નવી દિલ્હી : ભારતના દરેક ગ્રામીણ પરિવાર સુધી શુદ્ધ પીવાનું પાણી પહોંચાડવાના સંકલ્પ સાથે કાર્યરત 'જલ જીવન મિશન'માં આજે એક નવું અને મહત્વનું સોપાન ઉમેરાયું છે. કેન્દ્રીય જળ શક્તિ મંત્રી સી.આર. પાટીલે આજે વર્ચ્યુઅલી 'જળ સેવા આંકલન' (Jal Seva Aakalan) નામની ડિજિટલ વ્યવસ્થાનો શુભારંભ કરાવ્યો છે. આ સાધન દ્વારા હવે ગામડાઓએ પોતાની પાણી પુરવઠા પ્રણાલીની તપાસ માટે મોંઘા થર્ડ-પાર્ટી સર્વે પર આધાર રાખવો નહીં પડે, પરંતુ ગ્રામ પંચાયત પોતે જ ડિજિટલ માધ્યમથી સેવાઓની કાર્યક્ષમતા માપી શકશે.

સમુદાયની ભાગીદારીથી મજબૂત બનશે લોકશાહી

આ પ્રસંગે સંબોધન કરતા મંત્રી સી.આર. પાટીલે જણાવ્યું હતું કે, "જળ સેવા આંકલન એ માત્ર એક ટેકનિકલ સાધન નથી, પરંતુ ગ્રામ પંચાયતોને સશક્ત બનાવવાનું એક માધ્યમ છે." આ સિસ્ટમ દ્વારા ગ્રામ સભાઓમાં પાણી વિતરણ અંગે લોકશાહી ઢબે નિર્ણયો લઈ શકાશે. ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં પીવાના પાણીની વ્યવસ્થા લાંબા ગાળા સુધી ટકી રહે તે માટે સમુદાયની માલિકી અને પારદર્શિતા અત્યંત અનિવાર્ય છે.

ખામીઓ વહેલી ઓળખાશે અને સમયસર ઉકેલ આવશે

જળ શક્તિ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, આ ડિજિટલ ટૂલ જલ જીવન મિશન પોર્ટલ પર ઉપલબ્ધ રહેશે. તેના દ્વારા ગામડાઓમાં પાણીના વિતરણમાં ક્યાં ખામી છે, કયા કલાકો દરમિયાન પાણી મળે છે અને ગુણવત્તા કેવી છે તેનું સચોટ વિશ્લેષણ થઈ શકશે. આનાથી સિસ્ટમમાં રહેલા અંતરને વહેલા ઓળખી શકાશે અને જરૂર જણાય ત્યાં તાત્કાલિક સુધારાત્મક પગલાં લઈ શકાશે.

૨૬ જાન્યુઆરી સુધીનો સમયગાળો

સરકારે લક્ષ્યાંક રાખ્યો છે કે દેશની તમામ 'હર ઘર જલ' પ્રમાણિત ગ્રામ પંચાયતો આવતા વર્ષે ૨૬ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૬ સુધીમાં આ સ્વ-મૂલ્યાંકન કવાયત પૂર્ણ કરી લે. આ અભિયાનથી ગ્રામીણ ભારતમાં પાણી પ્રત્યેની જાગૃતિ વધશે અને સરકારી યોજનાઓમાં પ્રજાની સીધી ભાગીદારી સુનિશ્ચિત થશે.