પટના (બિહાર) : બિહારના રાજકારણમાં મહિલાઓનો દબદબો સતત વધી રહ્યો છે, અને આ વખતે ચૂંટણી મેદાનમાં રાજકીય પરિવારોની 'દીકરીઓ' અને 'પુત્રવધૂઓ' પોતાની આગવી ઓળખ ઊભી કરવા માટે આગળ આવી રહી છે. તેઓ હવે માત્ર કોઈની પુત્રી કે પુત્રવધૂ નથી, પરંતુ રાજકારણના કેન્દ્રમાં એક નવી શક્તિ તરીકે ઉભરી રહી છે.

વારસાગત રાજકારણની નવી મશાલ:
૨૦૨૦ ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ચૂંટાયેલી ૨૬ મહિલા ધારાસભ્યોમાંથી ૧૬ મહિલાઓના સીધા રાજકીય સંબંધો હતા. ૨૦૨૫ ની ચૂંટણીમાં પણ આ જ ટ્રેન્ડ જોવા મળી રહ્યો છે, જ્યાં ઘણી મહિલાઓ પોતાના પિતા, પતિ કે સસરાના રાજકીય વારસાને આગળ ધપાવી રહી છે.

મેદાનમાં ઉતરેલી મુખ્ય મહિલાઓ:

નામ    સંબંધ    રાજકીય ક્ષેત્ર

શ્રેયસી સિંહ (ભાજપ)    દિગ્વિજય સિંહ (અનુભવી નેતા) ની પુત્રી.    જમુઈથી જીત મેળવી. આંતરરાષ્ટ્રીય શૂટર.

નીતુ કુમારી    આદિત્ય સિંહ (ભૂતપૂર્વ મંત્રી) ની પુત્રવધૂ.    હિસુઆ મતવિસ્તારમાંથી રાજકીય સફર ચાલુ.

શીલા કુમારી (JDU)    ધનિક લાલ મંડલ (ભૂતપૂર્વ રાજ્યપાલ) ની પુત્રવધૂ.    ફૂલપારસના ધારાસભ્ય અને નીતિશ સરકારમાં મંત્રી.

કોમલ સિંહ (JDU)    વીણા દેવી (સાંસદ) અને દિનેશ પ્રસાદ સિંહ (ધારાસભ્ય) ની પુત્રી.    મુઝફ્ફરપુરની ગાયઘાટ બેઠક પરથી ઉમેદવાર.

શિવાની શુક્લા (RJD)    મુન્ના શુક્લા અને અન્નુ શુક્લા (ભૂતપૂર્વ ધારાસભ્યો) ની પુત્રી.    લાલગંજ બેઠક પરથી RJD ઉમેદવાર.

રમા નિષાદ (ભાજપ)    કેપ્ટન જય નારાયણ પ્રસાદ નિષાદ (ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય મંત્રી) ની પુત્રવધૂ.    મુઝફ્ફરપુર લોકસભા મતવિસ્તારમાંથી ઉમેદવાર.

હવે માત્ર 'રબર સ્ટેમ્પ' નહીં:
બિહારના રાજકારણનું આ એક રસપ્રદ પાસું છે કે લગભગ ૫૭% મહિલા પ્રતિનિધિઓ હજુ પણ રાજકીય પરિવારોમાંથી આવે છે, જે દર્શાવે છે કે પ્રવેશ હજી પણ વારસા પર આધારિત છે. જોકે, આ મહિલાઓ હવે માત્ર ઘરના નામનો ઉપયોગ કરવાને બદલે ચૂંટણી વ્યવસ્થાપન, વ્યૂહરચના અને જનસંપર્કમાં સક્રિય ભૂમિકા ભજવીને પોતાને અલગ સાબિત કરી રહી છે.

આ મહિલાઓ ૨૦૨૫ ની ચૂંટણીઓમાં કૌટુંબિક રાજકારણના વારસાને જાળવી રાખવા સાથે સાથે નવી વિચારસરણી અને આધુનિક વ્યૂહરચના સાથે જૂના માળખાને બદલવાનો પડકાર પણ ઝીલી રહી છે. બિહારનું રાજકારણ હવે માત્ર પુરુષપ્રધાન રહ્યું નથી, પરંતુ આ મહિલા નેતાઓ સાથે એક નવા અધ્યાય તરફ આગળ વધી રહ્યું છે.