નવી દિલ્‍હી, તા.૧: ઓક્‍ટોબર મહિનાની શરૂઆત સાથે, ૧ ઓક્‍ટોબર, ૨૦૨૫ થી દેશમાં ઘણા મોટા ફેરફારો પણ લાગુ કરવામાં આવી રહ્યા છે. પહેલો ફેરફાર LPG સિલિન્‍ડરના ભાવમાં છે, જેમાં તેલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ દ્વારા વધારો કરવામાં આવ્‍યો છે. આ દરમિયાન, UPI સંબંધિત સેવા બંધ થવાની છે.

સપ્‍ટેમ્‍બર પૂરો થઈ ગયો છે અને ઓક્‍ટોબર ૨૦૨૫ શરૂ થઈ ગયો છે. આ નવો મહિનો તેની સાથે ઘણા મોટા ફેરફારો (૧ ઓક્‍ટોબરથી નિયમમાં ફેરફાર) પણ લાવે છે, જે પહેલા દિવસે, ૧ ઓક્‍ટોબર, ૨૦૨૫ થી અમલમાં આવશે. તેલ કંપનીઓએ LPG સિલિન્‍ડરના ભાવમાં વધારો કરીને ગ્રાહકોને આંચકો આપ્‍યો છે, જ્‍યારે UPI સંબંધિત નિયમમાં પણ ફેરફાર થયો છે. આ ફેરફારોની અસર દરેક ઘર અને દરેક ખિસ્‍સામાં અનુભવાશે. ચાલો આવા પાંચ મોટા ફેરફારોની વિગતવાર તપાસ કરીએ.

દર મહિનો ઘણા નાના અને મોટા ફેરફારો સાથે શરૂ થાય છે, જેમાં નાણાકીય ફેરફારોનો પણ સમાવેશ થાય છે. ઓક્‍ટોબર મહિનો પણ આવી જ રીતે શરૂ થયો છે, અને પહેલી ઓક્‍ટોબરથી, સામાન્‍ય માણસથી લઈને UPI વપરાશકર્તાઓ અને ભારતીય રેલ્‍વે મુસાફરો સુધી, દરેક માટે ઘણી વસ્‍તુઓ બદલાઈ ગઈ છે. તહેવારોની મોસમ દરમિયાન LPG ના ભાવમાં વધારો ગ્રાહકો માટે આઘાતજનક રહ્યો છે, ત્‍યારે ભારતીય રેલ્‍વેએ ઓનલાઈન ટ્રેન ટિકિટ બુકિંગ માટેના નિયમોમાં પણ ફેરફાર કર્યો છે, જેની અસર રેલ મુસાફરો પર પડશે.

૧ ઓક્‍ટોબરથી થઈ રહેલા ફેરફારોમાં, લોકો LPG સિલિન્‍ડરના ભાવમાં ફેરફાર પર સૌથી વધુ ધ્‍યાન કેન્‍દ્રિત કરી રહ્યા છે, કારણ કે તે સીધા રસોડાના બજેટ સાથે જોડાયેલ છે. નોંધનીય છે કે ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓએ છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં ૧૯ કિલોગ્રામના કોમર્શિયલ LPG સિલિન્‍ડરના ભાવ ઘટાડ્‍યા હતા, પરંતુ ઓક્‍ટોબરના પહેલા દિવસે, તેમાં વધારો કરવામાં આવ્‍યો હતો, જેના કારણે તે દિલ્‍હીથી મુંબઈ સુધી વધુ મોંઘા થયા હતા.

IOCL વેબસાઇટ અનુસાર, દિલ્‍હીમાં સિલિન્‍ડરની કિંમતમાં રૂ.૧૫ નો વધારો કરવામાં આવ્‍યો છે, અને તે હવે રૂ.૧૫૮૦ ને બદલે રૂ.૧૫૯૫ માં ઉપલબ્‍ધ થશે. કોલકાતામાં, કિંમત રૂ.૧૬૮૪ થી વધીને રૂ.૧૭૦૦ થઈ ગઈ છે. મુંબઈમાં, ૧૯ કિલોગ્રામના સિલિન્‍ડરની કિંમત, જે પહેલા રૂ.૧૫૩૧ હતી, હવે રૂ.૧૫૪૭ છે, જ્‍યારે ચેન્નાઈમાં, તે રૂ.૧૭૩૮ થી વધારીને રૂ.૧૭૫૪ કરવામાં આવી છે. જોકે, ૧૪ કિલોગ્રામના ઘરેલુ LPG સિલિન્‍ડરની કિંમત યથાવત રાખવામાં આવી છે.

ઓક્‍ટોબરના પહેલા દિવસે બીજો ફેરફાર હવાઈ મુસાફરોને ચિંતા કરે છે. ગયા સપ્‍ટેમ્‍બરમાં ઉડ્ડયન ઇંધણના ભાવમાં ઘટાડા બાદ, કંપનીઓએ હવે તહેવારોની મોસમ દરમિયાન ATFના ભાવમાં નોંધપાત્ર વધારો કર્યો છે. ૧ ઓક્‍ટોબર, ૨૦૨૫ થી લાગુ થયેલા નવા દરોના આધારે, દિલ્‍હીમાં કિંમત ૯૦,૭૧૩.૫૨ રૂપિયા પ્રતિ કિલોલિટરથી વધીને ૯૩,૭૬૬.૦૨ રૂપિયા પ્રતિ કિલોલિટર થઈ ગઈ છે.

