિર્દેશ આપ્‍યો હતો. ન્‍યાયાધીશ હરિ શંકર અને ઓમ પ્રકાશ શુક્‍લાની બેન્‍ચે પતંજલિને ‘‘સામાન્‍ય ચ્‍યવનપ્રાશ માટે શા માટે સમાધાન કરવું'' નો ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી આપી હતી, પરંતુ તેને ‘‘૪૦ ઔષધિથી બનેલો'' ભાગ દૂર કરવાનો નિર્દેશ આપ્‍યો હતો.

બેન્‍ચનો આદેશ હાઇ કોર્ટના સિંગલ જજના આદેશ સામે પતંજલિ દ્વારા દાખલ કરાયેલી અપીલ પર આવ્‍યો છે, જેમાં તેને ડાબર ચ્‍યવનપ્રાશ સામે ‘‘અપમાનજનક'' જાહેરાતો ચલાવવાથી રોકી દેવામાં આવી હતી. જુલાઈમાં સિંગલ જજે ડાબર ઈન્‍ડિયા લિમિટેડ દ્વારા પતંજલિ સામે દાખલ કરાયેલી વચગાળાની અરજીઓને મંજૂરી આપી હતી અને જાહેરાતની પ્રથમ બે લાઇન, એટલે કે, ‘‘૪૦ ઔષધિથી બનેલા સામાન્‍ય ચ્‍યવનપ્રાશ માટે શા માટે સમાધાન કરવું?''ને કાઢી નાખવાનો નિર્દેશ આપ્‍યો હતો.

પતંજલિને ટીવી જાહેરાતમાંથી ‘‘જિનકો આયુર્વેદ ઔર વેદો કા જ્ઞાન નહીં, ચરક, સુશ્રુત, ધન્‍વંતરી ઔર ચ્‍યવનઋષિ કી પરંપરા કે અનુરૂપ, મૂળ ચ્‍યવનપ્રાશ કૈસે બના પાયેંગે?'' આ વાક્‍ય દૂર કરવાનો પણ નિર્દેશ આપ્‍યો હતો. પતંજલિના વકીલે આજે બેન્‍ચને જાણ કરી હતી કે કંપની ‘‘૪૦ ઔષધિથી બનેલ'' સંદર્ભ દૂર કરશે અને તેને ‘‘સામાન્‍ય ચ્‍યવનપ્રાશ'' કહે તે હદ સુધી જાહેરાતને મંજૂરી આપવા વિનંતી કરી હતી.

વકીલે કહ્યું હતું કે પતંજલિ સિંગલ જજ દ્વારા પ્રતિબંધિત જાહેરાતના બીજા ભાગની જાહેરાત કરવાની પરવાનગી માંગી રહી નથી. બેન્‍ચે કહ્યું હતું કે જો ૪૦ ઔષધિઓનો સંદર્ભ દૂર કરવામાં આવે, તો ‘‘ફક્‍ત એક નિવેદન બાકી રહે છે જે કહે છે કે ‘સામાન્‍ય ચ્‍યવનપ્રાશ માટે સમાધાન કેમ કરવું?' સૌથી વધુ, તે માટે આપત્તિ છે.''

‘‘અમે ચ્‍યવનપ્રાશ સાથે વ્‍યવહાર કરી રહ્યા છીએ, પ્રિસ્‍ક્રિપ્‍શન દવા નહીં. જો કોઈ કેન્‍સરની દવા માટે સામાન્‍ય કહે તો તે ગંભીર બાબત હોઈ શકે છે. પરંતુ ચ્‍યવનપ્રાશનો ઉપયોગ ઘણા લોકો કરે છે... ‘હું શ્રેષ્ઠ છું અને બીજા મારા જેટલા સારા નથી' એમ કહેવું માન્‍ય છે. અમને ખરેખર નથી લાગતું કે આ શબ્‍દને કારણે સામાન્‍ય લોકો ડાબર ચ્‍યવનપ્રાશ લેવાનું બંધ કરી દેશે,'' એમ બેન્‍ચે કહ્યું.

જાસ્‍ટિસ મીની પુષ્‍કર્ણાએ પતંજલિને ‘‘તો સામાન્‍ય ચ્‍યવનપ્રાશ ક્‍યૂ?'' વાક્‍ય કાઢી નાખવાનો નિર્દેશ આપ્‍યો હતો. બેન્‍ચે કહ્યું કે સુધારા પછી પતંજલિને પ્રિન્‍ટ અને ટીવી જાહેરાતો ચલાવવાની મંજૂરી આપવી જોઈએ. પોતાની અરજીમાં, પતંજલિએ કોર્ટ સમક્ષ દાવો કર્યો છે કે તેની જાહેરાતમાં ડાબરનો કોઈ ઉલ્‍લેખ નથી.

જજે ૩ જુલાઈના આદેશમાં નોંધ્‍યું હતું કે ટીવી જાહેરાત રામદેવ દ્વારા વર્ણવવામાં આવી હતી, જે એક માન્‍ય યોગ અને વૈદિક નિષ્‍ણાત હતા, જે જાહેરાતમાં વ્‍યક્‍તિગત રીતે દેખાયા હતા. ડાબર દ્વારા સિંગલ જજ બેન્‍ચ સમક્ષ દાખલ કરવામાં આવેલી અરજીમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્‍યો હતો કે ‘‘પતંજલિ સ્‍પેશિયલ ચ્‍યવનપ્રાશ'' એવો દાવો કરીને કે ‘‘અન્‍ય કોઈ ઉત્‍પાદક પાસે ચ્‍યવનપ્રાશ તૈયાર કરવાનું જ્ઞાન નથી'' ખાસ કરીને ડાબર ચ્‍યવનપ્રાશ અને સામાન્‍ય રીતે ચ્‍યવનપ્રાશનું અપમાન કરી રહી છે. 

(9:15 AM IST)