નવી દિલ્હી | તા.૨૭ : વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના 'વિકસિત ભારત' અને 'આત્મનિર્ભર ભારત'ના સંકલ્પને સાકાર કરવા માટે કેન્દ્ર સરકારે સ્થાનિક જહાજ નિર્માણ ક્ષમતાને મજબૂત કરવાના હેતુથી બે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ યોજનાઓની ઓપરેશનલ માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. આ પગલાથી ભારત વિશ્વના અગ્રણી દરિયાઈ રાષ્ટ્રોની યાદીમાં મજબૂત સ્થાન મેળવશે.

બે મુખ્ય યોજનાઓ અને જંગી બજેટ

બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે આ માર્ગદર્શિકા જાહેર કરતા જણાવ્યું હતું કે, આ યોજનાઓ ૩૧ માર્ચ ૨૦૩૬ સુધી અમલી રહેશે.

૧. શિપબિલ્ડિંગ નાણાકીય સહાય યોજના: ₹૨૪,૭૩૬ કરોડના બજેટ સાથે, આ યોજના હેઠળ જહાજની શ્રેણી મુજબ ૧૫% થી ૨૫% સુધીની નાણાકીય સહાય આપવામાં આવશે.

૨. શિપબિલ્ડિંગ વિકાસ યોજના: ₹૧૯,૯૮૯ કરોડના બજેટ સાથે, આ યોજના લાંબા ગાળાની ક્ષમતા અને અત્યાધુનિક ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.

વિશ્વ કક્ષાની ક્ષમતાનું નિર્માણ

આ નવી માર્ગદર્શિકા હેઠળ 'ગ્રીનફિલ્ડ શિપબિલ્ડિંગ ક્લસ્ટરો' વિકસાવવામાં આવશે અને હાલના 'બ્રાઉનફિલ્ડ શિપયાર્ડ્સ'નું આધુનિકીકરણ કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, જહાજ નિર્માણના સંકલિત આયોજન માટે 'રાષ્ટ્રીય શિપબિલ્ડિંગ મિશન'ની સ્થાપના કરવાની જોગવાઈ પણ કરવામાં આવી છે. સંશોધન અને ડિઝાઈન ક્ષેત્રે નવીનતા લાવવા માટે ભારતીય મેરીટાઈમ યુનિવર્સિટી હેઠળ 'ઈન્ડિયા શિપ ટેકનોલોજી સેન્ટર' પણ કાર્યરત થશે.

રોજગારી અને વૈશ્વિક સ્પર્ધાત્મકતા

કેન્દ્રીય મંત્રીએ ઉમેર્યું હતું કે, આ માળખું અત્યંત પારદર્શક છે અને તેનાથી આ ક્ષેત્રમાં મોટા પાયે રોકાણ આવશે. નાના સામાન્ય જહાજોથી લઈને અત્યંત વિશિષ્ટ જહાજોના નિર્માણ માટે આર્થિક ટેકો મળવાથી ભારતીય શિપયાર્ડ્સ વૈશ્વિક હરીફાઈમાં ટકી શકશે. આ પહેલથી માત્ર જહાજ નિર્માણ જ નહીં, પરંતુ તેની સાથે જોડાયેલા નાના ઉદ્યોગોમાં પણ લાખો નવી રોજગારીની તકો ઊભી થશે.