રાજસ્થાનની પહેલી "અબુ સૌનફ કોમ્યુનિટી જીન બેંક" વિશ્વ ખાદ્ય દિવસ નિમિત્તે સિરોહી જિલ્લાના કચોલી ગામમાં શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ પહેલ બાયોટેક ફાર્મર હબ પ્રોજેક્ટ હેઠળ સ્થાપિત કરવામાં આવી હતી.

  તેનો હેતુ સ્થાનિક ખેડૂતોની નવીનતા ક્ષમતાને વધારવા અને ટકાઉ ખેતીને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે. વૈજ્ઞાનિકો, સંશોધકો અને આદિવાસી ખેડૂતોએ આ કાર્યક્રમમાં ભાગ લીધો હતો. તેનો અમલ દક્ષિણ એશિયા બાયોટેકનોલોજી સેન્ટર, જોધપુર અને પાલી અને જેસલમેરમાં CAZRI પ્રાદેશિક સંશોધન સ્ટેશનો દ્વારા સંયુક્ત રીતે બાયોટેકનોલોજી વિભાગના સમર્થનથી કરવામાં આવ્યો હતો.

  સમારંભમાં 20 થી વધુ નાના અને સીમાંત ખેડૂતો, આદિવાસી મહિલાઓ અને પશુપાલકોને તેમના યોગદાન બદલ સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. ખેડૂત ઇશાક અલીને તેમના 40 વર્ષની મહેનત અને ઉત્કૃષ્ટ યોગદાન માટે ખાસ ઓળખ આપવામાં આવી હતી.

તેમણે મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓમાં "અબુ સૌનફ 440" વિવિધતા વિકસાવી હતી, જે તાજેતરમાં છોડની જાતોના રક્ષણ અને ખેડૂત અધિકાર સત્તામંડળ હેઠળ નોંધાયેલી છે. આ રાજસ્થાનની પહેલી ખેડૂત-વિકસિત વરિયાળીની વિવિધતા છે અને તેને રાજ્યનું કૃષિ પ્રતિક માનવામાં આવી રહી છે.

અબુ ફેનલ કોમ્યુનિટી જીન બેંકમાં ૧૫૦ થી વધુ અનોખી વરિયાળીના જર્મપ્લાઝમ જાતો સાચવવામાં આવી છે. આ જાતો રાજસ્થાનની કૃષિ વિવિધતા અને ખેડૂતોની નવીન ક્ષમતાઓનું પ્રતીક છે. આ પહેલ ફક્ત સ્થાનિક મસાલા પાકોના આનુવંશિક વારસાને જ સાચવશે નહીં પરંતુ ભવિષ્યમાં ખેડૂતો માટે નવી આર્થિક તકો પણ ખોલશે.

આ પહેલને ખેડૂતોની કૃષિ નવીનતા ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવા અને રાજસ્થાનમાં સ્થાનિક આનુવંશિક સંસાધનોને સાચવવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવે છે.

SABC જોધપુરના ડૉ. ભગીરથ ચૌધરીએ પ્રોજેક્ટની સિદ્ધિઓ પર પ્રકાશ પાડ્યો. આમાં અબુ ફેનલ કોમ્યુનિટી જીન બેંકની સ્થાપના, અબુ ફેનલ-૪૪૦ ની નોંધણી, દાડમમાં ફળને નુકસાન પહોંચાડતી જીવાતોના સંચાલન માટે એક મોડેલ બગીચાની સ્થાપના અને સિરોહી બકરીઓનું વિતરણ શામેલ છે.