છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય કેનેડામાં બદલાયો વધુ એક નિયમ 8:11 PM
તા. ૧૫ ડિસેમ્બર ર૦ર૪ વિક્રમ સંવત ર૦૮૧ માગશર સુદ – ૧૫ રવિવાર
બિહારની થપાટ બાદ ઈન્ડીયા ગઠબંધન હાલકડોલક
ચૂંટણીની સૌથી મોટી અસર આ ગઠબંધન ઉપરઃ વિભાજન નક્કીઃ ભાવિ પણ અધ્ધરતાલ : વિપક્ષી ગઠબંધનના વિવિધ પક્ષો અલગ-અલગ ‘ડમરૂ' વગાડવા લાગ્યાઃ સપા-ઝારખંડ મુકિત મોરચો-આપ-કોંગ્રેસથી નારાજઃ ગઠબંધન તુટશે એ નક્કી
નવી દિલ્હી, તા.૨૧: બિહાર ચૂંટણીમાં મળેલી હારની સૌથી મોટી અસર INDIA ગઠબંધન પર પડી રહી હોય તેવું લાગે છે. એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે ગઠબંધનમાં આંતરિક વિભાજન થઈ શકે છે. કેટલાક પક્ષો તેમના અલગ થવાની જાહેરાત પણ કરી શકે છે. જોકે, આ અંગે સત્તાવાર રીતે કંઈ કહેવામાં આવ્યું નથી, પરંતુ ઘણા પક્ષો ખુલ્લેઆમ પ્રશ્નો ઉઠાવી રહ્યા છે. બિહારમાં, મહાગઠબંધન ફક્ત ૩૫ બેઠકો પર ઘટી ગયું હતું, જ્યારે INDIA ગઠબંધનનું નેતળત્વ કરતી કોંગ્રેસ ફક્ત છ બેઠકો સુધી મર્યાદિત રહી હતી. પાર્ટીએ કુલ ૬૧ બેઠકો પર ચૂંટણી લડી હતી.
તળણમૂલ કોંગ્રેસ ગઠબંધનના નેતળત્વ માટે કોંગ્રેસને સતત પડકાર આપી રહી છે. તળણમૂલ કોંગ્રેસ, સમાજવાદી પાર્ટી, શિવસેના અને આમ આદમી પાર્ટીએ સાથે મળીને ઘણી વખત સંસદમાં સ્થાનિક મુદ્દાઓને પ્રાથમિકતા આપી છે. આનાથી લોકસભામાં ૯૯ સાંસદો હોવા છતાં ગઠબંધનમાં કોંગ્રેસનું વર્ચસ્વ પણ ઘટયું છે.
રણનીતિકારો માને છે કે INDIA ગઠબંધનના ઘટક પક્ષોને બેઠક વહેંચણી અંગે પરસ્પર સમજૂતી કરવાની જરૂર પડશે. આમ કરવામાં નિષ્ફળતા ૨૦૨૬ ની વિધાનસભા ચૂંટણીઓને અસર કરશે. કારણ કે કોંગ્રેસ તમિલનાડુ, કેરળ, આસામ અને પુડુચેરીમાં અન્ય પક્ષો સાથે ગઠબંધનમાં ચૂંટણી લડે છે.
૨૦૨૭ માં, કોંગ્રેસને હિમાચલ પ્રદેશ, ઉત્તરાખંડ, ગોવા અને ગુજરાતમાં ભાજપ સાથે સીધી સ્પર્ધાનો સામનો કરવો પડશે. જો કે, આ ચૂંટણીઓમાં સારું પ્રદર્શન કરવા માટે, પાર્ટીએ ગઠબંધન રાજ્યોમાં પોતાને સાબિત કરવું પડશે. જો પાર્ટી આ ચૂંટણીઓમાં સારું પ્રદર્શન કરે છે, તો તે એવા રાજ્યોમાં ભાજપને હરાવી શકે છે જ્યાં સીધી સ્પર્ધા છે.
એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે INDIA ગઠબંધન માટે સૌથી મોટો અને સીધો પડકાર સમાજવાદી પાર્ટી તરફથી આવી રહ્યો છે. CNN News૧૮ સાથે વાત કરતા, વરિષ્ઠ સપા નેતા રવિદાસ મેહરોત્રાએ કહ્યું કે અખિલેશ યાદવને INDIA ગઠબંધનનો નેતા બનાવવો જોઈએ, કારણ કે બિહાર વિધાનસભા ચૂંટણીમાં, તમામ વિપક્ષી પક્ષોએ જોયું કે તેઓ ગઠબંધન માટે કેવી રીતે બલિદાન આપે છે.
તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે ચૂંટણી ન લડવા છતાં, યાદવે ૨૬ મોટી રેલીઓને સંબોધિત કરી. તેમણે મૈત્રીપૂર્ણ સ્પર્ધાઓ પર કોંગ્રેસ અને RJD વચ્ચેના અંતરની ટીકા કરી, કારણ કે બંનેએ ૧૩ બેઠકો પર એકસાથે ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા હતા. તેમણે કહ્યું કે કોંગ્રેસે RJD ને ટેકો આપવો જોઈતો હતો. તેમણે કહ્યું કે પાર્ટી ૨૦૨૭ માં ભાજપને હરાવવા સક્ષમ છે.
