નવી દિલ્હી: ભારતમાં માર્ગ સલામતી હવે રાષ્ટ્રીય કટોકટી બની ચૂકી છે. ૨૦૨૪ માં, ભારતીય માર્ગો પર થયેલા અકસ્માતોએ અત્યાર સુધીનો સૌથી ભયાનક રેકોર્ડ બનાવ્યો છે, જેમાં કુલ ૧૭૭,૧૭૭ લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા છે. આ આંકડો ૨૦૨૩ ના આંકડા કરતાં વધારે છે અને એક વર્ષમાં માર્ગ અકસ્માતમાં મૃત્યુનો સૌથી વધુ આંકડો છે. માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રી નીતિન ગડકરીએ લોકસભામાં લેખિત જવાબમાં આ માહિતી આપી, અને ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે માર્ગ સલામતી સુધારવા માટે કડક અને ઝડપી પગલાં લેવાની તાત્કાલિક જરૂર છે.

આ ભયાનક આંકડાઓ દર્શાવે છે કે દેશમાં દરરોજ સરેરાશ ૪૮૫ લોકો માર્ગ અકસ્માતમાં મૃત્યુ પામે છે. આ કુલ મૃત્યુના લગભગ ૩૧% (૫૪,૪૩૩ મૃત્યુ) માત્ર રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર થયા હતા. આંકડાઓની વૈશ્વિક તુલના કરીએ તો, ભારતમાં માર્ગ અકસ્માત મૃત્યુ દર પ્રતિ લાખ વસ્તી દીઠ ૧૧.૮૯ છે, જ્યારે ચીનનો દર ઘણો ઓછો એટલે કે ૪.૩ મૃત્યુ છે. જોકે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સનો દર ૧૨.૭૬ છે, ભારતમાં વસ્તીની ગીચતા અને રસ્તાઓની સ્થિતિને કારણે આ આંકડો અત્યંત ચિંતાજનક છે.

ભારતે સ્ટોકહોમ ઘોષણાપત્ર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે, જેમાં ૨૦૩૦ સુધીમાં માર્ગ અકસ્માતથી થતા મૃત્યુ અડધા (૫૦% ઘટાડો) કરવાનું વચન આપવામાં આવ્યું છે. જોકે, ગડકરી દ્વારા રજૂ કરાયેલ વર્તમાન ડેટા અને *"ભારત સ્થિતિ અહેવાલ માર્ગ સલામતી ૨૦૨૪"*ની ચેતવણી સૂચવે છે કે આગામી છ વર્ષમાં આ લક્ષ્ય હાંસલ કરવું લગભગ અશક્ય લાગે છે. આનાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે માર્ગ સલામતી માટે માત્ર નિયમો નહીં, પણ ડ્રાઇવિંગ વર્તણૂક અને ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં તાત્કાલિક અને મોટા પાયે પરિવર્તનની જરૂર છે.