કોલકાતામાં, કિંમત ૯૩,૮૮૬.૧૮ રૂપિયાથી વધીને ૯૬,૮૧૬.૫૮ રૂપિયા પ્રતિ કિલોલિટર થઈ ગઈ છે; મુંબઈમાં, નવી કિંમત ૮૪,૮૩૨.૮૩ રૂપિયાથી વધીને ૮૭,૭૧૪.૩૯ રૂપિયા પ્રતિ કિલોલીટર થઈ ગઈ છે; અને ચેન્નાઈમાં, કિંમત ૯૪,૧૫૧.૯૬ રૂપિયા પ્રતિ કિલોલીટરથી વધીને ૯૭,૩૦૨.૧૪ રૂપિયા થઈ ગઈ છે. એ નોંધવું જોઈએ કે એર ટર્બાઇન ઇંધણના ભાવમાં વધારાથી એરલાઇન્‍સના સંચાલન ખર્ચમાં વધારો થશે, જેના કારણે તેઓ ફ્‌લાઇટ ટિકિટના ભાવમાં વધારો કરી શકે છે.

ત્રીજો ફેરફાર રેલ મુસાફરો માટે લાગુ થવા જઈ રહ્યો છે. રેલ ટિકિટ બુકિંગમાં છેતરપિંડી અટકાવવા માટે, ભારતીય રેલ્‍વેએ ૧ ઓક્‍ટોબર, ૨૦૨૫ થી નિયમોમાં ફેરફારની જાહેરાત કરી હતી, જે આજથી અમલમાં આવશે. આ અંતર્ગત, ફક્‍ત તે લોકો જ જેમણે આધાર ચકાસણી કરાવી છે તેઓ રિઝર્વેશન ખોલ્‍યા પછી પ્રથમ ૧૫ મિનિટમાં ઓનલાઈન ટિકિટ બુક કરી શકશે. આ નિયમ IRCTC વેબસાઇટ અને એપ બંને પર લાગુ થશે. હાલમાં, આ નિયમ તત્‍કાલ બુકિંગ પર લાગુ થાય છે. જો કે, કોમ્‍પ્‍યુટરાઈઝ્‍ડ ભ્‍ય્‍લ્‍ કાઉન્‍ટર પરથી ટિકિટ ખરીદનારાઓ માટે કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યો નથી.

ઓક્‍ટોબરની શરૂઆત યુનિફાઇડ પેમેન્‍ટ ઇન્‍ટરફેસ, અથવા UPI, વપરાશકર્તાઓ માટે પણ એક મોટો ફેરફાર સાથે થઈ રહી છે. ૨૯ જુલાઈના એક પરિપત્રમાં, નેશનલ પેમેન્‍ટ્‍સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્‍ડિયા એ માહિતી શેર કરી હતી કે તે ૧ ઓક્‍ટોબર, ૨૦૨૫ થી સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતી UPI સુવિધાઓમાંની એક, પીઅર-ટુ-પીઅર કલેક્‍ટ ટ્રાન્‍ઝેક્‍શનને દૂર કરશે. વપરાશકર્તા સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવા અને નાણાકીય છેતરપિંડી અટકાવવાના પગલા તરીકે UPI એપ્‍લિકેશન્‍સમાંથી આ સુવિધા દૂર કરવામાં આવી રહી છે.

ઓક્‍ટોબર તહેવારોનો મહિનો છે, અને જો તમારી પાસે કોઈ તાત્‍કાલિક બેંકિંગ કામ હોય, તો ઘરેથી નીકળતા પહેલા રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્‍ડિયા દ્વારા જારી કરાયેલ ઓક્‍ટોબર બેંક હોલિડે લિસ્‍ટનો સંદર્ભ લો, નહીં તો તમે બેંકમાં પહોંચો અને તેને તાળું મારી દો.

હકીકતમાં, મહિનાની શરૂઆત દુર્ગા પૂજાની રજાથી થાય છે, ત્‍યારબાદ આખા મહિનામાં કુલ ૨૧ રજાઓ હોય છે, જેમાં મહાત્‍મા ગાંધી જયંતિ, દશેરા, લક્ષ્મી પૂજા, મહર્ષિ વાલ્‍મીકિ જયંતિ, કરવા ચોથ, દિવાળી, ગોવર્ધન પૂજા, ભાઈબીજ અને છઠ પૂજાનો સમાવેશ થાય છે. આમાં બીજા અને ચોથા શનિવાર, તેમજ રવિવાર સાપ્તાહિક રજાઓનો સમાવેશ થાય છે. જોકે, આ બેંક રજાઓ રાજ્‍યથી રાજ્‍ય અને શહેરથી શહેરમાં બદલાઈ શકે છે.