ભારત ગઠબંધનમાં તિરાડની શરૂઆત ઝારખંડ મુક્તિ મોરચાના બિહાર ચૂંટણીમાંથી ખસી જવાથી થઈ શકે છે. ઓક્ટોબરમાં, જેએમએમએ રાજકીય ષડયંત્રનો ઉલ્લેખ કરીને ચૂંટણી ન લડવાનો નિર્ણય લીધો. જેએમએમના વરિષ્ઠ નેતા સુદિબ્ય કુમારે પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે તેમનો પક્ષ ઝારખંડમાં કોંગ્રેસ અને આરજેડી સાથેના તેના જોડાણની સમીક્ષા કરશે અને આ અપમાનનો જવાબ આપશે.
ઝારખંડના પ્રવાસન મંત્રી કુમારે કહ્યું, રાજકીય ષડયંત્રના ભાગ રૂપે જેએમએમને ચૂંટણી લડવાની તકથી વંચિત રાખવા માટે આરજેડી અને કોંગ્રેસ જવાબદાર છે. જેએમએમ સખત પ્રતિક્રિયા આપશે અને આરજેડી અને કોંગ્રેસ સાથેના તેના જોડાણની સમીક્ષા કરશે.
કુમારે કહ્યું, ૨૦૨૦ ની બિહાર વિધાનસભા ચૂંટણીમાં, આરજેડી અને કોંગ્રેસે જેએમએમને ત્રણ બેઠકોનું વચન આપ્યું હતું, પરંતુ બાદમાં તેઓએ અમને દગો આપ્યો અને બેઠકો એકબીજામાં વહેંચી દીધી. ગયા વર્ષે ઝારખંડની ચૂંટણીમાં, થ્પ્પ્ એ કોંગ્રેસ, RJD અને ડાબેરી પક્ષો માટે માનનીય સંખ્યામાં બેઠકો છોડી હતી, પરંતુ ૨૦૨૫ ની બિહારની ચૂંટણીમાં પાર્ટીને ફરીથી અપમાનનો સામનો કરવો પડ્યો.
તેમણે કહ્યું કે બિહારમાં મહાગઠબંધન ના મુખ્ય પક્ષો દ્વારા રચવામાં આવેલા રાજકીય ષડયંત્રૅ થી લોકોની લાગણીઓને ઠેસ પહોંચી છે. કુમારે દાવો કર્યો હતો કે, JMM એક મુખ્ય શક્તિ છે અને દેશના આદિવાસીઓનો મજબૂત અવાજ છે. આ વિશ્વાસઘાત ભૂલાશે નહીં. તેમણે કહ્યું કે કોંગ્રેસે બિહારમાં JMM ના હિત માટે લડવું જોઈતું હતું, પરંતુ તે થયું નહીં.
જુલાઈમાં, બિહાર ચૂંટણીની તારીખો જાહેર થાય તે પહેલાં જ, આમ આદમી પાર્ટીએ એકલા ચૂંટણી લડવાનો પોતાનો ઈરાદો જાહેર કર્યો હતો. એક પત્રકાર પરિષદ દરમિયાન, AAP ના રાષ્ટ્રીય સંયોજક અરવિંદ કેજરીવાલે કહ્યું હતું કે, AAP બિહારની ચૂંટણી એકલા લડશે. ઇન્ડિયા બ્લોક ફક્ત લોકસભાની ચૂંટણી માટે હતો. હવે કોંગ્રેસ સાથે કોઈ જોડાણ નહીં હોય. જો જોડાણ હોત, તો કોંગ્રેસ વિશ્વધાર પેટાચૂંટણી કેમ લડી રહી છે? તેઓ અમને હરાવવા આવ્યા છે. ભાજપે કોંગ્રેસને અમને હરાવવા અને અમારા મતો કાપવા માટે મોકલી છે.
અગાઉ, AAP એ પણ દિલ્હીની ચૂંટણી એકલા લડવાનો નિર્ણય લીધો હતો. જોકે, તે ચૂંટણીમાં તેનો પરાજય થયો અને બિહારમાં એક પણ બેઠક જીતી શકયો નહીં.
કોંગ્રેસે આ વખતે કુલ ૬૧ બેઠકો પર ચૂંટણી લડી, જે ૨૦૨૦ કરતા પાંચ ઓછી હતી. પાછલી ચૂંટણીમાં, તેને ફક્ત ૧૯ બેઠકો મળી હતી, અને મહાગઠબંધનની હાર માટે તેનો નબળો સફળતા દર જવાબદાર હતો.
પીટીઆઈ અનુસાર, ભૂતપૂર્વ કોંગ્રેસ પ્રમુખ રાહુલ ગાંધીની મતદાર અધિકાર યાત્રા દ્વારા ઉભી થયેલી ગતિ છતાં, કોંગ્રેસમાં અસંતોષ યથાવત છે. ઘણા રાજ્ય નેતાઓએ ટિકિટ વિતરણના માપદંડો પર પ્રશ્ન ઉઠાવ્યા છે, કારણ કે ગયા વખતે ભારે હારનો સામનો કરનારા ઉમેદવારોને બીજી તક આપવામાં આવી હતી, જ્યારે વધુ સારા પ્રદર્શન કરનારા ઉમેદવારોને અવગણવામાં આવ્યા હતા.
