વોશિંગ્ટન : યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, જેમણે પોતાને શાંતિ નિર્માતા ગણાવ્યા છે, તેમને આખરે સોમવારે ઇઝરાયલ અને હમાસ વચ્ચે યુદ્ધવિરામ અને બંધક-મુક્તિ કરાર કરાવવામાં મોટી રાજદ્વારી સફળતા મળી છે. જોકે, વિશ્લેષકો અને રાજદ્વારીઓનું માનવું છે કે, આ સોદાને કાયમી શાંતિમાં ફેરવવા માટે ટ્રમ્પને હવે ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ પર સતત દબાણ જાળવી રાખવું પડશે.

ટ્રમ્પની સિદ્ધિ, પણ આગળના અવરોધો
ટ્રમ્પે આ મહિને નેતન્યાહૂને વ્યાપક શાંતિ કરાર માટેના તેમના માળખાને સ્વીકારવા માટે મનાવ્યા, જ્યારે અન્ય મધ્ય પૂર્વીય દેશોને હમાસને તેના મુખ્ય લાભ, બધા ઇઝરાયલી બંધકોને પરત કરવા માટે રાજી કરવા માટે મનાવ્યા.

પરંતુ વિશ્લેષકો ચેતવણી આપે છે કે અહીંથી કામ વધુ મુશ્કેલ છે:

1. નેતન્યાહૂ પર દબાણ: ઇઝરાયલ આવતા વર્ષે ચૂંટણીઓ માટે તૈયારી કરી રહ્યું છે. નેતન્યાહૂ પર તેમના જમણેરી ગઠબંધનના સાથીઓ (જેમ કે ઇટામર બેન-ગ્વિર અને બેઝાલેલ સ્મોટ્રિચ) તરફથી સંઘર્ષ ફરી શરૂ કરવા માટે સતત દબાણ આવી શકે છે, જે ટ્રમ્પના કરારને જોખમમાં મૂકી શકે છે.

2. યોજનામાં અસ્પષ્ટતા: ટ્રમ્પની 20-પોઇન્ટ યોજનામાં ઘણા પાસાઓ પર ઇઝરાયલ અને હમાસ હજી પણ વિભાજિત છે. કરારના કેન્દ્રમાં રહેલો દસ્તાવેજ ઘણો અસ્પષ્ટ છે. ઉદાહરણ તરીકે, હમાસ નિઃશસ્ત્ર ન થાય અને ગાઝાના ભવિષ્યના વહીવટમાં ભૂમિકા ન ભજવે તેવી શરતો પર હમાસના સત્તાવાર પ્રતિભાવમાં કોઈ સ્પષ્ટતા નથી.

3. પેલેસ્ટિનિયન રાજ્યનો વિવાદ: શાંતિ યોજનામાં ભાવિ પેલેસ્ટિનિયન રાજ્યની શક્યતાને સ્વીકારવાની જોગવાઈ છે, જેને ઓક્ટોબર 2023ના હુમલા પછી મોટાભાગના ઇઝરાયલીઓ સ્વીકારવા માટે સંઘર્ષ કરશે.

ટ્રમ્પનો 'પ્રભાવ' નિર્ણાયક
પશ્ચિમી નિષ્ણાતો માને છે કે નેતન્યાહૂને ટ્રેક પર રાખવા માટે ટ્રમ્પનો પ્રભાવ નિર્ણાયક રહેશે. એક વરિષ્ઠ યુએસ અધિકારીએ જણાવ્યું કે ટ્રમ્પે યેરુશાલેમને ઇઝરાયલની રાજધાની અને ગોલાન હાઇટ્સને તેના ભાગ તરીકે માન્યતા આપીને નેતન્યાહૂ સાથે પહેલેથી જ "પ્રભાવ" મેળવી લીધો છે.

ઇઝરાયલી પોલસ્ટર મિશેલ બરાકના મતે, જ્યાં સુધી ટ્રમ્પ વ્હાઇટ હાઉસમાં છે, ત્યાં સુધી ઇઝરાયલી નેતા પાસે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે "લાઇનમાં આવવા" સિવાય કોઈ વિકલ્પ નથી. ભૂતપૂર્વ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટ અધિકારી જોન અલ્ટરમેનએ કહ્યું: "ટ્રમ્પનો સૌથી મોટો પ્રભાવ એ છે કે તેઓ નેતન્યાહૂ કરતાં ઇઝરાયલમાં રાજકીય રીતે વધુ લોકપ્રિય છે... અને તેઓ નેતન્યાહૂના રાજકીય ભવિષ્યને ટેકો આપી શકે છે અથવા તેને તોડી પાડી શકે છે."

ટ્રમ્પે સોમવારે ઇઝરાયલી સંસદ સમક્ષ નેતન્યાહૂ પર મજાકમાં પ્રહાર પણ કર્યો: "સારું, જુઓ, હવે તમે થોડા સારા બની શકો છો, બીબી, કારણ કે તમે હવે યુદ્ધમાં નથી," જે તેમના મજબૂત નિયંત્રણનો સંકેત આપે છે.

જોકે, નિષ્ણાતો ચેતવે છે કે આવનારી ચૂંટણીઓ અને હમાસ દ્વારા નિઃશસ્ત્રીકરણ અંગે પગ ખેંચવામાં આવે તો, નેતન્યાહૂને ફરીથી ગાઝામાં લશ્કરી કાર્યવાહી શરૂ કરવા માટે તેમના જમણેરી ગઠબંધન દ્વારા દબાણ થઈ શકે છે, જેનાથી આ શાંતિ સોદો નિષ્ફળ જઈ શકે છે.