હવે ડિજિટલ વિજળી યુગઃ પેપર બિલ થશે અલવિદા
વિજળી કંપનીઓ દ્વારા બિલ આપવાની વ્યવસ્થા સમાપ્ત થશે? રાજસ્થાન-દિલ્હી સહિત ૧૮ રાજ્યો તૈયાર ગ્રાહક ખુદ જોઈને વિજળીનું બિલ ચૂકવશેઃ હાલ દેશમાં ૨૬.૫ કરોડ વિજળી ગ્રાહકોઃ ૨.૪૧ કરોડ સ્માર્ટ મીટર લાગ્યાઃ વાર્ષિક ૧૬૯૪ અબજ યુનિટનો દેશમાં છે વપરાશ
નવી દિલ્હી, તા.૧૬: દેશમાં હવે વીજળીના બિલ ચૂકવવાની સિસ્ટમ નાબૂદ કરવામાં આવશે. અત્યાર સુધીમાં ૧૮ રાજ્યો આને લાગુ કરવા સંમત થયા છે. જ્યારે કેટલીક જગ્યાએ સ્માર્ટ મીટરની મદદથી આંશિક રીતે લાગુ કરવામાં આવ્યું છે, તો અન્યમાં તે તબક્કાવાર રીતે લાગુ કરવામાં આવ્યું છે. હવે, આ રાજ્યોમાં, બિલોને તબક્કાવાર રીતે સંપૂર્ણપણે ડિજિટાઇઝ કરવામાં આવશે. આ એક OTP-જનરેટેડ બિલ હશે, જે ગ્રાહકો ગમે ત્યારે જોઈ શકશે. સમયસર બિલ જોવાની અને ચૂકવવાની જવાબદારી ગ્રાહકની રહેશે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, કેન્દ્રીય એજન્સી, નેશનલ ઈ-ગવર્નન્સ સર્વિસીસ, રાજ્યોમાં મેન્યુઅલ વીજળી બિલોને નાબૂદ કરવા અને તેમને ડિજિટલ બનાવવા માટે કામ કરી રહી છે. વીજળી બિલ તેના ડિજિટલ સ્પેસ નેટવર્ક પર ડિજિટલ ફોર્મેટમાં સંગ્રહિત કરવામાં આવશે.
રાજસ્થાન, મધ્યપ્રદેશ, છત્તીસગઢ, મિઝોરમ, આસામ અને કર્ણાટક નવી સિસ્ટમ માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે. ઝારખંડે ગયા અઠવાડિયે નોડલ ઓફિસરની નિમણૂક કરી હતી. જોકે, ગુજરાત અને ઉત્તરપ્રદેશ હજુ તૈયાર નથી.
એ નોંધનીય છે કે દેશભરમાં વીજળી બિલને સરળ બનાવવાની માંગણીઓ વારંવાર ઉઠાવવામાં આવી છે. હાલમાં, બિલની ગણતરી વિવિધ ફરજો, કર અને જ્ઘ્ખ્ સહિત અન્ય બોજોના આધારે કરવામાં આવે છે. આને કારણે, બિલ સમજવું મુશ્કેલ છે. આ અંગે પણ રાહત આપી શકાય છે.
નવી સિસ્ટમમાં વીજળીના બિલ ડિજિટલ ફોર્મેટમાં હશે. ગ્રાહકો કોઈપણ સમયે OTP જનરેટ કરીને તેમને જોઈ શકે છે. એકવાર બિલ જનરેટ થઈ જાય, પછી ગ્રાહકોએ તેને ચોક્કસ સમયગાળામાં સબમિટ કરવાની જરૂર પડશે. આ બિલ રીઅલ-ટાઇમમાં સંગ્રહિત કરવામાં આવશે, જે ચકાસણી સિસ્ટમમાં સંપૂર્ણ ઉપયોગ માટે પરવાનગી આપે છે. આનો અર્થ એ છે કે જ્યાં પણ સરનામાંના પુરાવા અથવા અન્ય દસ્તાવેજો તરીકે વીજળીના બિલની જરૂર હોય, ત્યાં ડિજિટલ બિલની એક નિﾍતિ શેરિંગ લિંક પ્રદાન કરવામાં આવશે. આ વીજળી બિલ ચકાસણી અને સરનામાંના પુરાવા દસ્તાવેજ તરીકે તેનો ઉપયોગ મેન્યુઅલમાંથી ડિજિટલ ફોર્મેટમાં રૂપાંતરિત કરવાની મંજૂરી આપશે. આ કાનૂની અધિકળતતા પણ પ્રદાન કરશે.
