નવી દિલ્હી :બોગસ દાનના દાવાને લઈ CBDTની વચેટિયાઓ પર કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. જેમાં રાજકીય પક્ષ, ટ્રસ્ટને બોગસ દાનના દાવા મામલે CBDT એક્શનમાં આવ્યું છે. ખોટા દાવા સાથે ITR ફાઈલ કરવા એજન્ટનું નેટવર્ક ઝડપ્યું છે. કમિશન પર ચાલતાં વચેટિયાઓનું નેટવર્ક CBDTએ ઝડપી પાડ્યું છે. વ્યક્તિઓએ આપેલા બોગસ દાનના પુરાવા એકત્ર કરવામાં આવી રહ્યા છે. કંપનીએ કરેલાં બોગસ CSRના ગુનાહિત પુરાવા એકત્રિત કરાયા છે. હાલ રાજકીય પક્ષ અને ટ્રસ્ટ સામે ફોલોઅપ સામે CBDTનું સર્ચ ચાલી રહ્યું છે. કરદાતાઓને મોબાઈલ અને ઈમેઈલ પર જાણ કરવામાં આવી છે.

સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટ ટેક્સીસ (CBDT)એ હવે આવકવેરા પ્રણાલીમાં છેતરપિંડી કરતી પ્રવૃત્તિઓ પર મોટી કાર્યવાહી શરૂ કરી છે. ડેટા-આધારિત અભિગમનો ઉપયોગ કરીને, CBDT એ કરદાતાઓ અને મધ્યસ્થીઓને ઓળખી કાઢ્યા છે જેઓ આવકવેરા રિટર્ન ફાઇલ કરતી વખતે કપટપૂર્ણ કપાત અને મુક્તિનો દાવો કરી રહ્યા છે. રાજકીય પક્ષો અને ટ્રસ્ટોને કપટપૂર્ણ દાન આપવા અંગે ટેક્સ સ્કેનર ખાસ કરીને કડક બન્યું છે.

CBDT ની તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે કેટલાક મધ્યસ્થીઓએ દેશભરમાં એજન્ટોનું નેટવર્ક સ્થાપ્યું હતું. કમિશનના બદલામાં, આ વ્યક્તિઓએ ખોટા દાવાઓ ધરાવતા રિટર્ન ફાઇલ કર્યા હતા. સૌથી વધુ કેસ કલમ 80G અને 80GGC હેઠળ દાનના હતા. ઘણા કરદાતાઓએ તેમના કર ઘટાડ્યા હતા અને નોંધાયેલા માન્યતા પ્રાપ્ત રાજકીય પક્ષો અને ચોક્કસ ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટોને દાન બતાવીને છેતરપિંડીભર્યા રિફંડ પણ મેળવ્યા હતા.

તપાસમાં એ પણ બહાર આવ્યું કે ઘણા રાજકીય પક્ષો ફક્ત કાગળ પર જ અસ્તિત્વમાં હતા. તેઓ ન તો તેમના નોંધાયેલા સરનામાં પર કામ કરતા હતા કે ન તો કોઈ રાજકીય પ્રવૃત્તિમાં રોકાયેલા હતા. આ સંસ્થાઓનો ઉપયોગ ફંડ રૂટીંગ, હવાલા વ્યવહારો અને સરહદ પાર રેમિટન્સ માટે થતો હતો. બદલામાં, કરદાતાઓને નકલી દાનની રસીદો આપવામાં આવતી હતી, જેનો ઉપયોગ કપાતનો દાવો કરવા માટે થતો હતો.

જ્યારે CBDT એ ઇનપુટ્સના આધારે ચોક્કસ RUPP અને ટ્રસ્ટ પર ફોલો-અપ સર્ચ હાથ ધર્યું, ત્યારે તેને અસંખ્ય ગુનાહિત પુરાવા મળી આવ્યા, જેમાં વ્યક્તિઓ દ્વારા કરવામાં આવેલા છેતરપિંડીભર્યા દાન અને કંપનીઓ દ્વારા અહેવાલ કરાયેલા છેતરપિંડીભર્યા CSR ખર્ચનો સમાવેશ થાય છે. આ કાર્યવાહી બાદ, CBDT એ પ્રારંભિક તબક્કે આવા શંકાસ્પદ પેટર્ન શોધી કાઢવા માટે તેની ડેટા એનાલિટિક્સ સિસ્ટમને વધુ મજબૂત બનાવી.

આ ડેટા વિશ્લેષણ દરમિયાન, કર વિભાગે એક ચોક્કસ જોખમ પેટર્ન ઓળખી કાઢ્યું. આ પેટર્ન એવા કરદાતાઓ સાથે સંબંધિત છે જેમણે કલમ 80G અથવા 80GGC હેઠળ એવી સંસ્થાઓને દાન જાહેર કર્યું છે જેમની ઓળખ શંકાસ્પદ છે અથવા જેના માટે જરૂરી માહિતી પૂરી પાડવામાં આવી નથી. CBDT માને છે કે આવા કિસ્સાઓમાં, દાનની વાસ્તવિકતા શંકાસ્પદ છે.

આ સ્થિતિમાં, સીધી નોટિસ જારી કરવા અને દંડ લાદવાને બદલે, CBDT એ કરદાતા-મૈત્રીપૂર્ણ અભિગમ પસંદ કર્યો છે. આના ભાગ રૂપે, 'NUDGE' ઝુંબેશ શરૂ કરવામાં આવી છે. આ ઝુંબેશનો હેતુ કરદાતાઓને આગળ વધવા અને તેમની ભૂલો સુધારવા માટે સૌમ્ય "નજરો" આપવાનો છે. NUDGE કરદાતાઓને તેમના રિટર્નમાં કોઈપણ ખોટા દાવા પાછા ખેંચવા અથવા નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં અપડેટેડ ITR ફાઇલ કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરી રહ્યું છે.

CBDT મુજબ, આ ઝુંબેશ પહેલાથી જ પરિણામો બતાવી રહી છે. મોટી સંખ્યામાં કરદાતાઓએ આકારણી વર્ષ 2025-26 માટે તેમના આવકવેરા રિટર્નમાં સુધારો કર્યો છે. વધુમાં, ઘણા લોકોએ પાછલા વર્ષો માટે અપડેટેડ ITR પણ ફાઇલ કર્યા છે. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે કરદાતાઓ હવે જોખમોને સમજી રહ્યા છે અને વધુ મોટી કાર્યવાહી ટાળવા માંગે છે.