રેકજાવિક (આઇસલેન્ડ) : વિશ્વના એવા થોડા સ્થળોમાંનું એક, જ્યાં મચ્છર નથી, તેવા આઇસલેન્ડનો આ વિશેષ રેકોર્ડ હવે જોખમમાં છે. દેશમાં પહેલીવાર એક મચ્છર મળી આવ્યો છે, જેનાથી વૈજ્ઞાનિકો ચિંતામાં મુકાયા છે કે શું આ ગ્લોબલ વોર્મિંગની અસર છે.

શોધ અને પુષ્ટિ:
ગયા અઠવાડિયે, એક આઇસલેન્ડના નાગરિક બજોર્ન હજાલ્ટસનને પોતાના ઘરે એક અણધાર્યું જંતુ મળ્યું. તેમણે ફોટોગ્રાફ્સ નેશનલ સાયન્સ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના કીટશાસ્ત્રી મેથિયાસ આલ્ફ્રેડસનને મોકલ્યા.

• પદ્ધતિ: રસપ્રદ વાત એ છે કે આ મચ્છરની શોધ 'વાઇન રોપિંગ' નામની પદ્ધતિથી થઈ, જેનો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે શલભ (Moth) ને આકર્ષવા માટે થાય છે.

• જાતિની ઓળખ: નજીકની તપાસ અને વૈજ્ઞાનિક ઓળખ કીના ઉપયોગ પછી, આલ્ફ્રેડસને પુષ્ટિ કરી કે તે કુલિકેતા એન્યુલારાટા (Culiseta annulata) પ્રજાતિની માદા મચ્છર છે.

ગ્લોબલ વોર્મિંગનું જોડાણ:
આઇસલેન્ડમાં મચ્છર ન હોવાનું મુખ્ય કારણ તેના હિમ-મુક્ત સમયગાળાની અનિયમિતતા માનવામાં આવે છે. જોકે, વૈજ્ઞાનિકોનું માનવું છે કે આ ખાસ મચ્છર સંભવતઃ જહાજો અથવા શિપિંગ કન્ટેનર દ્વારા દેશમાં આવ્યો હશે.

પરંતુ, ચિંતાનું મુખ્ય કારણ ગ્લોબલ વોર્મિંગ છે:
"જોકે Culiseta annulata ઠંડા વાતાવરણમાં ટેવાયેલી પ્રજાતિ છે અને શૂન્યથી નીચેનું તાપમાન સહન કરી શકે છે, ગ્લોબલ વોર્મિંગને કારણે સર્જાતી ગરમ પરિસ્થિતિઓ મચ્છરો માટે આઇસલેન્ડમાં ટકી રહેવાનું અને પોતાને અહીં સ્થાપિત કરવાનું સરળ બનાવી શકે છે." - મેથિયાસ આલ્ફ્રેડસન, કીટશાસ્ત્રી

અભ્યાસો દર્શાવે છે કે સતત ગ્લોબલ વોર્મિંગને કારણે ઉચ્ચ ભેજ અને વરસાદ મચ્છરોના સંવર્ધન માટે અનુકૂળ વાતાવરણ બનાવી શકે છે, જેનાથી મચ્છરજન્ય રોગો એવા વિસ્તારોમાં પણ ફેલાઈ શકે છે જ્યાં અગાઉ આ કેસ ઓછા હતા.

હાલમાં, વૈજ્ઞાનિકો એ નક્કી કરવા માટે દેખરેખ રાખી રહ્યા છે કે શું આ પ્રજાતિએ આઇસલેન્ડમાં સફળતાપૂર્વક પ્રજનન વસ્તી સ્થાપિત કરી છે કે નહીં.