રૂપિયાના ઘટાડા માટે બે મુખ્‍ય કારણો છે. અમેરિકા સાથેના વેપાર સોદા અંગે સકારાત્‍મક વિકાસનો અભાવ રૂપિયા પર અસર કરી રહ્યો છે. વધુમાં, વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા સતત વેચાણ થઈ રહ્યું છે. FPI વેચાણનું એક મુખ્‍ય કારણ રૂપિયાનો ઘટાડો છે, અથવા તો, રૂપિયાનો ઘટાડો તેમને અવિરત વેચાણ કરવા માટેનું કારણ બની રહ્યો છે.

મંગળવારે, રૂપિયામાં ફરી એકવાર ઐતિહાસિક ઘટાડો જોવા મળ્‍યો. ડોલર સામે રૂપિયો પહેલી વાર ૯૧ ના સ્‍તરને પાર કરી ગયો. નોંધપાત્ર રીતે, માત્ર ૧૦ ટ્રેડિગ દિવસોમાં ડોલર સામે રૂપિયો ૯૦ થી ૯૧ પર પહોંચી ગયો. માહિતી અનુસાર, ૨ નવેમ્‍બરના રોજ ડોલર સામે રૂપિયો પહેલી વાર ૯૦ ને પાર કરી ગયો. નિષ્‍ણાતો માને છે કે રૂપિયાના ઘટાડાનું મુખ્‍ય કારણ વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા નફો બુકિગ અને અમેરિકા અને ભારત વચ્‍ચેના વેપાર કરારમાં વિલંબ છે.

આﾍર્યજનક રીતે, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ ઘટી રહ્યા છે. નિષ્‍ણાતો માને છે કે આ મહિને ડોલર સામે રૂપિયો ૯૨ ના સ્‍તરને પણ પાર કરી શકે છે. આ વર્ષે ડોલર સામે રૂપિયો ૬્રુ થી વધુ ઘટ્‍યો છે. ચાલો તમને એ પણ જણાવીએ કે ડોલર સામે રૂપિયો કયા સ્‍તરે ટ્રેડ કરી રહ્યો છે...

મંગળવારે પણ ચલણ બજારમાં વિનાશ ચાલુ રહ્યો, અને ડોલર સામે રૂપિયામાં ઐતિહાસિક ઘટાડો જોવા મળ્‍યો. ટ્રેડિગ સત્ર દરમિયાન રૂપિયો ૩૬ પૈસા ઘટ્‍યો, જે પહેલી વાર યુએસ ડોલર સામે ૯૧ ને પાર કરી ગયો. વિદેશી રોકાણકારો (FII) ના સતત બહાર નીકળવાના કારણે અને ભારત-અમેરિકા વેપાર સોદા અંગે અનિﾍતિતાએ રૂપિયામાં ઘટાડો કર્યો.

છેલ્‍લા ૧૦ ટ્રેડિંગ સત્રોમાં રૂપિયો ૯૦ થી ઘટીને ૯૧ પ્રતિ ડોલર થયો છે. છેલ્‍લા પાંચ સત્રોમાં જ સ્‍થાનિક ચલણ યુએસ ડોલર સામે ૧ ટકા ઘટ્‍યું છે. ફોરેક્‍સ વેપારીઓના મતે, આ મહિને રૂપિયો ૯૨ પ્રતિ ડોલર પણ વટાવી શકે છે.

સવારે ૧૧:૪૫ વાગ્‍યે, રૂપિયો યુએસ ડોલર સામે ૯૧.૧૪ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો, જે તેના પાછલા બંધ કરતા ૩૬ પૈસા નીચે હતો. ઇન્‍ટરબેંક વિદેશી ચલણ વિનિમય બજારમાં રૂપિયો યુએસ ડોલર સામે ૯૦.૮૭ પર ખુલ્‍યો અને સત્ર આગળ વધતાં ઘટતો રહ્યો. સોમવારે, રૂપિયો યુએસ ડોલર સામે ૯૦.૭૮ ના નવા સર્વકાલીન નીચલા સ્‍તરે બંધ થયો, જે તેના પાછલા બંધ કરતા ૨૯ પૈસા નીચે હતો.

