વોશીંગ્‍ટન તા.૧૫: જ્‍યારે ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પે ૅઅમેરિકાને ફરીથી મહાન બનાવોૅ સૂત્ર આપ્‍યું હતું, ત્‍યારે લાખો અમેરિકનો અને વિશ્વભરના લોકો નવી આર્થિક ક્રાંતિની આશા રાખતા હતા. પરંતુ તેનાથી વિપરીત થયું છે. યુએસ અર્થતંત્ર વધતા જતા બોજનો સામનો કરી રહ્યું છે જે વિશ્વના સૌથી શક્‍તિશાળી દેશના ભવિષ્‍ય પર શંકા પેદા કરી રહ્યું છે. અમે દેશના કુલ દેવા વિશે વાત કરી રહ્યા છીએ, જે હવે ચિતાજનક સ્‍તરે પહોંચી ગયું છે.

અમેરિકાના કુલ દેવાનું પ્રમાણ હવે ૧૦૫.૨ ટ્રિલિયન ડોલર સુધી પહોંચી ગયું છે. સરળ શબ્‍દોમાં કહીએ તો, આ દેવું અમેરિકાના કુલ કુલ ઘરેલુ ઉત્‍પાદન (GDP) કરતાં લગભગ ૩.૫ ગણું છે. આ કોઈપણ અર્થતંત્ર માટે ખતરનાક સંકેત છે.

યુએસ ફેડરલ સરકારનું દેવું સતત વધી રહ્યું છે. પરિણામે, દર વર્ષે અબજો ડોલર વ્‍યાજમાં ખોવાઈ રહ્યા છે. આ વિશાળ દેવાની દિવાલ ફક્‍ત ફેડરલ સરકારની જવાબદારી નથી, પરંતુ તેમાં સામાન્‍ય નાગરિકોની જવાબદારીઓ પણ શામેલ છે. ફેડરલ સરકારનું કુલ દેવું ડોલર૩૮.૨ ટ્રિલિયન છે, જે દર વર્ષે નવા રેકોર્ડ બનાવે છે. વધુમાં, આમાં વ્‍યક્‍તિગત દેવું (ડોલર૨૬.૪ ટ્રિલિયન), મોર્ટગેજ દેવું (ડોલર૨૧.૩ ટ્રિલિયન) અને વિદ્યાર્થી શિક્ષણ દેવું (ડોલર૧.૮ ટ્રિલિયન)નો સમાવેશ થાય છે.

યુએસ ફેડરલ સરકારનું દેવું જંગલી ઘોડાની જેમ સતત વધી રહ્યું છે. આ દેવાના આંકડા પર એક નજર નાખવાથી પરિસ્‍થિતિ કેટલી ગંભીર છે તે સમજવામાં મદદ મળશે.

ઓક્‍ટોબર ૨૦૦૫ સુધીમાં, તે લગભગ બમણું ડોલર ૮ ટ્રિલિયન થઈ ગયું.

આગામી દસ વર્ષોમાં, ઓક્‍ટોબર ૨૦૧૫ સુધીમાં, આ આંકડો ડોલર૧૮.૧ ટ્રિલિયન સુધી પહોંચી ગયો હતો.

૨૦૨૫ માં, તે ઝડપથી વધીને ડોલર૩૮.૨ ટ્રિલિયન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે.

એવો અંદાજ છે કે ૨૦૨૮ સુધીમાં, ફેડરલ સરકારનું દેવું ઼૫૦ ટ્રિલિયન સુધી પહોંચી જશે.

અર્થશાષાીઓ માને છે કે આ વૃદ્ધિ રોકી શકાતી નથી. સૌથી મોટી ચિંતા એ છે કે આ મોટા દેવા પર વ્‍યાજ ચૂકવવા માટે દર વર્ષે અબજો ડોલર ખર્ચવામાં આવી રહ્યા છે. અમેરિકા દરરોજ અબજો ડોલર ફક્‍ત વ્‍યાજમાં ચૂકવી રહ્યું છે. કલ્‍પના કરો કે જો આ પૈસા વ્‍યાજ ચૂકવવાને બદલે રસ્‍તાના બાંધકામ, શિક્ષણ સુધારણા, આરોગ્‍યસંભાળ અથવા નવી ટેકનોલોજીમાં રોકાણ કરવામાં આવે તો અમેરિકા કેટલું અલગ હોત.