હાલમાં, રાજસ્થાન સહિત કેટલાક રાજ્યોમાં સ્માર્ટ મીટર ઇન્સ્ટોલ કરવામાં આવ્યા છે, જ્યાં વીજળીના બિલ ડિલિવર થવાને બદલે મોબાઇલ એપ્લિકેશન્સ પર જોઈ શકાય છે. નોંધનીય છે કે, સ્માર્ટ મીટર એપ્લિકેશન દ્વારા જનરેટ થયેલા બિલ પણ નવી સિસ્ટમમાં એક સામાન્ય પ્લેટફોર્મ પર મૂકવામાં આવશે. મધ્યપ્રદેશ સહિત કેટલાક રાજ્યોના પસંદગીના વિસ્તારોમાં, વીજળી બિલ ડિલિવરી વ્યવહારીક રીતે બંધ થઈ ગઈ છે. કેન્દ્રીય વીજળી અધિનિયમ ૨૦૨૦ માં સુધારા હેઠળ, વીજળી બિલની મેન્યુઅલ ડિલિવરી હવે ફરજિયાત નથી.
સંકલિત વીજળી બિલ ડેટા પણ સંશોધન માટે આધાર તરીકે સેવા આપી શકે છે. વધુમાં, સંકલિત ડેટા ફરિયાદના નિરાકરણને સરળ બનાવશે. જ્યારે દરેક ફરિયાદ બિલથી બિલમાં અલગ પડે છે, ત્યારે પેટર્ન અને ખામીઓને સમજવામાં સરળતા રહેશે.
ગ્રાહકો તેમના બિલ રૂબરૂ ચૂકવશેઃ
૧. દૂરના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં જ્યાં નેટવર્ક નથી ત્યાં શું થશે? જવાબઃ ડિજિટલ ફોર્મેટમાં વીજળીના બિલ સામાન્ય નેટવર્ક પર ઉપલબ્ધ થશે. જો અન્ય વિસ્તારોમાં નેટવર્ક સમસ્યાઓ હશે, તો વર્તમાન સિસ્ટમ ચાલુ રહેશે. ભવિષ્યમાં તેનો ઉકેલ શોધવામાં આવશે.
૨. કોઈ વ્યક્તિ મેન્યુઅલ બિલ કેવી રીતે મેળવશે? જવાબઃ ડિજિટલ ફોર્મેટ પ્રિન્ટ કરી શકાય છે. ચકાસણી સામાન્ય નેટવર્ક પર કરવામાં આવશે.
૩. આ સિસ્ટમ કયારે લાગુ કરવામાં આવશે, અને તેના ફાયદા શું છે? જવાબઃ તે તબક્કાવાર લાગુ કરવામાં આવશે. આમાં ઘણો સમય લાગશે. તેનો મુખ્ય ફાયદો પેપરલેસ કામ અને ઓનલાઈન ચકાસણી હશે. આનાથી માનવશક્તિની અછતની સમસ્યા દૂર થશે.
મુખ્ય રાજ્યોમાં વીજળીની સ્થિતિ
રાજ્ય ગ્રાહકોનો વાર્ષિક મહેસૂલ (ટેરિફ)
મધ્યપ્રદેશ ૧.૩૯ કરોડ ૫૨.૦૦
રાજસ્થાન ૧.૩૫ કરોડ ૭૩.૧૪
છત્તીસગઢ ૬૫.૦ લાખ ૨૫.૬૩
દિલ્હી ૬૮.૭ લાખ ૧.૫૦
ઉત્તરપ્રદેશ ૧.૫૨ કરોડ ૭૫.૩૫ (આંકડા કરોડોમાં) (રર.૪)
(5:51 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
