નવી દિલ્હી: કેન્દ્ર સરકારે નવા ભાડા કરાર નિયમો 2025 લાગુ કરીને શહેરી ભારતમાં લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા મકાનમાલિકો અને ભાડૂઆતો વચ્ચેના વિવાદોનો અંત લાવવાની દિશામાં એક મોટું પગલું ભર્યું છે. આ નવા નિયમો ખાસ કરીને બેંગલુરુ, મુંબઈ, હૈદરાબાદ અને પુણે જેવા મોટા શહેરોમાં ભાડૂઆતોને નોંધપાત્ર રાહત આપશે. આ કાયદો મનસ્વી ભાડા વધારા, વધુ પડતી સુરક્ષા ડિપોઝિટ અને નબળા દસ્તાવેજોને અટકાવીને, ભાડા બજારમાં વધુ વિશ્વસનીય, સ્વચ્છ અને કાયદેસર રીતે મજબૂત માળખું બનાવશે.

નવા નિયમો હેઠળ ભાડૂઆતોને સૌથી મોટી રાહત સુરક્ષા ડિપોઝિટમાં મળી છે. હવે રહેણાંક મિલકત માટે મકાનમાલિક બે મહિનાના ભાડાથી વધુની સુરક્ષા ડિપોઝિટ વસૂલી શકશે નહીં, જ્યારે વાણિજ્યિક ભાડા માટે આ મર્યાદા છ મહિનાની રહેશે. આનાથી ભાડૂઆતોએ હવે અગાઉથી ઓછી ચૂકવણી કરવી પડશે. વધુમાં, મકાનમાલિકે ભાડાના રૂમ કે ઘરનું નિરીક્ષણ કરતા પહેલા ભાડૂઆતને ઓછામાં ઓછા 24 કલાકની લેખિત સૂચના આપવી ફરજિયાત છે. જો મકાનમાલિક જરૂરી સમારકામ 30 દિવસમાં પૂર્ણ ન કરે, તો ભાડૂઆત ભાડામાંથી ખર્ચ સમાયોજિત કરી શકે છે, જે ભાડૂતોને મોટી સત્તા આપે છે.

આ કાયદો વિવાદ નિરાકરણ અને પારદર્શિતા પર પણ ભાર મૂકે છે. નવા નિયમો મુજબ, ભાડા ટ્રિબ્યુનલને ફાઇલ કર્યાની તારીખથી 60 દિવસની અંદર ભાડા વિવાદોનું નિરાકરણ લાવવું પડશે, જેમાં ખાલી કરાવવા જેવા વિવાદોનો સમાવેશ થાય છે. સૌથી મહત્ત્વનું, બળજબરીથી બહાર કાઢવા, ધાકધમકી આપવા, અથવા વીજળી/પાણીના જોડાણો કાપી નાખવા હવે કાયદા દ્વારા સજાપાત્ર ગુના ગણાશે. આ ઉપરાંત, ₹5,000 થી વધુના માસિક ભાડા માટે ડિજિટલ ચુકવણી ફરજિયાત બની છે, અને ₹50,000 થી વધુના ઊંચા મૂલ્યના ભાડા પર હવે કલમ 194-IB હેઠળ TDS લાગુ થશે, જે પારદર્શિતા વધારશે.

કેન્દ્ર સરકાર દાવો કરે છે કે આ નવા નિયમો ભાડા બજારને વેગ આપશે, ખાલી પડેલા રહેઠાણોને બજારમાં લાવશે અને એક સ્વસ્થ, વિશ્વાસ-આધારિત ભાડા ઇકોસિસ્ટમ બનાવશે. મકાનમાલિકોને પણ હવે નિયમનું પાલન કરવા માટે સ્પષ્ટ માળખું મળશે, જેનાથી કોર્ટ લડાઈઓ ઘટશે અને ભાડાની ચુકવણીમાં વધુ પારદર્શિતા આવશે. આ કાયદો ભારતમાં લાખો ભાડૂઆતોના જીવનમાં પરિવર્તન લાવવા માટે તૈયાર છે, ખાસ કરીને એવા શહેરોમાં જ્યાં ભાડૂતો લાંબા સમયથી અસ્પષ્ટ અને અસંતુલિત શરતો સાથે સંઘર્ષ કરી રહ્યા હતા.