મુંબઇ, તા.૧: મુકેશ અંબાણી અને તેમનો પરિવાર ફરી એકવાર યાદીમાં ટોચ પર છે, ભારતના સૌથી ધનિક વ્‍યક્‍તિઓની યાદી ૧૪મી M3M હુરુન ઇન્‍ડિયા રિચ લિસ્‍ટ ૨૦૨૫ માં દેશના સૌથી ધનિક વ્‍યક્‍તિઓ બન્‍યા છે. આ વર્ષે તેમની કુલ સંપત્તિ રૂ.૯.૫૫ લાખ કરોડ હોવાનો અંદાજ છે. આ યાદી M3M ઇન્‍ડિયા અને હુરુન રિસર્ચ ઇન્‍સ્‍ટિટયૂટ દ્વારા સંયુક્‍ત રીતે બહાર પાડવામાં આવી છે. ગૌતમ અદાણી અને તેમનો પરિવાર રૂ.૮.૧૫ લાખ કરોડની કુલ સંપત્તિ સાથે બીજા સ્‍થાને છે.

આ વર્ષની યાદીમાં પણ નવી એન્‍ટ્રીઓ જોવા મળી છે. રોશની નાદર મલ્‍હોત્રા અને તેમનો પરિવાર રૂ.૨.૮૪ લાખ કરોડની કુલ સંપત્તિ સાથે પ્રથમ વખત ટોચના ત્રણમાં પ્રવેશ કર્યો છે, જેનાથી તેઓ ભારતની સૌથી ધનિક મહિલા બની છે. અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે ‘નવી એન્‍ટ્રીઓ ભારતના સંપત્તિના પરિદૃશ્‍યને બદલી રહી છે.'

અહેવાલ મુજબ, ભારતમાં હવે ૩૫૦ થી વધુ અબજોપતિઓ છે, જે ૧૩ વર્ષ પહેલાં યાદીની શરૂઆતથી છ ગણો વધારો છે. બધા અબજોપતિઓની સંયુક્‍ત સંપત્તિ રૂ.૧૬૭ લાખ કરોડ છે, જે ભારતના કુલ સ્‍થાનિક ઉત્‍પાદન (GDP) ના લગભગ અડધા ભાગનું પ્રતિનિધિત્‍વ કરે છે.

યુવા અને નવી પેઢીના અબજોપતિઓઃ  યુવા સંપત્તિ સર્જકો પણ પોતાની છાપ છોડી રહ્યા છે. પરપ્‍લેક્‍સિટીના સ્‍થાપક ૩૧ વર્ષીય અરવિંદ શ્રીનિવાસ આ વર્ષે રૂ.૨૧,૧૯૦ કરોડની કુલ સંપત્તિ સાથે ભારતના સૌથી યુવા અબજોપતિ બન્‍યા. બોલીવુડ સુપરસ્‍ટાર શાહરૂખ ખાન પણ રૂ.૧૨,૪૯૦ કરોડની કુલ સંપત્તિ સાથે પ્રથમ વખત અબજોપતિ ક્‍લબમાં જોડાયા છે. નિરજ બજાજ અને તેમના પરિવારે આ વર્ષે નેટવર્થમાં સૌથી મોટો વધારો નોંધાવ્‍યો છે, જેમાં રૂ.૬૯,૮૭૫ કરોડનો ઉમેરો થયો છે અને તે રૂ.૨.૩૩ લાખ કરોડ સુધી પહોંચી ગયો છે.

મુંબઈ અબજોપતિઓ માટે સૌથી મોટું કેન્‍દ્ર છેઃ મુંબઈ ભારતના અબજોપતિઓ માટે સૌથી મોટું કેન્‍દ્ર રહ્યું છે, જેમાં ૪૫૧ એન્‍ટ્રીઓ છે, ત્‍યારબાદ નવી દિલ્‍હી (૨૨૩) અને બેંગલુરુ (૧૧૬) છે. ક્ષેત્રવાર, ફાર્માસ્‍યુટિકલ્‍સ ૧૩૭ એન્‍ટ્રીઓ સાથે યાદીમાં ટોચ પર છે, ત્‍યારબાદ ઔદ્યોગિક ઉત્‍પાદનો (૧૩૨) અને રસાયણો અને પેટ્રોકેમિકલ્‍સ (૧૨૫) છે.

મહિલા ઉદ્યોગ સાહસિકોની વધતી ભાગીદારીઃ આ વર્ષની યાદીમાં ૧૦૧ મહિલાઓનો સમાવેશ થાય છે, જેમાંથી ૨૬ ડોલર અબજોપતિ છે. એકંદરે, સ્‍વપ્રનિર્મિત વ્‍યક્‍તિઓ ભારતમાં સંપત્તિ નિર્માણના મુખ્‍ય પ્રેરક છે, યાદીમાં ૬૬્રુ લોકો સ્‍વપ્રનિર્મિત છે, અને ૭૪્રુ નવી એન્‍ટ્રીઓએ પોતાની સંપત્તિ જાતે બનાવી છે.