ગાંધીનગર : ગુજરાત સરકારે ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે એક ઐતિહાસિક હરણફાળ ભરતા ગાંધીનગરના ગિફ્ટ સિટી (GIFT City) માં 'ભારતીય એઆઈ સંશોધન સંગઠન' (Indian AI Research Organisation - IAIRO) ની સ્થાપના માટે સૈદ્ધાંતિક મંજૂરી આપી દીધી છે. મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના નેતૃત્વમાં મળેલી બેઠકમાં આ મહત્વનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે, જે અંતર્ગત આ પ્રોજેક્ટ માટે રૂ. ૩૦૦ કરોડની ફાળવણીની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ સંસ્થા ૧ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૬થી વિધિવત રીતે કાર્યરત થઈ જશે.

ત્રિપક્ષીય ભાગીદારી અને ફાર્મા સેક્ટરનો સાથ

IAIRO ની સૌથી મોટી ખાસિયત તેની ત્રિપક્ષીય ભાગીદારી છે. જેમાં રાજ્ય સરકાર, કેન્દ્ર સરકાર અને ઇન્ડિયન ફાર્માસ્યુટિકલ એલાયન્સ (IPA) સાથે મળીને કામ કરશે. IPA માં સન ફાર્મા, ટોરેન્ટ ફાર્મા અને સિપ્લા જેવી ૨૩ અગ્રણી કંપનીઓનો સમાવેશ થાય છે, જેઓ વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માટે રૂ. ૨૫ કરોડનું પ્રારંભિક યોગદાન આપશે. આ સંસ્થા કંપની એક્ટની કલમ ૮ હેઠળ એક બિન-લાભકારી (Non-profit) સંસ્થા તરીકે કાર્ય કરશે.

અદ્યતન ટેકનોલોજી અને સંશોધન

આ કેન્દ્ર માત્ર નામનું સંશોધન કેન્દ્ર નહીં હોય, પરંતુ તે અત્યંત આધુનિક 'હાઇબ્રિડ કમ્પ્યુટ મોડેલ' પર કાર્ય કરશે. જેમાં ઓન-પ્રિમાઈસ GPU (Graphics Processing Unit) ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને રાષ્ટ્રીય 'IndiaAI ક્લાઉડ' સાથે સાંકળવામાં આવશે. તેનાથી જટિલ ડેટા એનાલિસિસ અને AI મોડેલ્સ તૈયાર કરવામાં ભારતની ક્ષમતા અનેકગણી વધી જશે.

મુખ્ય પ્રવૃત્તિઓ અને ઉદ્દેશ્યો

IAIRO નું મુખ્ય ધ્યાન બૌદ્ધિક સંપદા (Intellectual Property) ના સર્જન અને હાઈ-લેવલ ક્ષમતા નિર્માણ પર રહેશે. તે શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, સ્ટાર્ટઅપ્સ અને સરકાર વચ્ચે એક સેતુ તરીકે કામ કરશે. ખાસ કરીને આરોગ્ય, ઉદ્યોગ અને નીતિ-આધારિત સંશોધનમાં AI ના ઉપયોગ દ્વારા નવા ઉકેલો શોધવામાં આવશે. આ પહેલથી ગુજરાતમાં આઈટી પ્રોફેશનલ્સ અને સંશોધકો માટે રોજગારીની નવી તકો પણ સર્જાશે.