રિયાધ, તા.09 : સાઉદી અરેબિયાએ 70 વર્ષથી વધુ સમયથી દારૂ પર કડક પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો, પરંતુ ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાનના નેતૃત્વ હેઠળ હવે આ નીતિ ધીમે ધીમે બદલાઈ રહી છે. રિયાધમાં એક અચિહ્નિત સ્ટોર પર શાંતિથી શ્રીમંત વિદેશી રહેવાસીઓને વ્હિસ્કી અને શેમ્પેન વેચવામાં આવી રહ્યા છે. આ સ્ટોર, જે પહેલાં ફક્ત રાજદ્વારીઓ માટે જ ખુલ્લો હતો, તે હવે મોંઘા "પ્રીમિયમ રેસીડેન્સી" પરમિટ ધરાવતા બિન-મુસ્લિમ વિદેશીઓને પણ દારૂનું વેચાણ કરી રહ્યો છે, જે સામાન્ય રીતે ઉચ્ચ શિક્ષિત અથવા શ્રીમંત વિદેશીઓને આપવામાં આવે છે.
ઊંચા ભાવ અને સરકારી સંકેતો
રિયાધના ડિપ્લોમેટિક ક્વાર્ટર (Diplomatic Quarter) માં સ્થિત આ સ્ટોર બહાર લક્ઝરી SUVs ની કતાર સામાન્ય દ્રશ્ય બની ગઈ છે. ગ્રાહકોએ જણાવ્યું કે આ સ્ટોરમાં દારૂના ભાવ અત્યંત ઊંચા છે. ઉદાહરણ તરીકે, સફેદ વાઇનની એક મધ્યમ બોટલની કિંમત લગભગ $85 (અમેરિકા કરતાં પાંચ ગણી વધારે) જોવા મળી હતી. અહીં બેવડી-કિંમત વ્યવસ્થા છે: પ્રીમિયમ રહેવાસીઓ રાજદ્વારીઓ કરતાં પણ વધુ ઊંચો ભાવ ચૂકવે છે. સ્ટોર કોણ ચલાવે છે તે સ્પષ્ટ નથી, પરંતુ ખરીદી માસિક ક્વોટા સાથે જોડાયેલી છે અને પ્રવેશ માટેની સ્માર્ટફોન એપ્લિકેશન ટેક્સ અને કસ્ટમ્સ ઓથોરિટી દ્વારા બનાવવામાં આવી છે, જે સરકારની સંડોવણીના સ્પષ્ટ સંકેતો આપે છે.
જાહેર મૌન સાથે સામાજિક પરિવર્તન
દારૂ નીતિમાં ફેરફાર અંગે સાઉદી સરકાર તરફથી કોઈ સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી નથી. આ મૌન ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાન (MBS) ની સામાજિક સુધારાઓની શૈલી સાથે સુસંગત છે, જેમણે ધાર્મિક પોલીસ, મહિલાઓ પરના ડ્રેસ કોડ અને પ્રાર્થનાના સમય દરમિયાન દુકાનો બંધ થવા જેવી જૂની પ્રથાઓને કોઈ ઔપચારિક જાહેરાત વિના ધીમે ધીમે દૂર કરી દીધી છે. સાઉદી રાજકારણના નિષ્ણાતો માને છે કે આ વલણ સરકારને "સંભવિત અસ્વીકાર્યતા" આપે છે, જેથી વિરોધના કિસ્સામાં તેઓ નીતિને થોભાવી અથવા પાછી ખેંચી શકે.
આર્થિક અને વૈશ્વિક લક્ષ્યો
આ નીતિગત પરિવર્તન પાછળ ઘણા વ્યૂહાત્મક કારણો છે:
1.    પ્રતિભાને આકર્ષિત કરવી: દેશનું કડક સામાજિક જીવન ઉચ્ચ શિક્ષિત વિદેશીઓને ત્યાં કામ કરવા આકર્ષિત કરવાના MBS ના પ્રયાસોમાં અવરોધરૂપ હતું.
2.    FIFA વર્લ્ડ કપ 2034: સાઉદી અરેબિયા 2034 માં પુરુષોના ફૂટબોલ વર્લ્ડ કપનું આયોજન કરી રહ્યું છે, અને વિદેશી મુલાકાતીઓ દારૂની ઉપલબ્ધતાની અપેક્ષા રાખશે.
3.    બિન-તેલ આવક: દારૂનું વેચાણ અને તેનાથી થતી આવક તેમજ પ્રવાસનનો વિસ્તાર કરવો, જે MBS ની આર્થિક વૈવિધ્યકરણ યોજનાનો મુખ્ય ભાગ છે. (પડોશી દુબઈ દારૂના વેચાણમાંથી મોટી કમાણી કરે છે.)
અધિકારીઓ દારૂના કાયદેસરકરણનો વિરોધ કરતા રૂઢિચુસ્ત સાઉદીઓ તરફથી દબાણ ટાળવા માટે અત્યંત સાવધાનીપૂર્વક આગળ વધી રહ્યા છે. આ કારણોસર, નવા વેચાણ વિસ્તરણને સ્થાનિક મીડિયામાં કોઈ કવરેજ મળ્યું નથી.