હરિદ્વાર (ઉત્તરાખંડ): ઉત્તરાખંડના હરિદ્વારમાં ૨૦૨૭ના અર્ધ કુંભ મેળાની તારીખો પર લાંબા સમયથી ચાલી રહેલી મૂંઝવણનો આખરે અંત આવ્યો છે. મુખ્યમંત્રી પુષ્કર સિંહ ધામીએ હરિદ્વાર ડેમ કોઠી ખાતે ૧૩ અખાડાના પ્રતિનિધિઓ સાથે બેઠક યોજીને આ ભવ્ય ધાર્મિક કાર્યક્રમની તારીખો પર સર્વસંમતિ સાધી છે. આ મેળો ૧૪ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૭ના રોજ શરૂ થશે અને ૨૦ એપ્રિલ, ૨૦૨૭ના રોજ પૂર્ણ થશે, જે કુલ ૯૭ દિવસ સુધી ચાલશે.
આ વખતનો અર્ધ કુંભ એક ઐતિહાસિક વિશેષતા ધરાવે છે: પહેલીવાર, આ ૯૭-દિવસીય કાર્યક્રમમાં ચાર શાહી અમૃત સ્નાન સહિત કુલ ૧૦ મુખ્ય સ્નાન ઉત્સવોનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે.
મુખ્ય સ્નાન ઉત્સવો અને વ્યવસ્થાપન: મેળા વહીવટીતંત્રના જણાવ્યા અનુસાર, ભીડ વ્યવસ્થાપન, ગંગા ઘાટની ક્ષમતા અને માર્ગોને ધ્યાનમાં રાખીને તમામ ૧૦ સ્નાન ઉત્સવો માટે વિશેષ તૈયારીઓ કરવામાં આવશે. ભક્તોની સુવિધા માટે નવા કામચલાઉ માર્ગો અને વિશાળ પાર્કિંગ જગ્યાઓ તૈયાર કરવા પર પણ ચર્ચા કરવામાં આવી છે. મુખ્યમંત્રી ધામીએ પોતે બેઠકમાં હાજરી આપીને સંતોનું સ્વાગત કર્યું હતું અને ખાતરી આપી હતી કે આ મેળો કુંભ મેળાની જેમ જ દિવ્ય અને ભવ્ય રીતે યોજાશે.
અખાડાઓની ભૂમિકા અને શાહી સ્નાનનું મહત્વ: બેઠકમાં ૧૩ અખાડાઓના બે-બે સચિવો અથવા પ્રતિનિધિઓએ ભાગ લીધો હતો અને તેઓ મેળાની વ્યવસ્થા, સ્નાન તારીખો અને કાર્યક્રમના સ્વરૂપ પર સંપૂર્ણપણે સહમત થયા હતા.
શાહી અમૃત સ્નાન એ અર્ધ કુંભ અથવા કુંભ દરમિયાન સંતો અને ઋષિઓના સન્માન માટે યોજાતી એક વિશેષ વિધિ છે. આ પરંપરા ૧૪મી અને ૧૬મી સદીની વચ્ચે શરૂ થઈ હતી, જ્યારે મુઘલ શાસન દરમિયાન ધર્મની રક્ષા માટે સાધુ-મહંતોએ અખાડાઓના રૂપમાં એકતા સાધી હતી. તે સમયથી, આ ઋષિઓ અને સંતોને મહત્વપૂર્ણ તારીખોએ ગંગામાં પ્રથમ ડૂબકી લગાવવાનો વિશેષ અધિકાર આપીને સન્માનિત કરવામાં આવે છે. આમ, શાહી સ્નાન માત્ર ધાર્મિક વિધિ જ નહીં, પણ સંતો અને ધર્મ પ્રત્યેના આદરનું પ્રતીક પણ છે.
અધિકારીઓને આશા છે કે આ ભવ્ય ધાર્મિક આયોજનમાં લાખો શ્રદ્ધાળુઓ પવિત્ર ગંગામાં સ્નાન કરવા માટે હરિદ્વાર આવશે.