ફિનરેક્‍સ ટ્રેઝરી એડવાઇઝર્સ એલએલપીના ટ્રેઝરી હેડ અને એક્‍ઝિક્‍યુટિવ ડિરેક્‍ટર અનિલ કુમાર ભણસાલીએ જણાવ્‍યું હતું કે યુએસ-ભારત વેપાર સોદો ટૂંક સમયમાં થવાની શક્‍યતા નથી કારણ કે (અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ) ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પ કૃષિ મુદ્દાઓને સંબોધ્‍યા વિના કોઈ કરાર પર પહોંચવા માટે તૈયાર નથી, અને ભારતે સ્‍પષ્ટપણે તેનો વિરોધ કર્યો છે. આ જ કારણ છે કે રૂપિયો ૯૧ ને વટાવી ગયો અને આ મહિને ૯૨ સુધી પણ પહોંચી શકે છે.

તેમણે વધુમાં સમજાવ્‍યું કે ટ્રેડિંગ વોલ્‍યુમમાં વધઘટ, કર ઉપાડને કારણે રૂપિયાનો ઘટાડો, સટોડિયાઓ દ્વારા તેલ ખરીદી, વેપાર કરારનો અભાવ, નિકાસકારો દ્વારા ડોલર સંગ્રહ, વિદેશી રોકાણકારોનો આઉટફલો અને દેવાનું વેચાણ રૂપિયાના ઘટાડા માટે જવાબદાર છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે સોમવારે વેપાર ખાધમાં ઘટાડો થવા છતાં, સ્‍થાનિક ચલણમાં કોઈ સુધારો થયો નથી.

વિનિમય ડેટા અનુસાર, વિદેશી રોકાણકારોએ સોમવારે રૂા.૧,૪૬૮.૩૨ કરોડના શેર વેચ્‍યા હતા. વધુમાં, સરકારી આંકડા મુજબ, નવેમ્‍બરમાં જથ્‍થાબંધ ભાવાંક ફુગાવો સતત બીજા મહિને (-) ૦.૩૨ ટકા પર નકારાત્‍મક રહ્યો, જોકે કઠોળ અને શાકભાજી જેવી ખાદ્ય ચીજોના ભાવમાં મહિનો દર મહિને વધારો થયો. જથ્‍થાબંધ ભાવાંક (WPI) પર આધારિત ફુગાવો ઓક્‍ટોબરમાં (-) ૧.૨૧ ટકા અને ગયા વર્ષે નવેમ્‍બરમાં ૨.૧૬ ટકા હતો.

દરમિયાન, ડોલર ઇન્‍ડેક્‍સ, જે છ ચલણોની ટોપલી સામે ડોલરની મજબૂતાઈને માપે છે, તે ૦.૦૩ ટકા ઘટીને ૯૮.૨૭ પર આવ્‍યો. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં, ગલ્‍ફ દેશોમાંથી બ્રેન્‍ટ ક્રૂડ ઓઇલ ફયુચર્સ ૦.૬૧ ટકા ઘટીને શ્‍લ્‍઼૬૦.૧૯ પ્રતિ બેરલ પર ટ્રેડ થયો. સ્‍થાનિક શેરબજારમાં, ૩૦-શેરનો બેન્‍ચમાર્ક સેન્‍સેક્‍સ શરૂઆતના વેપારમાં ૩૬૩.૯૨ પોઈન્‍ટ ઘટીને ૮૪,૮૪૯.૪૪ પર પહોંચ્‍યો, જ્‍યારે નિફટી ૧૦૬.૬૫ પોઈન્‍ટ ઘટીને ૨૫,૯૨૦.૬૫ પર પહોંચ્‍યો.(૩૮.૨૬)