એજન્સી અનુસાર, પપ્પુ યાદવના વધતા રાજકીય કદને કારણે પણ કોંગ્રેસમાં અસંતોષ ફેલાયો છે. પૂર્ણિયાના સ્વતંત્ર સાંસદ અને કોંગ્રેસના રાજ્યસભા સભ્ય રણજીત રંજનના પતિ પપ્પુ યાદવના નજીકના ઘણા નેતાઓને ટિકિટ આપવામાં આવી છે, જેના કારણે વળદ્ધ નેતાઓમાં નારાજગી છે.
પીટીઆઈ અનુસાર, બિહારમાં એનડીએના પ્રચંડ વિજય બાદ, ઉત્તર પ્રદેશમાં ૨૦૨૭ ની વિધાનસભા ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને, વિરોધ પક્ષોના જૂથ ઇન્ડિયા એલાયન્સના ભવિષ્ય વિશે અટકળો શરૂ થઈ ગઈ છે. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કોંગ્રેસને મુસ્લિમ લીગ અને માઓવાદી ગણાવીને એક નવી ચર્ચા જગાવી છે કે કોંગ્રેસમાં વિભાજન ટૂંક સમયમાં જોવા મળશે.
નિષ્ણાતો માને છે કે આનાથી ઉત્તર પ્રદેશમાં ચર્ચા શરૂ થશે, અને તે ભવિષ્ય માટે આશા શોધતા શાસક અને વિપક્ષી પક્ષના નેતાઓ બંને માટે એક નવો માપદંડ પૂરો પાડશે. મંથન શરૂ થઈ ગયું છે. ૨૦૨૪ ની લોકસભા ચૂંટણી માટે ઉત્તર પ્રદેશમાં સમાજવાદી પાર્ટી સાથેના જોડાણથી થોડી પુનરુત્થાન મેળવનારી કોંગ્રેસ ૨૦૨૭ ના મહાગઠબંધન વિશેના પ્રશ્નોના સીધા જવાબો આપવાનું ટાળી રહી છે.
એ પણ એક હકીકત છે કે ૨૦૧૭ ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં નબળા પરિણામો પછી, કોંગ્રેસ અને સમાજવાદી પાર્ટી વચ્ચેના સંબંધો તૂટી ગયા, અને બંને પુત્રો (રાહુલ અને અખિલેશ) અલગ થઈ ગયા.
૨૦૨૪ની લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો પછી, ઉત્તર પ્રદેશમાં સમાજવાદી પાર્ટી અને કોંગ્રેસની એકતાએ ૨૦૨૭ની વિધાનસભા ચૂંટણી માટે શકયતાઓ માટે નવા મેદાન ખોલ્યા છે. ત્યારથી રાજકીય પંડિતો ૨૦૨૭માં રાજ્યમાં વિપક્ષના ભવિષ્ય માટે આશાસ્પદ સંભાવનાઓ જોવા લાગ્યા છે.
જોકે, સપાના મુખ્ય રાષ્ટ્રીય પ્રવક્તા અને ઉત્તર પ્રદેશ સરકારમાં ભૂતપૂર્વ મંત્રી રાજેન્દ્ર ચૌધરીએ પીટીઆઈ-ભાષાને જણાવ્યું હતું કે, આઘાત જેવી કોઈ વાત નથી; અમે પરિણામોની સમીક્ષા કરીશું કે કારણો શું છે. ચૌધરીએ દાવો કર્યો હતો કે ગઠબંધનને અસર થશે નહીં; ગઠબંધન મજબૂત રહેશે.
હિન્દુસ્તાન ટાઈમ્સ સાથેની વાતચીતમાં, એક વિપક્ષી નેતાએ બિહારના સીમાંચલ ક્ષેત્રમાં AIMIM ને પાંચ બેઠકો જીતવા તરફ ઈશારો કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું, આ દર્શાવે છે કે મુસ્લિમ મતદારોનો એક વર્ગ ઈન્ડિયા બ્લોકની બહાર ચૂંટણી વિકલ્પ તરીકે જોઈ રહ્યો છે.
અખબાર સાથે વાત કરતા, એક કોંગ્રેસના નેતાએ સ્વીકાર્યું કે બિહારના પરિણામો પાર્ટીની સીટ-વહેંચણીની સંભાવનાને અસર કરશે. તેમણે કહ્યું, અમે બિહારમાં ૬૧ બેઠકો માટે સખત મહેનત કરી હતી, પરંતુ અમારા પ્રદર્શનથી અમને ઉત્તર પ્રદેશ કે અન્ય હિન્દી પટ્ટાના રાજ્યોમાં વધુ બેઠકો જીતવામાં મદદ મળશે નહીં. (રર.૫)
(11:11 AM IST)
